Cô gái 9X khởi nghiệp thành công với mô hình nuôi trồng nấm Đông trùng hạ thảo

Phạm Thị Hồng Duyên sinh năm 1993, ở xã Thanh Nguyên (huyện Thanh Liêm, Hà Nam cũ). Học xong THPT, Duyên xin vào làm công nhân xưởng may ở thị trấn gần nhà. Với tính cần cù, cẩn thận, Duyên được lựa chọn vào bộ phận kiểm định chất lượng sản phẩm và có thu nhập khá ổn định.

Thế rồi cơ duyên đến với nấm Đông trùng hạ thảo của Duyên rất tình cờ, chị chia sẻ: Cách đây hơn một năm, tôi được một người chị họ ở Đồng Nai giới thiệu về loại nấm này. Sau một thời gian sử dụng, nhận thấy những công dụng tuyệt vời của nấm Đông trùng hạ thảo, tôi bắt đầu tò mò và tìm hiểu sâu hơn về quy trình sản xuất, ban đầu chỉ với ý định tự chủ nguồn nấm để dùng trong gia đình. Song nhận thấy ở địa phương mình chưa có một cơ sở nào nuôi trồng loại nấm quý giá này, tôi tự hỏi tại sao mình không sản xuất để phục vụ bà con quê hương?

Sau một thời gian suy nghĩ và nhận được sự ủng hộ của gia đình, tháng 7 năm 2024, Duyên đã quyết định từ bỏ công việc ổn định của nghề may, dồn hết vốn liếng và tâm huyết để đầu tư xây dựng cơ sở sản xuất nấm Đông trùng hạ thảo An Viên.

Theo chị Duyên, nấm Đông trùng hạ thảo là loại dược liệu quý, hiệu quả kinh tế cao nhưng rất khó nuôi trồng. Nấm cần phải được nuôi trồng theo quy trình khép kín trong môi trường vô trùng, ánh sáng và thoáng khí. Chất lượng sản phẩm cao hay thấp phụ thuộc vào nhiều yếu tố, như: nguồn giống, công nghệ, nguyên liệu, trong đó đặc biệt quan trọng là môi trường nuôi dưỡng. 

Để đảm bảo môi trường nuôi dưỡng tốt nhất cho nấm Đông trùng hạ thảo, chị Duyên tập trung đầu tư các phòng vô trùng, phòng lạnh, phòng cấy nấm, hệ thống điều hòa…, giúp duy trì nhiệt độ và độ ẩm cần thiết trong suốt quá trình sản xuất nấm.

Thời gian đầu khi mới bắt tay triển khai mô hình, Duyên tích cực học hỏi, tìm tòi, nghiên cứu công thức nuôi cấy và nhân giống trong môi trường nhân tạo. Hàng ngày kiên trì theo dõi sự phát triển của nấm, loại bỏ những cây giống kém chất lượng. Chị Duyên bật mí: Gạo lứt, nhộng tằm được đong đo cẩn thận, nghiền nhỏ rồi đưa vào máy hấp tiệt trùng, sau đó nuôi trong phòng lạnh đúng quy định. Sau hơn 3 tháng là có thể thu hoạch được sản phẩm nấm Đông trùng hạ thảo. “Tôi từng không thành công với những lần nuôi cấy và nhân giống nấm ban đầu, nhiều lúc tưởng chừng mình thất bại, nhiều người trong gia đình cũng hoài nghi về thành công của mô hình. Nhưng tôi luôn nghĩ, có thất bại mới có thành công, vì vậy, chưa bao giờ cho phép mình chùn bước trước khó khăn”- Duyên chia sẻ.

Quy trình trồng nấm Đông trùng hạ thảo nghe có vẻ đơn giản nhưng đòi hỏi sự tỉ mỉ, kiên nhẫn và kiến thức khoa học. Với sự kiên trì, bền bỉ, không ngại khó, sau 1 năm khởi nghiệp, mô hình trồng nấm Đông trùng hạ thảo của chị Duyên đã đem lại những thành công bước đầu, nhiều khách hàng quanh vùng đã biết đến sản phẩm và đặt mua.

Nhằm nâng cao giá trị sản phẩm, chị Duyên còn đầu tư chi phí để sản xuất nấm thăng hoa (nấm khô). Đây là công nghệ hiện đại giúp nấm khô mà vẫn giữ được trọn vẹn dưỡng chất. "Khi nấm tươi phát triển đến mức nhất định, tôi sẽ cắt đế, lấy thân nấm để sấy thăng hoa. Chỉ mất 48 tiếng là nấm khô, vẫn giữ nguyên màu sắc, mùi vị và hàm lượng dinh dưỡng" - chị Duyên giải thích. 

Không chỉ nỗ lực nâng cao chất lượng, chị đặc biệt chú trọng tới việc xây dựng thương hiệu, nhãn mác, đóng gói sản phẩm nhằm tạo thêm sức hút, khẳng định hiệu quả bền vững của mô hình.

Cứ sau 3 tháng, cơ sở sản xuất nấm Đồng trùng hạ thảo An Viên thu hoạch hơn 3.000 hộp nấm tươi, mỗi hộp 200g, với giá bán 50 nghìn đồng. Đặc biệt, 100g nấm khô sấy thăng hoa có giá lên đến 1 triệu đồng, cho giá trị kinh tế cao hơn gấp nhiều lần với nấm tươi. Sản phẩm hiện được tiêu thụ trong vùng và các vùng phụ cận Hà Nội.

Nhờ sự đầu tư công nghệ cao và chú trọng vào chất lượng, các sản phẩm nấm của cơ sở đã dần có chỗ đứng trên thị trường. Tháng 6 năm 2025, sản phẩm Đông trùng hạ thảo của cơ sở An Viên của chị Duyên đã vinh dự đạt chứng nhận OCOP 3 sao. Không chỉ làm giàu cho bản thân, chị Duyên còn tạo việc làm cho người dân địa phương. 

Chị Trần Thị Anh, một người dân làm việc tại cơ sở, vui vẻ chia sẻ: Công việc xếp nấm và đóng gói rất phù hợp với tôi. Với mức thu nhập ổn định, tôi sẽ gắn bó lâu dài với cơ sở này. Nỗ lực của chị Duyên cũng giúp tôi nhận ra nếu có đam mê chắc chắn sẽ thành công.

Đồng chí Trần Văn Phương, Trưởng phòng Kinh tế xã Thanh Liêm cho biết: Thời gian qua, Đảng uỷ-UBND xã Thanh Liêm tập trung lãnh đạo, chỉ đạo phát triển nông nghiệp toàn diện theo hướng sản xuất hàng hoá; thực hiện tốt các khâu dịch vụ; áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất. Trong đó, đặc biệt chú trọng khuyến khích nông dân tiếp tục xây dựng chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP). Giờ đây, trên vùng đất Thanh Liêm, ngoài các sản phẩm OCOP như: ổi Đài Loan, rượu nếp Cường Hạnh, nước đóng chai Minh Long, nhiều người còn biết đến sản phẩm nấm Đông trùng hạ thảo An Viên. 

Thành công từ mô hình sản xuất nấm Đông trùng hạ thảo An Viên là một trong những hướng đi tích cực, có sức lan toả, khuyến khích những người trẻ tham gia vào sản xuất nông nghiệp. Với sức trẻ cùng tinh thần năng động, dám nghĩ, dám làm và tăng cường áp dụng tiến bộ KHKT, các mô hình khởi nghiệp của thanh niên sẽ đem lại thành công, tạo việc làm cho gia đình và nâng cao giá trị trên diện tích canh tác. 

Khởi nghiệp là hành trình gian nan, nhưng niềm tin vào sản phẩm sạch và chất lượng đã dẫn lối để cô gái trẻ Phạm Thị Hồng Duyên bước đầu thu được những thành công. Xác định, thành công không chỉ là điểm đến, mà là một hành trình đam mê và cống hiến, Phạm Thị Hồng Duyên đang ấp ủ dự định tiếp tục mở rộng mô hình và đầu tư công nghệ để nâng chuẩn chất lượng sản phẩm nấm Đông trùng hạ thảo, qua đó mở rộng thị trường, tạo việc làm cho nhiều lao động trong vùng.