VĂN HỌC - NGHỆ THUẬT

Dòng sông giờ vẫn còn trong ký ức tuổi thơ tôi. Sông như một dải lụa mềm vắt qua làng. Mùa hạ, nước sông cuồn cuộn, trĩu nặng phù sa. Sang thu, nước sông trong vắt, lặng lẽ, hiền hòa. Bờ sông là những bãi đất ngút ngàn lau lách, điểm xuất phát của những cánh diều mang mơ ước tuổi thơ.

Sáng 22/3, tại không gian nghệ thuật Sông Vân Art Space (thôn Xuân Phúc, phường Nam Hoa Lư), Triển lãm điêu khắc với chủ đề “Sông Vân” của hai nhà điêu khắc Lê Thị Hiền và Lương Trịnh đã chính thức khai mạc. Đây là sự kiện nghệ thuật tiêu biểu, đánh dấu sự ra đời của một không gian kết nối các giá trị điêu khắc truyền thống và đương đại tại vùng đất Cố đô.

Đầu giờ chiều, trên bãi đất trống ở trụ sở xã Yên Sơn đã đầy xe máy, xe đạp. Bụi đất đỏ vồng lên thành luồng theo một chiếc xe máy đi từ đường lớn vào sân.

Bao năm qua, chiếc nón lá luôn gắn với hình ảnh người phụ nữ nông thôn tảo tần, chịu thương, chịu khó. Đó là chiếc nón mê của bà, dù đi qua những mùa mưa nắng khắc nghiệt, vành đã tụt, chóp đã thủng, lá nón đã ngả màu thâm đen... nhưng bà vẫn tiếc không nỡ bỏ đi. Hằng ngày, đi chợ, ra đồng, quét vườn, quét sân... bà vẫn đội chiếc nón mê trên chóp thủng khâu thêm lớp ni lông trắng để tránh ướt... Chiếc nón mới mẹ mua tặng đã lâu vẫn được bà cẩn thận treo trên góc tường nhà, thi thoảng mới mang ra đội.

Ngày 18/3, Công đoàn phường Phủ Lý tổ chức Hội diễn văn nghệ trong công nhân, viên chức, lao động (CNVCLĐ) chào mừng thành công bầu cử đại biểu Quốc hội (ĐBQH) khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân (HĐND) các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.

“Mùa xuân là cả một mùa xanh. Giời ở trên cao, lá ở cành” (Mùa xuân là cả một mùa xanh - Nguyễn Bính), xuân về nghe trong không gian tiếng chim ríu rít gọi bầy, tiếng chồi non cựa mình tách vỏ sau giấc ngủ đông dài.

Xuyến đang trốn một trận bão của đời mình mà đến nơi thanh vắng này. Cô không chấp nhận hôn ước mà bố mẹ cô sắp đặt và vô cùng kỳ vọng. Cô không yêu Doãn cũng như sự giàu có đến kiêu ngạo của gia đình anh ta.

Tối 12/3, tại Bến thuyền Tam Cốc (phố Văn Lâm), phường Nam Hoa Lư tổ chức chương trình nghệ thuật chào mừng Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.

Tôi có bố. Một điều thật bình thường với quy luật sống. Nhưng ngay cả khi ông đang hiển hiện trước mắt tôi bằng da bằng thịt, tôi vẫn luôn khao khát có được tình cha con thiêng liêng mà người đời thường ca ngợi.

Từ bao giờ nói đến ngày mùng 8/3 là người ta nghĩ đến phụ nữ, đến những điều êm đềm và đẹp đẽ, những điều làm cho cuộc sống mềm mại, dịu dàng và bao dung hơn, nơi cái xấu, cái ác không nỡ và không thể lan chạm.

Tối 4/3, tại sân khấu Thủy đình, Phố cổ Hoa Lư, Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công phường Hoa Lư tổ chức Chương trình giao lưu văn nghệ chào mừng Kỷ niệm 116 năm Ngày Quốc tế Phụ nữ (8/3/1910 - 8/3/2026) và chào mừng bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031.

Sáng 3/3, Sở Văn hóa và Thể thao, UBND xã Bình An và Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh phối hợp tổ chức Chương trình Ngày thơ trên quê hương Tam Nguyên Yên Đổ Nguyễn Khuyến với chủ đề “Sắc xuân vườn Bùi” nhân kỷ niệm 191 năm Ngày sinh (15/2/1835 - 15/2/2026) và 117 năm Ngày mất Tam Nguyên Yên Đổ - Nguyễn Khuyến (5/2/1909 - 5/2/2026).

Ngày 1/3, tại phường Hoa Lư, Hội Văn học nghệ thuật (VHNT) tỉnh tổ chức Ngày thơ Việt Nam năm 2026 với chủ đề “Trước biển lớn”.

Tháng Giêng về, mang theo chút dịu dàng, êm ái của đất trời sau những ngày Tết rộn ràng. Khắp không gian bừng lên màu xanh mơn mởn, thanh tân của chồi non lộc biếc đang cựa mình trỗi dậy, của cỏ cây hoa lá vừa được tắm đẫm mưa xuân.

Cô giáo đầu tiên của Phà là cô giáo Mai. Phà không được đi học mẫu giáo như thằng Sì con thím Sắm vì khi đó ở bản Đá Đinh chưa có điểm trường nên bà nội phải trông Phà cho bố mẹ đi làm nương. Cô giáo Mai là cô giáo đầu tiên đến cắm bản Đá Đinh từ khi điểm trường tiểu học được mở. Mọi người trong bản ai cũng vui mừng vì từ nay trẻ con không phải đi bộ sang tận trường chính ở bên bản Phời để học cái chữ nữa. Phà và Pú cũng là những học sinh đầu tiên được học tại điểm trường này, tự hào lắm chứ.

Mỗi độ Xuân về, khi trong không gian thoảng hương lá mùi già, mùi bánh chưng mới, người ta lại nhớ đến một thi sĩ đặc biệt: Đoàn Văn Cừ, người được trao Giải thưởng Nhà nước giai đoạn 1945-2000, người đã dành cả đời để gửi hồn mình vào những bức tranh đồng nội, để mỗi câu thơ trở thành một “nét thêu” tinh tế về làng quê Việt Nam.

Nổi tiếng trong phong trào thơ mới, Nguyễn Bính được mệnh danh là nhà thơ của tình quê, chân quê, hồn quê với lối viết dung dị, mộc mạc, gần gũi với cuộc sống nơi thôn dã. Trong số các tác phẩm của ông, bên cạnh những bài thơ để đời về làng quê, về tình yêu... có rất nhiều thi phẩm ông viết về mùa Xuân.

Phố phường những ngày giáp Tết lúc nào cũng ồn ào, hối hả. Dòng người cuộn trôi giữa những con đường ken đặc ánh đèn, tiếng còi xe, tiếng chào mời, tiếng nhạc xuân vang lên từ những cửa hàng chen nhau mở cửa đến khuya. Ở giữa vòng quay ấy, có những khoảnh khắc tôi chợt dừng lại, giữa một buổi chiều cuối năm se lạnh, để nhận ra lòng mình đang đi tìm một mùi hương rất cũ - hương nồi nước mùi già của mẹ năm nào.