Tỏa sáng khí chất người lính trong thời bình

“Quân đội ta trung với Ðảng, hiếu với dân, sẵn sàng chiến đấu hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, vì chủ nghĩa xã hội. Nhiệm vụ nào cũng hoàn thành, khó khăn nào cũng vượt qua, kẻ thù nào cũng đánh thắng…” - lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh không chỉ trở thành kim chỉ nam cho quân đội ta trong suốt chiều dài kháng chiến mà còn là nền tảng hun đúc nên phẩm chất cao đẹp của những người lính Việt Nam. Đó là bản lĩnh chính trị kiên trung, tinh thần kỷ luật thép, ý chí tự lực tự cường và sự hy sinh thầm lặng vì Tổ quốc.

Kiên gan, bền chí trong kháng chiến bao nhiêu thì khi đất nước hòa bình, những phẩm chất ấy càng được hun đúc, tôi rèn mạnh mẽ bấy nhiêu. Những phẩm chất cao đẹp của người lính trong kháng chiến đã trở thành nguồn năng lượng mới, tiếp tục soi sáng con đường để các cựu chiến binh vững vàng hơn, xứng đáng với niềm tin yêu, kỳ vọng của Đảng, Nhà nước và Nhân dân đã trao trọn. Trở về đời thường những người lính năm xưa lại tiếp tục giữ vai trò tiên phong từ công tác xây dựng Đảng, gìn giữ an ninh cơ sở đến phát triển kinh tế, tham gia các phong trào thi đua và đồng hành cùng chính quyền trong những nhiệm vụ khó.

Như lời Cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng từng khẳng định: “Cựu chiến binh là những người đã trải qua chiến đấu, rèn luyện và trưởng thành qua khói lửa của các cuộc kháng chiến, đã có những cống hiến to lớn cho sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, ngày nay đang là một bộ phận rất quan trọng của xã hội.”

Những năm qua, phát huy truyền thống “Trung thành - Đoàn kết - Gương mẫu - Đổi mới”, các thế hệ cựu chiến binh trên địa bàn tỉnh Ninh Bình đã tích cực gương mẫu, tiên phong đi đầu trong mọi lĩnh vực. Đặc biệt, trong bối cảnh cả tỉnh, cả nước khẩn trương thực hiện việc sắp xếp tinh gọn bộ máy và vận hành chính quyền địa phương hai cấp, lực lượng cựu chiến binh trong tỉnh đã khẳng định rõ vai trò nòng cốt, tiên phong, gương mẫu đi đầu góp phần giữ vững ổn định tư tưởng, củng cố niềm tin của nhân dân, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Đáng chú ý nhất là trong lĩnh vực kinh tế, các thế hệ cựu chiến binh đã bền bỉ khởi nghiệp, mạnh dạn đầu tư, ứng dụng khoa học công nghệ, làm chủ sản xuất, xây dựng các mô hình kinh tế nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ, du lịch; góp phần giảm nghèo và nâng cao chất lượng đời sống cộng đồng. Họ vừa là người lính trong gìn giữ bình yên, vừa là người công dân tiêu biểu trong phát triển quê hương, vừa là người “thợ”, người “thầy”, người “doanh nhân” trên mặt trận kinh tế.

Khi chiến tranh đã lùi xa, bản lĩnh, khát vọng cống hiến của những cựu chiến binh ở Ninh Bình vẫn được viết tiếp trên “mặt trận” phát triển kinh tế, nơi từng người lính năm xưa nay trở thành những doanh nhân, những người nông dân kiểu mới, những người giữ lửa nghề truyền thống hay những người mở lối cho ngành du lịch. Họ khác nhau về con đường lập nghiệp, nhưng đều có một điểm chung đó là tinh thần Bộ đội Cụ Hồ không chịu lùi bước trước khó khăn.

Trên vùng đất Hải Hậu, khi mặt trời còn chưa kịp hong khô lớp sương sớm, ông Vũ Văn Minh, 57 tuổi, đã có mặt ngoài đồng. Không chỉ do đặc thù công việc nghề nông mà thói quen ấy được tôi rèn từ ngày ông Minh còn trong quân ngũ với sự kỷ luật, ngăn nắp, cần cù, chịu khó. Sau năm 1990 xuất ngũ trở về, ông bươn chải làm nhiều nghề, đi nhiều nơi với mong muốn lo cho gia đình cuộc sống ổn định hơn. Thế nhưng cuối cùng, ông Minh lại chọn trở về với ruộng đồng, với những thửa đất rộng mênh mông mà người dân không còn mặn mà cấy hái.

Nghĩ là làm, từ vài mẫu ruộng ban đầu, ông miệt mài thuê, nhận khoán và vận động bà con liên kết sản xuất. Đến nay, ông trực tiếp canh tác 5 ha lúa chất lượng cao, chủ yếu là giống ST25. Đồng thời, ông còn liên kết khoảng 20 ha với nông dân trong và ngoài xã, hình thành vùng sản xuất hàng hóa tập trung. Nhờ sản xuất bài bản, năng suất lúa đạt từ 2 - 2,5 tạ/sào, giá trị cao hơn giống lúa thường khoảng 20 - 30%. Ông Minh còn đầu tư 2 máy cày bừa, 2 máy gặt, cung ứng dịch vụ làm đất và thu hoạch cho bà con, tạo thêm việc làm và thúc đẩy cơ giới hóa nông nghiệp tại địa phương. Mỗi năm, mô hình mang lại cho gia đình ông 300 - 400 triệu đồng.

Rời những cánh đồng lúa quê hương Hải Hậu, tại xưởng gốm của cựu chiến binh Nguyễn Phúc Hoàn, làng nghề gốm Quyết Thành (phường Kim Bảng) rộn ràng tiếng vỗ đất, tiếng nói cười. Gần chục công nhân đang tích cực cho kịp đơn hàng Tết, bên cạnh là ông Hoàn cũng đang tỉ mỉ chỉ dạy cho một thanh niên những kỹ thuật khó. Bao nhiêu năm qua, cựu chiến binh này vẫn miệt mài “giữ lửa” nghề truyền thống của ông cha như vậy.

Ông Hoàn cho biết: “Nghề gốm Quyết Thành đã có từ lâu đời với chất lượng gốm đặc biệt. Thế nhưng làm thế nào để gìn giữ được nghề giữa lúc thị trường khó khăn, sự xuất hiện của các sản phẩm công nghiệp. Đó là điều mà tôi luôn trăn trở trong suốt những năm sau khi xuất ngũ trở về địa phương…”

Và ông Hoàn đã chọn con đường khó nhất, đó là ở lại, bám trụ với nghề, với quê hương. Hơn 30 năm vật lộn từ những mẻ gốm không đạt, những đợt hàng ế ẩm, ông Hoàn vẫn kiên định cùng các nghệ nhân nơi đây gìn giữ nghề gốm cổ của cha ông. Những nỗ lực ấy giờ đã được đền đáp khi giờ đây xưởng gốm lúc nào cũng “đỏ lửa”, mỗi năm xuất bán khoảng 3.000 sản phẩm, trong đó chủ lực là tiểu quách, chum vại, đồ sành sứ. Doanh thu đạt 1,5-2 tỷ đồng/năm, tạo việc làm thường xuyên cho hàng chục lao động địa phương.

Nếu ông Minh gieo mầm xanh trên đồng đất, ông Hoàn miệt mà “giữ lửa” những lò gốm, thì doanh nhân, cựu chiến binh Phạm Công Chất lại là người mở đường trên lĩnh vực du lịch sinh thái. Ngày ông khởi xướng xây dựng Khu du lịch sinh thái Thung Nham, nhiều người đã hoài nghi bởi cảnh rừng núi hoang sơ, giao thông khó khăn với những bãi sình lầy rậm rạp lau sậy. Nhưng ông Chất đã ở lại, dựng lán, mở đường, đắp bờ giữ nước, tỉ mẩn trồng cây, xây dựng từng hạng mục. Giờ đây, Thung Nham đã trở thành điểm đến sinh thái nổi tiếng với khu vườn chim rộng 18 ha, hệ thống nhà nghỉ sinh thái, vườn cây ăn quả, hang động tự nhiên và dịch vụ nhà hàng đạt chuẩn.

Từ những bước đi đầu tiên đầy gian khó, Thung Nham hôm nay đã trở thành điểm đến nổi tiếng bậc nhất Ninh Bình, đặc biệt với hệ sinh thái đa dạng, độc đáo. Năm 2024, khu du lịch này đón hơn 600.000 lượt khách, lượng khách lưu trú tăng mạnh. Trong năm 2025, Thung Nham ước đón khoảng 800.000 lượt khách, tạo việc làm ổn định cho hàng trăm lao động địa phương, đặc biệt là đã góp phần quan trọng vào việc nâng cao ý thức bảo tồn đa dạng sinh học, phát triển du lịch di sản bền vững cho mỗi người dân và du khách.

Trong những tấm gương cựu chiến binh tiêu biểu của tỉnh, không thể không nhắc đến doanh nhân, cựu chiến binh Trần Thị Loan, phường Phủ Lý. Từ khó khăn ban đầu, bà Loan đã “vững tay chèo” để duy trì và phát triển Công ty kinh doanh lúa gạo với số vốn điều lệ trên 20 tỷ đồng, doanh thu hàng năm bình quân đạt gần 400 tỷ đồng, là doanh nghiệp tiêu biểu trong thực hiện bình ổn giá về lương thực trong các dịp lễ, Tết, chống dịch hay giáp hạt, lụt bão; là bạn hàng, đối tác tin cậy của Tổng Cục dự trữ Nhà nước, các nhà máy bia, rượu...

Không chỉ là tấm gương điển hình trong sản xuất, kinh doanh giỏi, bà Loan còn là người lính có tấm lòng nhân ái, sẻ chia, hết lòng vì đồng đội và những người có hoàn cảnh khó khăn. Mỗi năm bà đều đặn trích từ 300-400 triệu đồng làm từ thiện, chưa kể các chương trình đỡ đầu cho các em học sinh, xây nhà tình nghĩa cho đồng đội,…

Còn vô vàn những tấm gương tiêu biểu trong phong trào cựu chiến binh làm kinh tế giỏi ở Ninh Bình. Dù ở nông thôn hay đô thị, ở ruộng đồng hay thương trường, họ vẫn giữ trọn khí chất của người lính: kiên định, dấn thân, sáng tạo và nghĩa tình. Trong mặt trận không tiếng súng, họ mang trong mình khát vọng làm giàu cho gia đình, đóng góp cho quê hương, lan tỏa những giá trị nhân văn của Bộ đội Cụ Hồ trong thời bình.

Hội Cựu chiến binh tỉnh Ninh Bình hiện có 213.624 sinh hoạt tại 4.671 chi hội. Nhiệm kỳ qua, Ban Chấp hành, Ban Thường vụ các cấp Hội đã bám sát các Chỉ thị, Nghị quyết của cấp ủy các cấp, nhiệm vụ chính trị của địa phương, nhiệm vụ công tác Hội; khắc phục mọi khó khăn, đề cao tinh thần trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành, tổ chức thực hiện và hoàn thành toàn diện nhiệm vụ công tác Hội. Trong đó, có nhiều nhiệm vụ hoàn thành tốt, một số nhiệm vụ hoàn thành xuất sắc, được cấp ủy, MTTQ, chính quyền các cấp và Nhân dân ghi nhận, đánh giá cao nổi bật là lĩnh vực phát triển kinh tế, hỗ trợ hội viên làm giàu chính đáng.

Theo ông Bùi Văn Tuất, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh tỉnh, Hội Cựu chiến binh các cấp đã chủ động nắm chắc tình hình đời sống của gia đình hội viên và động viên nêu cao tinh thần tự lực, tự cường, vượt khó, không cam chịu đói nghèo; đồng thời phát huy nguồn lực trong nội bộ Hội để cho hội viên vay làm kinh tế và khích lệ tinh thần tương thân, tương ái, tương trợ, giúp nhau làm kinh tế gia đình nâng cao đời sống, phấn đấu giảm nghèo bền vững, vươn lên làm giàu hợp pháp.

Đến nay, tổng dư nợ do Hội quản lý trên 2.700 tỷ đồng (tăng 714,1 tỷ đồng so với năm 2022). Các nguồn vốn vay đã tạo việc làm cho 34.762 lao động, thu nhập bình quân từ 6 triệu đến 7 triệu đồng/người/tháng (có trên 20.000 lao động là cựu chiến binh, cựu quân nhân, con cháu cựu chiến binh. Hội đã tổ chức các lớp bồi dưỡng, tập huấn nghiệp vụ về nhận ủy thác vay vốn, quản lý, sử dụng vốn vay, chuyển giao kỹ thuật chăn nuôi, trồng trọt, sản xuất, chế biến, bảo quản, nâng cao được chất lượng sản phẩm, tăng khả năng cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường.

Phối hợp với Hội Doanh nghiệp, Doanh nhân CCB tỉnh duy trì 128 Câu lạc bộ cựu chiến binh, cựu quân nhân sản xuất, kinh doanh giỏi ở các cơ sở với 908 thành viên tham gia nhằm gắn kết phát triển sản xuất, kinh doanh với tăng cường hoạt động tình nghĩa. Hiện cán bộ, hội viên đang làm chủ 425 doanh nghiệp vừa và nhỏ, 105 HTX, 91 Tổ hợp tác, 284 trang trại, 3.246 gia trại; 24 doanh nghiệp cựu chiến binh có doanh thu trên 50 tỷ đồng/năm và 20 trang trang trại cựu chiến binh có doanh thu trên 10 tỷ đồng/năm. So với năm 2022, hộ cựu chiến binh nghèo, cận nghèo giảm mạnh; hộ cựu chiến binh có mức sống trung bình đạt trên 33%; hộ cựu chiến binh khá, giàu đạt gần 66%; 100% xã, phường hết hộ cựu chiến binh nghèo.

Ông Bùi Văn Tuất, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh tỉnh cho biết: Thời gian tới Hội sẽ tiếp tục bám sát các chủ trương, nghị quyết của Đảng, nhiệm vụ chính trị của địa phương, phát huy truyền thống “Bộ đội Cụ Hồ”, xây dựng tổ chức vững mạnh toàn diện. Trọng tâm là nâng cao hiệu quả hỗ trợ hội viên phát triển kinh tế, quản lý và sử dụng hiệu quả các nguồn vốn vay, đẩy mạnh tập huấn, chuyển giao khoa học kỹ thuật, nhân rộng các mô hình sản xuất, kinh doanh giỏi. Cùng với đó, tăng cường liên kết, phát huy vai trò của các câu lạc bộ, doanh nghiệp cựu chiến binh, gắn phát triển kinh tế với hoạt động nghĩa tình, góp phần nâng cao đời sống hội viên, giảm nghèo bền vững và đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế, xã hội của tỉnh.

Trong không khí phấn khởi của Đại hội đại biểu Hội Cựu chiến binh tỉnh Ninh Bình lần thứ VIII, nhiệm kỳ 2025-2030, những kết quả đã đạt được không chỉ là niềm tự hào, mà còn là nền tảng vững chắc để Hội bước vào một giai đoạn phát triển mới với tầm nhìn và yêu cầu cao hơn. Trước những thời cơ và thách thức đan xen, truyền thống “Bộ đội Cụ Hồ” tiếp tục là điểm tựa tinh thần, là kim chỉ nam hành động để mỗi cán bộ, hội viên giữ vững bản lĩnh chính trị, nêu gương trách nhiệm, đồng hành cùng cấp ủy, chính quyền và Nhân dân trong sự nghiệp phát triển quê hương.