Ninh Bình xây dựng nền nông nghiệp sinh thái, hiện đại, bền vững: (Bài 1)-Ngành Nông nghiệp tỉnh khắc ghi lời Bác dạy

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn dành sự quan tâm đặc biệt đối với nông nghiệp, nông dân, nông thôn. Trong “Thư gửi nông dân thi đua canh tác” tháng 2/1951, Người viết: “Thực túc thì binh cường! Chiến sĩ ở trước mặt trận thi đua giết giặc lập công thì đồng bào ở hậu phương phải thi đua tăng gia sản xuất.

Ruộng rẫy là chiến trường, cuốc cày là vũ khí, nhà nông là chiến sĩ, hậu phương thi đua với tiền phương”. Bức thư đã thể hiện sự quan tâm đặc biệt của Bác Hồ với giai cấp nông dân và vai trò của sản xuất nông nghiệp trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ đất nước.

Những lời căn dặn giản dị mà sâu sắc ấy đã trở thành động lực, niềm tin để nhiều thế hệ cán bộ, đảng viên, nông dân của tỉnh Ninh Bình hăng hái thi đua lao động sản xuất, góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Tư tưởng của Bác về nông nghiệp, nông dân, nông thôn được Đảng và Nhà nước ta kế thừa, phát triển xuyên suốt trong nhiều giai đoạn cách mạng.

Đảng luôn xác định nông nghiệp là “nền tảng” của nền kinh tế; nông dân là “chủ thể” của quá trình phát triển; nông thôn giữ vị trí “chiến lược” trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, bảo đảm vững chắc an ninh lương thực, ổn định xã hội và giữ vững quốc phòng, an ninh quốc gia.

Nghị quyết Trung ương 7 khóa X về “tam nông”, Nghị quyết số 19-NQ/TW Hội nghị Trung ương 5 khóa XIII tiếp tục khẳng định phát triển nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại, nông dân văn minh là nhiệm vụ chiến lược lâu dài của đất nước.

Khắc ghi lời Bác dạy, nhiều thế hệ cán bộ, đảng viên, người lao động ngành Nông nghiệp Ninh Bình đã vượt qua khó khăn, gian khổ để xây dựng quê hương. Trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước, dù bom đạn ác liệt, ngành Nông nghiệp cùng nhân dân các địa phương vẫn kiên cường bám đất, bám đồng, khôi phục sản xuất. Phong trào “Thâm canh thắng Mỹ ngay trên đồng ruộng” lan tỏa sâu rộng, thu hút đông đảo thanh niên, nông dân tham gia bằng những việc làm thiết thực như trồng xen cây điền thanh, thả bèo dâu, cải tạo đồng ruộng, chọn lọc giống lúa năng suất cao…

Bước vào thời kỳ đổi mới, quán triệt các chủ trương của Đảng, Tỉnh ủy, UBND các tỉnh Ninh Bình, Nam Định, Hà Nam trước đây đã ban hành nhiều nghị quyết, chương trình, kế hoạch quan trọng nhằm thúc đẩy phát triển nông nghiệp, nông thôn gắn với xây dựng nông thôn mới nâng cao, kiểu mẫu.

Những chủ trương đúng đắn, sát thực tiễn đã tạo động lực mạnh mẽ để ngành Nông nghiệp phát triển toàn diện. Nhờ đó từ một nền sản xuất nhỏ lẻ, manh mún, đến nay nông nghiệp tỉnh Ninh Bình đã từng bước chuyển sang sản xuất hàng hóa quy mô lớn, ứng dụng khoa học, công nghệ, gắn với thị trường và thích ứng biến đổi khí hậu.

Đến nay, giá trị sản phẩm thu được trên 1ha đất trồng trọt và mặt nước nuôi trồng thủy sản đạt 198 triệu đồng, tăng 28,5% so với năm 2021. Tỷ lệ lúa chất lượng cao đạt trên 75% tổng diện tích gieo cấy; khoảng 7.250ha đất lúa được chuyển đổi sang các mô hình sản xuất hiệu quả hơn.

Tỉnh đã hình thành các vùng sản xuất tập trung, nhiều mô hình liên kết chuỗi giá trị hiệu quả với 123 chuỗi liên kết sản xuất - chế biến - tiêu thụ nông, lâm, thủy sản an toàn; trở thành vùng sản xuất giống nhuyễn thể lớn của khu vực phía Bắc; vùng nuôi ngao Kim Sơn trở thành thương hiệu nổi tiếng, sản phẩm xuất khẩu tới nhiều thị trường quốc tế. Chương trình OCOP phát triển mạnh với 1.001 sản phẩm đạt từ 3 sao trở lên, trong đó có 7 sản phẩm 5 sao cấp quốc gia.

Cùng với phát triển sản xuất, Chương trình Mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới đạt nhiều kết quả nổi bật. Sau hợp nhất, toàn tỉnh có 97/97 xã đạt chuẩn nông thôn mới (NTM), 65 xã đạt chuẩn NTM nâng cao và 4 xã đạt chuẩn NTM kiểu mẫu. Diện mạo nông thôn đổi thay rõ nét; đời sống vật chất, tinh thần của người dân không ngừng được nâng cao, đã và đang hình thành nhiều vùng quê thân thiện, đáng sống...

Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, những năm qua, cán bộ, đảng viên, người lao động ngành Nông nghiệp cùng đông đảo nông dân trong tỉnh đã không ngừng đổi mới tư duy, mạnh dạn ứng dụng khoa học kỹ thuật, xây dựng nhiều mô hình sản xuất hiệu quả, từng bước đưa nông nghiệp Ninh Bình phát triển theo hướng hiện đại, sinh thái, đa giá trị.

Là đảng viên, hội viên nông dân và cán bộ Tổ dân phố Định Trạch, phường Trường Thi, chị Trần Thị Luyến luôn tâm niệm học và làm theo Bác phải bắt đầu từ những việc làm cụ thể, thiết thực. Nhận thấy việc sản xuất nhỏ lẻ không còn phù hợp, chị mạnh dạn vận động người dân cho thuê ruộng để hình thành vùng sản xuất tập trung quy mô gần 20ha. Trên những cánh đồng liền vùng, liền thửa ấy, chị đầu tư cơ giới hóa, áp dụng kỹ thuật “đồng giống, đồng trà”, liên kết với Công ty TNHH Toản Xuân sản xuất lúa theo chuỗi giá trị. Nhờ đó, năng suất, chất lượng lúa tăng rõ rệt; gia đình chị có thu nhập ổn định từ 300-350 triệu đồng mỗi năm.

Không chỉ dừng lại ở quy mô địa phương, nhiều sản phẩm nông nghiệp của tỉnh đã vươn xa ra thị trường cả nước và quốc tế. Trong lĩnh vực nghiên cứu, chọn tạo giống cây trồng, đội ngũ cán bộ kỹ thuật ngành Nông nghiệp đã không ngừng sáng tạo, tâm huyết với nghề.

Từ năm 2010, Trung tâm Giống nông nghiệp tỉnh đã nghiên cứu, chọn tạo thành công nhiều giống lúa chất lượng cao Thiên Trường 900. Đặc biệt, giống lúa CT16 của Công ty TNHH Cường Tân, xã Ninh Giang không chỉ được gieo trồng hiệu quả tại nhiều địa phương trong nước mà còn được đưa sang trồng thử nghiệm tại Cuba, cho năng suất và chất lượng tốt.

Cùng với cây lúa, kinh tế biển cũng đang trở thành hướng phát triển quan trọng của nông nghiệp tỉnh. Những năm gần đây, vùng nuôi ngao ven biển Kim Sơn, Rạng Đông… phát triển mạnh, trở thành một trong những vùng nuôi ngao tập trung lớn của miền Bắc. Việc xây dựng vùng nuôi an toàn, kiểm soát chất lượng từ khâu giống đến chế biến đã giúp nâng cao giá trị sản phẩm, tạo đầu ra ổn định cho người dân vùng ven biển. Không chỉ mang lại giá trị kinh tế, mô hình nuôi ngao còn góp phần bảo vệ môi trường sinh thái, thích ứng biến đổi khí hậu và thúc đẩy phát triển kinh tế biển bền vững.

Ở lĩnh vực sản xuất rau màu, nhiều hợp tác xã nông nghiệp cũng đang từng bước đổi mới phương thức sản xuất theo hướng hữu cơ, tuần hoàn. Tại Hợp tác xã Sản xuất, kinh doanh dịch vụ nông nghiệp Nam Cường, việc học tập và làm theo Bác được cụ thể hóa bằng tinh thần trách nhiệm, đổi mới và đặt lợi ích của thành viên lên hàng đầu. Hợp tác xã đã tích cực chỉnh trang đồng ruộng, đầu tư giao thông nội đồng, hướng dẫn thành viên sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, hữu cơ; đồng thời liên kết với doanh nghiệp để bao tiêu sản phẩm. Nhờ đó, nhiều sản phẩm rau màu của hợp tác xã đã đạt OCOP 3 sao và được tiêu thụ ổn định tại các siêu thị, bếp ăn tập thể, trường học.

Có thể khẳng định, từ những chủ trương đúng đắn của Đảng, sự quyết liệt trong lãnh đạo, chỉ đạo của tỉnh cùng tinh thần đoàn kết, sáng tạo của cán bộ, nông dân, doanh nghiệp, ngành Nông nghiệp và Môi trường Ninh Bình đã từng bước vươn lên mạnh mẽ, trở thành “trụ đỡ” quan trọng của nền kinh tế. Những mùa vàng no ấm hôm nay chính là kết quả sinh động của quá trình bền bỉ học tập và làm theo lời Bác bằng những việc làm cụ thể, thiết thực.

(Còn nữa)

⇒ Bài 2: Khát vọng dựng xây nền nông nghiệp