Hiệu quả từ mô hình sản xuất rau an toàn ở Hợp tác xã Sản xuất và tiêu thụ nông sản Khánh Thành

Hiện tổng diện tích đất của HTX có 80 ha, của hơn 100 thành viên. Trong đó, 50 ha trồng trọt, còn lại là diện tích ruộng trũng tạo thành ao chứa nước tưới cho cây trồng… Diện tích sản xuất của HTX được chia làm 3 khu tập trung, khu trồng ổi liền vùng rộng 20 ha, 2 khu còn lại chuyên trồng rau, củ, quả. Toàn bộ diện tích đất của HTX đều của các thành viên, được tập hợp trong cùng vùng sản xuất.

Để thúc đẩy phát triển sản xuất, HTX đã đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu cây trồng và thay đổi phương thức canh tác theo hướng hàng hóa tập trung và hình thành chuỗi giá trị từ sản xuất đến tiêu thụ, chế biến. Hàng năm, hàng vụ, HTX đều xây dựng kế hoạch gieo trồng từng loại cây, phù hợp theo từng mùa. Do vậy, các loại cây được lựa chọn trồng đa dạng, đáp ứng nhu cầu thị trường, từ rau cải, rau mùng tơi, rau muống, rau ngót, đến bí xanh, bí đỏ, mướp Nhật, dưa chuột, cà chua khoai tây, cà rốt, xu hào, bắp cải…

Được sự giúp đỡ của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Ninh Bình (cũ), tại HTX đã xây dựng Dự án trồng rau, củ, quả đạt tiêu chuẩn Viet GAP. Toàn bộ thành viên của HTX đều được cơ quan chuyên môn của Sở Nông nghiệp và Môi trường tập huấn, cấp chứng chỉ sản xuất đạt tiêu chuẩn Viet GAP. Nhằm nâng cao thương hiệu sản phẩm, tiếp cận sâu hơn với thị trường, HTX Sản xuất và tiêu thụ nông sản Khánh Thành đã đăng ký ý tưởng, tham gia và có 3 sản phẩm được công nhận OCOP (Chương trình mỗi xã một sản phẩm), xếp hạng 3 sao, gồm: Ổi, mướp Nhật và cà chua.

Cùng với các sản phẩm chính ổi và rau, củ, quả, các thành viên trong HTX đã khai thác diện tích mặt nước (khu ao lấy nước tưới) nuôi thủy sản; xây dựng chuồng trại chăn nuôi với số lượng khoảng hơn 1.000 con lợn thịt và 20 nghìn con gia cầm. Lượng chất thải chăn nuôi được thu gom ủ hoai mục trở lại bón cho cây trồng theo phương thức kinh tế tuần hoàn.

Để sản phẩm nông sản cung ứng ra thị trường đảm bảo mẫu mã, chất lượng, HTX đầu tư xây dựng 2 nhà sơ chế và 2 kho lạnh có tổng thể tích 160 m³. Toàn bộ sản phẩm thu hoạch từ ruộng sẽ được đưa về nhà sơ chế phân loại, đóng gói trước khi đưa ra thị trường. Với những sản phẩm chưa tiêu thụ hết được bảo quản trong kho lạnh giúp đảm bảo chất lượng. Toàn bộ sản phẩm rau, củ, quả sản xuất ra đều được HTX ký hợp đồng tiêu thụ với các cửa hàng nông sản an toàn, nhà hàng, khách sạn, bếp ăn tập thể trên địa bàn tỉnh Ninh Bình, nhất là tại khu vực phường Hoa Lư, Nam Hoa Lư và phường Nam Định.

Ông Phạm Văn Dũng, Giám đốc HTX Sản xuất và tiêu thụ nông sản Khánh Thành cho biết: Đối với sản xuất, HTX chỉ đạo các thành viên cùng với số lượng, chất lượng sản phẩm được xác định là yếu tố quan trọng nhất. Đây chính là yếu tố tạo niềm tin để khách hàng ưu tiên lựa chọn sản phẩm. Trong nhiều năm nay, khách hàng đều phản hồi tốt khi sử dụng sản phẩm rau, củ, quả của HTX.

Với diện tích cây ăn quả và rau, củ, quả sản xuất tập trung đạt tiêu chuẩn Viet GAP của HTX luôn cho giá trị cao. Với diện tích trồng ổi đạt tiêu chuẩn Viet GAP bình quân mỗi sào đạt giá trị từ 18 - 20 triệu đồng/năm. Một số hộ kết hợp trồng xen rau ngót trên luống ổi đem lại nguồn thu gấp 1,3 lần so với trồng chuyên ổi. Diện tích trồng rau, củ, quả cho giá trị bình quân từ 15 - 18 triệu đồng, những vụ được giá đạt cao hơn. Tính chung, hiệu quả sản xuất hiện nay trên diện tích canh tác của HTX Sản xuất và tiêu thụ nông sản Khánh Thành cao gấp từ 8 - 10 lần so với cấy lúa.

Hộ bác Nguyễn Văn Huynh, thôn 39, xã Khánh Thành, thành viên HTX, trồng 7 sào ổi đạt tiêu chuẩn Viet GAP. Bác trồng rau ngót xen với ổi để có nguồn thu thường xuyên. Theo tính toán, diện tích sản xuất của bác đạt giá trị hơn 20 triệu đồng/sào/năm. Bác Huynh tâm sự: Sản xuất của gia đình thực sự thay đổi khi tham gia vào HTX Sản xuất và tiêu thụ Khánh Thành và thực hiện chuyển đổi cơ cấu cây trồng. Hiện nay, toàn bộ kinh tế của gia đình đều trông vào đồng ruộng, với thu nhập đều đặn các tháng trong năm. Đây thực sự là hướng tạo việc làm ổn định đối với lao động nông thôn không có điều kiện chuyển nghề như các bác.

Từ thành công trong phát triển sản xuất những năm qua, HTX Sản xuất và tiêu thụ nông sản Khánh Thành đang tiếp tục định hướng mở rộng thêm quy mô sản xuất và đa dạng hóa cây trồng hơn nữa. HTX đã lựa chọn vùng đang xin các cấp chính quyền cho tiếp tục chuyển đổi khoảng 15 ha đất lúa sang trồng rau, củ, quả. Đồng thời, dự kiến đưa cây dược liệu sâm bố chính vào sản xuất diện tích khoảng 6 ha, liên kết tiêu thụ sản phẩm với doanh nghiệp; lựa chọn thêm sản phẩm tham gia chương trình OCOP của tỉnh.

Hiệu quả kinh tế từ mô hình sản xuất ổi và rau, củ, quả đạt tiêu chuẩn Viet GAP của HTX Sản xuất và tiêu thụ nông sản Khánh Thành cho thấy hướng đi đúng trong chuyển đổi sản xuất trên đồng ruộng. Cách làm này giải quyết được bài toán nâng cao giá trị và thu nhập trên đồng ruộng. Đây là mô hình để các địa phương khác tìm hiểu, nghiên cứu, áp dụng giúp khai thác tốt hiệu quả đất đai.