Tăng cường các giải pháp để giữ nhịp sản xuất và xuất khẩu

Doanh nghiệp chủ động duy trì sản xuất

Theo số liệu tổng hợp của ngành Công Thương, trong quý I/2026, tổng kim ngạch xuất khẩu trên địa bàn tỉnh đạt 6.795 triệu USD, tăng 49% so với cùng kỳ; kim ngạch nhập khẩu đạt 7.170 triệu USD, tăng 67,7% so với cùng kỳ năm 2025. Công tác cấp phép C/O (giấy chứng nhận xuất xứ) ưu đãi cho các doanh nghiệp xuất khẩu trên địa bàn được đẩy mạnh, trong quý I/2026 đã thực hiện cấp phép 1.951 bộ C/O các loại cho doanh nghiệp xuất khẩu. Hoạt động xuất khẩu của tỉnh Ninh Bình có sự tăng trưởng mạnh ở cả khu vực kinh tế trong nước và khu vực có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Đến nay, trên địa bàn tỉnh có trên 1.100 doanh nghiệp tham gia hoạt động xuất nhập khẩu. Nhiều mặt hàng xuất khẩu chủ lực, từ linh kiện điện tử, xi măng - clinker đến nông sản chế biến, dệt may, da giày và thủ công mỹ nghệ, với mạng lưới tiêu thụ mở rộng ra hơn 80 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Bên cạnh kết quả đạt được, hoạt động xuất khẩu đang chịu tác động trực tiếp từ những biến động của thị trường thế giới. Tình trạng đứt gãy chuỗi cung ứng, giá nhiên liệu và chi phí vận chuyển tăng cao làm gia tăng chi phí sản xuất. Dự báo từ quý II/2026, những tác động này sẽ rõ nét hơn, với khoảng 16,11% doanh nghiệp dự kiến đơn hàng xuất khẩu giảm so với quý I.

Trong bối cảnh đó, bức tranh doanh nghiệp cho thấy sự phân hóa rõ nét giữa các ngành, lĩnh vực. Ông Min Dong Uk, Chủ tịch HĐQT Công ty TNHH MCNEX Vina cho biết: “Hiện nay, MCNEX Vina có nhà máy tại Khu công nghiệp Phúc Sơn với diện tích khoảng 8,7ha, tổng vốn đầu tư 142 triệu USD, công suất mỗi năm đạt khoảng 200 triệu sản phẩm camera module cho điện thoại, 6 triệu sản phẩm cho ô tô và 96 triệu sản phẩm module nhận diện vân tay. Doanh nghiệp đã đạt doanh thu trên 15.700 tỷ đồng, tạo việc làm cho hơn 4.400 lao động với thu nhập bình quân 13,5 triệu đồng/người/tháng. Xác định những khó khăn của thị trường có thể sẽ kéo dài, ngay từ đầu năm, doanh nghiệp đã chủ động rà soát toàn bộ chuỗi cung ứng, tối ưu hóa chi phí sản xuất, đồng thời tăng cường ứng dụng công nghệ để nâng cao năng suất. Nhờ đó, trong quý I/2026, sản lượng sản phẩm linh kiện điện tử của Công ty đạt 12.345.257 sản phẩm, tăng 20,3% so với cùng kỳ; sản phẩm camera module đạt 50.328.142 sản phẩm, tăng 7,13%”.

Ở chiều ngược lại, một số ngành hàng sử dụng nhiều lao động, phụ thuộc lớn vào đơn hàng xuất khẩu truyền thống đang chịu áp lực giảm mạnh. Đại diện Công ty TNHH Giày ADORA Việt Nam cho biết: Trong quý I/2026, sản lượng giày thành phẩm của Công ty đạt 2.470.000 sản phẩm, giảm 39,3% so với cùng kỳ năm 2025 (4.067.616 sản phẩm). Nguyên nhân chủ yếu là do đơn hàng từ các thị trường truyền thống sụt giảm, trong khi chi phí nguyên liệu và vận chuyển tăng cao.

Theo doanh nghiệp, việc duy trì sản xuất trong bối cảnh đơn hàng giảm buộc doanh nghiệp phải điều chỉnh kế hoạch sản xuất, tiết giảm chi phí và tìm kiếm thị trường mới. Tuy nhiên, khó khăn lớn nhất hiện nay là khả năng tiếp cận đơn hàng và thông tin thị trường quốc tế còn hạn chế, trong khi các yêu cầu về tiêu chuẩn, truy xuất nguồn gốc, trách nhiệm xã hội ngày càng khắt khe.

Đồng bộ giải pháp, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp

Theo các chuyên gia, xung đột ở Trung Đông diễn ra đang khiến giá vàng, dầu và thị trường tài chính toàn cầu biến động mạnh. Là một nền kinh tế có độ mở lớn, Việt Nam cũng chịu áp lực từ biến động tỷ giá, lạm phát, chi phí nhập khẩu gia tăng. Trước những khó khăn trên, Tỉnh ủy, UBND tỉnh đã có văn bản chỉ đạo triển khai nhiều giải pháp nhằm hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu, trọng tâm là bảo đảm điều kiện sản xuất, mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Theo chỉ đạo, Sở Công Thương được giao thực hiện các giải pháp bảo đảm nguồn cung xăng dầu phục vụ sản xuất, kinh doanh; đồng thời đẩy mạnh xúc tiến thương mại, hỗ trợ doanh nghiệp tham gia các hội chợ, triển lãm, kết nối giao thương tại thị trường nước ngoài. Việc đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, hướng tới các thị trường mới, thị trường ít chịu tác động từ xung đột địa chính trị cũng được xác định là nhiệm vụ trọng tâm.

Đồng chí Nguyễn Thanh Bình, Phó Giám đốc Sở Công Thương cho biết: “Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh, ngành Công Thương đang tập trung hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận thông tin thị trường, tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do, đặc biệt là các FTA với EU, CPTPP, RCEP; đồng thời đẩy mạnh xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường xuất khẩu. Ngành Công Thương cũng tăng cường phối hợp với hệ thống thương vụ Việt Nam ở nước ngoài để cung cấp thông tin kịp thời về tình hình thị trường, logistics, qua đó giúp doanh nghiệp chủ động kế hoạch sản xuất, giao hàng. Việc ứng dụng nền tảng số trong xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm, kết nối giao thương cũng đang được triển khai nhằm nâng cao hiệu quả tiếp cận thị trường.

Về phía các doanh nghiệp, để hạn chế khó khăn, việc tối ưu sản xuất cần được chủ động thực hiện. Ông Đinh Cao Khuê, Phó Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp tỉnh cho rằng: "Trong bối cảnh này, các doanh nghiệp nên chủ động tìm cách để nâng cao hiệu quả, tránh được những đứt gãy trong sản xuất, kinh doanh. Đơn cử, việc kết hợp vận chuyển hàng hoá giữa đường bộ, đường thủy và đường sắt cũng có thể giảm bớt áp lực từ giá dầu và sự tắc nghẽn của các tuyến đường bộ độc đạo".

Các chuyên gia cũng cho rằng, việc liên kết và chủ động trong khâu dự trữ nguyên vật liệu, hàng hoá giúp doanh nghiệp đảm bảo nguồn cung ổn định, sẵn sàng đáp ứng nhu cầu thị trường trong mọi tình huống. Việc này cũng giúp doanh nghiệp hạn chế rủi ro khi có những điều chỉnh về giá.

Bức tranh xuất khẩu quý I/2026 tăng trưởng 49% so với cùng kỳ đang là đòn bẩy vững chắc để các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh đẩy mạnh xuất khẩu trong thời gian tới. Tuy nhiên, để đạt và vượt kế hoạch xuất khẩu, ngành Công Thương cần thêm nhiều giải pháp đồng bộ. Trong đó, duy trì việc cung cấp, cập nhật thường xuyên, chi tiết các quy định về chính sách thuế, xuất xứ hàng hóa, giúp doanh nghiệp có đủ thông tin để chủ động trong kế hoạch sản xuất, xuất khẩu. Đẩy mạnh xây dựng và thực thi các chương trình xúc tiến thương mại quốc gia, tăng cường hoạt động kết nối cung cầu, hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường, đồng thời khai thác hiệu quả các hiệp định thương mại tự do (FTA) đã ký kết.