Tìm kiếm: mường

Nho Quan là huyện miền núi, đồng bào các dân tộc thiếu số chiếm 17% dân số toàn huyện. Trong đó, riêng người Mường có hơn 12 nghìn người, chiếm hơn 15% dân số, ngoài ra có nhiều cộng đồng dân tộc khác sống đan xen như: Tày, Thái, Nùng, Dao, Sán Chay, Mơ Nông, Cao Lan... Đặc điểm về dân cư tạo nên sự đa dạng về sắc thái văn hóa, phong tục tập quán làm nên nét bản sắc riêng của văn hóa Nho Quan. Những tiết mục mang nét văn hóa độc đáo này cũng đã được huyện Nho Quan lựa chọn để tham gia giao lưu văn nghệ quần chúng trong lễ hội Hoa Lư sắp tới.

Cuối năm trời lạnh kèm theo những cơn mưa phùn lất phất trắng cả sườn núi, bà con dân tộc Mường xã Cúc Phương (Nho Quan) lại háo hức ra chợ mua sắm cho mình và gia đình những vật dụng cần thiết, đón một cái Tết đầm ấm, đủ đầy.

Là xã vùng cao của huyện Nho Quan, với trên 97% đồng bào dân tộc Mường sinh sống, xã Kỳ Phú hiện lưu giữ nhiều nét văn hóa đặc sắc của người Mường, trong đó điệu dân ca hát sắc bùa (hình thức dân ca nghi lễ, hát chúc Tết vào đầu năm mới của người Mường) đang được chú trọng bảo tồn và phát huy.

Ngay cả những bậc cao niên cũng chẳng thể nhớ nổi văn hóa cồng chiêng đến với thôn Đồi Bồ, xã Thạch Bình (huyện Nho Quan) tự bao giờ, chỉ biết rằng khi họ được nhìn thấy mặt trời cũng là lúc họ được chìm đắm trong điệu cồng chiêng trầm hùng, hoan hỉ. Từ bao đời nay, người Mường ở Đồi Bồ đã gắng sức nâng niu, gìn giữ nét văn hóa đặc sắc ấy tựa như giữ gìn "báu vật" của một tộc người…

Nhằm giữ gìn và phát huy nét đẹp văn hóa dân tộc Mường, xã Cúc Phương (Nho Quan) đã ra mắt CLB "Hát giao duyên tiếng Mường xã Cúc Phương".

Nhằm khắc phục thực trạng nét sinh hoạt văn hóa cồng chiêng ở nhiều bản làng đang dần mai một, mới đây chính quyền và nhân dân xã Quảng Lạc huyện Nho Quan đã quyết định tổ chức thành lập Câu lạc bộ " Cồng chiêng văn hóa dân tộc Mường". Ngày 9/12 Câu lạc bộ chính thức được ra mắt.

Ngày 21/11, Công an tỉnh đã phối hợp với UBND huyện Nho Quan và Tập đoàn Phúc Lộc tổ chức lễ khởi công xây dựng 3 ngôi nhà tình nghĩa cho 3 gia đình: ông Bùi Viết Cường thôn Đầm Bòng , bà Bùi Thị Thủy thôn Lạc Bình 1 và ông Đinh Văn Nghi thôn Lạc Bình 2 cùng ở xã Thạch Bình huyện Nho Quan. Đây là 3 hộ dân người dân tộc Mường, là người có đạo, có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, có nhu cầu cấp thiết về nhà ở.

Là địa bàn giáp ranh với 7 huyện, thành phố của 3 tỉnh Ninh Bình, Thanh Hóa, Hòa Bình; có đông đồng bào dân tộc thiểu số là người Mường và đồng bào theo đạo công giáo, đời sống nhân dân còn nhiều khó khăn, tình hình an ninh trật tự (ANTT) trên địa bàn huyện có diễn biến khá phức tạp, ngày 11/8/2011, Bộ Công an có Quyết định xác định Nho Quan có 8 đơn vị là địa bàn trọng điểm phức tạp về ANTT, gồm các xã: Thạch Bình, Phú Sơn, Thượng Hòa, Cúc Phương, Phú Long, Quảng Lạc, Sơn Lai và thị trấn Nho Quan.

Cuối năm 2016, Câu lạc bộ Giữ gìn và phát huy nét đẹp văn hóa Mường được thành lập ở bản Ao Lươn, xã Kỳ Phú (Nho Quan). Hoạt động của CLB đã thu hút đông đảo thành viên tham gia, góp phần lưu giữ nét văn hóa đặc sắc của đồng bào và làm đa dạng thêm nền văn hóa nơi đây.

Yên Sơn là xã miền núi của thành phố Tam Điệp. có trên 6.000 nhân khẩu. Yên Sơn cũng là địa phương duy nhất của thành phố Tam Điệp có đồng bào dân tộc Mường sinh sống (148 hộ, 464 khẩu). Tuy còn có những có khó khăn, song đến nay Yên Sơn đã đạt 16/19 tiêu chí trong Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng nông mới.

Là địa phương miền núi có đông đồng bào Mường, trong những năm qua, chính quyền và nhân dân huyện Nho Quan luôn chú trọng đến công tác bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể của đồng bào dân tộc Mường, qua đó lưu giữ nét văn hóa đặc sắc của quê hương, tô thắm thêm nền văn hóa đa sắc màu của huyện miền núi đang trên đà phát triển.

Với 17% dân số là người dân tộc Mường sinh sống, nhiều năm qua, huyện Nho Quan đã có nhiều giải pháp bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa của đồng bào Mường, qua đó góp phần tôn vinh các giá trị truyền thống, động viên đồng bào tích cực thi đua lao động, sản xuất, đóng góp xứng đáng vào sự phát triển chung của huyện.

Chào mừngkỷ niệm 87 năm ngày thành Đảng Cộng sản Việt Nam, tối 17/2, tại Khu nghỉ dưỡng Cúc Phương Resort & Spa (xã Cúc Phương), UBND huyện Nho Quan đã tổ chức chương trình giao lưu văn nghệ dân tộc Mường năm 2017. Đồng chí Bùi Mai Hoa, TVTU, Phó chủ tịch HĐND tỉnh đã tới dự.

Với mong muốn bảo tồn, khôi phục và phát triển các giá trị văn hóa dân tộc Mường, huyện Nho Quan đã xây dựng kế hoạch tổ chức Chương trình giao lưu văn hóa dân tộc Mường lần thứ nhất, năm 2017. Dự kiến, chương trình sẽ được tổ chức vào tối ngày 17-2 tại Khu du lịch nghỉ dưỡng nước khoáng Cúc Phương. Đây là lần đầu tiên huyện Nho Quan tổ chức chương trình này, do vậy đã thu hút được sự quan tâm, hưởng ứng của các địa phương có đông đồng bào dân tộc Mường sinh sống.

Một mùa xuân mới đang về. Thời điểm này, mọi gia đình đồng bào Mường ở xã Quảng Lạc (Nho Quan) tạm gác công việc của nhà nông, việc đồi rừng để ở nhà hoàn tất các phần việc chuẩn bị đón năm mới. Trong các phần việc đó, đồng bào Mường quan tâm nhiều nhất đến việc chuẩn bị các món ăn ngon, đậm sắc màu truyền thống để ngày Tết được sung túc, sum vầy.

Nho Quan là vùng đất cổ với lịch sử định cư của nhiều cộng đồng người, trong đó có người Mường. ở mỗi vùng đất mà họ định cư, người Mường đều duy trì được những nét văn hóa truyền thống độc đáo của dân tộc mình. Một trong những nét văn hóa đó chính là nghệ thuật hát Đúm.

Nằm biệt lập ở vùng núi rừng, trang trại của anh Đinh Văn Lâm, dân tộc Mường, ở thôn Sấm 2, xã Cúc Phương, huyện Nho Quan (Ninh Bình) nuôi những con đặc sản như hươu, lợn rừng, dê, nhím, dúi, ong rừng… Kèm với đó, anh Lâm còn trồng, bảo vệ 1 rừng cây lâm nghiệp-môi trường tự nhiên để nuôi con đặc sản.

Nếp hạt cau là giống lúa đặc sản, có chất lượng gạo thơm, ngon, dẻo và giàu chất dinh dưỡng. Do vậy, để lưu giữ được giống lúa truyền thống của địa phương, thời gian qua bà con dân tộc Mường ở xã Kỳ Phú (huyện Nho Quan) đã nỗ lực duy trì diện tích. Vụ mùa này, toàn xã gieo cấy trên 40 ha, ai cũng phấn khởi bởi nếp cau năm nay vừa được mùa lại được giá.

Xã Quảng Lạc, huyện Nho Quan có tới trên 70% dân số là người Mường. Bởi vậy, ở đây còn lưu giữ được nhiều nét văn hóa độc đáo của dân tộc Mường trong lễ cưới hỏi. Làm thế nào để khơi dậy, bảo tồn những giá trị văn hóa truyền thống ấy, đồng thời loại bỏ dần các hủ tục lạc hậu để mỗi lễ cưới thực sự trở thành niềm hạnh phúc lứa đôi và trở thành một nét văn hóa đặc sắc của đồng bào Mường? Chúng tôi đã có cuộc trao đổi với ông Bùi Văn Thái, Chủ tịch UBND xã Quảng Lạc.

Xã Quảng Lạc (huyện Nho Quan) có trên 16.000 nhân khẩu, trong đó gần 80% là đồng bào dân tộc Mường. Những năm qua, nhờ thực hiện có hiệu quả cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư" đã tạo nên diện mạo mới cho Quảng Lạc - một địa phương có nhiều phong tục, truyền thống văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc.

Đến năm 2020, Khu du lịch Hồ Hòa Bình cơ bản đáp ứng các tiêu chí và trở thành Khu du lịch quốc gia (DLQG). Đến năm 2030, Khu DLQG Hồ Hòa Bình trở thành trung tâm du lịch lớn nhất của tỉnh Hòa Bình, là một trong 12 Khu DLQG trọng tâm của vùng Trung du miền núi Bắc Bộ với sản phẩm du lịch đặc trưng là du lịch tìm hiểu, trải nghiệm văn hóa Mường gắn với hệ sinh thái lòng hồ.

Đó là gia đình bác Bùi Xuân Tình, dân tộc Mường, ở thôn Nga 3, xã Cúc Phương (Nho Quan). Bác Tình được biết đến là người tiên phong trong phát triển kinh tế gia đình bằng việc đưa vào chăn nuôi các con nuôi đặc sản cho giá trị kinh tế cao; đồng thời quan tâm nuôi dạy con cái trưởng thành, xây dựng gia đình hạnh phúc.

Trong một chuyến công tác tại xã Kỳ Phú, huyện Nho Quan, chúng tôi tình cờ gặp ông Đinh Văn Lý, bản Thường Xung, câu chuyện về con đường chiến lược trong phát triển kinh tế - xã hội các xã vùng cao sắp được tỉnh đầu tư chạy dọc theo chiều dài của xã Kỳ Phú đã làm người nông dân này trở nên phấn khởi. Sau khi nghe ông nói về những mong ước của người Mường Kỳ Phú bao năm nay để vươn lên xóa đói, giảm nghèo, lúc chúng tôi chuẩn bị ra về thì như sực nhớ ra, ông Lý nói thêm "Còn một điều nữa người dân chúng tôi mong muốn là tỉnh hỗ trợ để bảo tồn giống lúa nếp cau ở Kỳ Phú".

Vượt qua gần 20 km đồi núi, chúng tôi mới tới đỉnh Dốc Vàng, trung tâm bản Xanh, xã Kỳ Phú, huyện Nho Quan đúng lúc cơn mưa rừng ập đến hối hả. Được thụ hưởng từ các dự án nên con đường trục chính của xã Kỳ Phú chạy qua bản Xanh đã được bê tông hóa rộng thênh thang, không còn cảnh lầy lội như 10 năm trước khi tôi đặt chân tới nơi đây. Núp dưới những tán cây rừng cũng không còn là những ngôi nhà gỗ, nhà lá lụp xụp, thấp lè tè như trong ký ức của tôi mà thay vào đó là nhiều ngôi nhà tầng to đẹp, kiên cố.

Anh Đinh Xuân Hạnh là người dân tộc Mường ở bản Cả, xã Kỳ Phú (Nho Quan). Sau khi học hết phổ thông, anh theo học nghề điện ở một trường trung cấp nghề. Tuy nhiên, vì nhiều lý do, anh quay trở lại với "nghiệp nhà nông" ông cha bao đời gây dựng. Một thời cuộc sống gia đình rất khó khăn đã hun đúc ý chí làm giàu của Đinh Xuân Hạnh. Còn sự năng động của tuổi trẻ đã tạo nên khác biệt trong tư duy làm kinh tế, tư duy làm giàu của anh. Đinh Xuân Hạnh đã làm gì?