HTX Nông nghiệp Mai Sơn đẩy mạnh sản xuất rau màu theo hướng an toàn, hữu cơ

Thay đổi tư duy sản xuất

Ông Tống Viết Vinh (tổ dân phố 4, phường Yên Thắng) là một trong những thành viên tiên phong trong sản xuất nông sản theo hướng an toàn, hữu cơ của HTX. Năm 2013, sau khi dồn điền, đổi thửa, gia đình ông được chia 0,5ha đất canh tác, trong đó chủ yếu là đất màu. Ông đã đầu tư trồng các loại cây truyền thống theo mùa vụ như: ngô, lạc, đậu đỗ,... Tuy nhiên, sau khi trừ hết chi phí cho thu nhập không cao.

Nhận thấy nếu cứ tiếp tục sản xuất như vậy sẽ khó để làm giàu từ nông nghiệp, năm 2015, ông đã thuê thêm diện tích đất của các hộ liền kề để chuyển đổi mô hình sang trồng các loại rau, củ, quả mang lại hiệu quả kinh tế cao như: dưa chuột bao tử, cà chua bi, đậu quả các loại, bí đỏ, bí xanh, dưa lê Hàn Quốc,… Ông cũng đầu tư hệ thống nhà màng 5.000m2 ứng dụng cộng nghệ cao.

Với phương châm mang đến cho người tiêu dùng những nông sản chất lượng và an toàn, ông đã áp dụng kỹ thuật sản xuất theo hướng hữu cơ, 100% các loại cây trồng đều dùng phân hữu cơ để chăm bón và đặc biệt không sử dụng thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ, hệ thống tưới tự động với nguồn nước sạch đảm bảo an toàn. Năm 2019, mô hình sản xuất rau, củ, quả an toàn của gia đình ông đã được Hội Nông dân tỉnh hỗ trợ cấp tem truy xuất nguồn gốc. Năm 2020, được hỗ trợ quy trình sản xuất nông sản theo tiêu chuẩn VietGAP.

Với tổng diện tích sản xuất khoảng 5ha, mỗi năm ông cung ứng ra thị trường khoảng 300 tấn rau quả, được các cửa hàng nông sản trong và ngoài tỉnh lựa chọn để bao tiêu đầu ra. Lợi nhuận từ sản xuất đạt từ 1 - 1,5 tỷ đồng/năm. Ông cũng tạo việc làm thường xuyên cho 10 lao động với mức thu nhập từ 6 - 8 triệu đồng/người/tháng.

Ông Tống Viết Vinh cho biết: Là một thành viên của HTX Nông nghiệp Mai Sơn, bản thân tôi đã tích cực chuyển đổi cơ cấu cây trồng, ứng dụng chuyển đổi số vào quy trình sản xuất. Nổi bật như sử dụng hệ thống tưới tiêu tự động, cảm biến độ ẩm đất, thời tiết để tối ưu hoá việc sử dụng nước và phân bón; áp dụng công nghệ hiện đại để giám sát và điều khiển các yếu tố môi trường.

Trước nhu cầu cạnh tranh của thị trường, người sản xuất như chúng tôi hiểu rằng việc chuyển đổi sang sản xuất theo hướng an toàn, hữu cơ là tất yếu, đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng khi họ ngày càng quan tâm nhiều hơn đến nguồn gốc, chất lượng nông sản. Thời gian tới, tôi sẽ tiếp tục xây dựng mô hình sản xuất hữu cơ tuần hoàn, hướng tới nền nông nghiệp sạch, bền vững.

Còn đối với ông Tống Văn Sỡi (tổ dân phố 7, phường Yên Thắng), sau khi tìm hiểu thị trường, ông quyết định đưa giống ớt Việt Á vào trồng để phát triển kinh tế gia đình. Do phù hợp với đồng đất địa phương nên cây sinh trưởng và phát triển tốt, cho quả to, đều, năng suất, sản lượng cao. Loại ớt này thường được ông trồng từ vụ đông năm trước và bắt đầu cho thu hoạch vào vụ xuân năm sau, thời gian thu hoạch từ 5 - 7 tháng.

Ông Sỡi cho rằng, nếu chỉ làm nông nghiệp thuần túy, người nông dân thường phải bỏ khá nhiều công chăm sóc, lúc thu hoạch lại bị ảnh hưởng nhiều bởi sự biến động của giá cả thị trường. Mối liên hệ về cung - cầu cần được xác định rõ ràng, đúng hướng thì việc sản xuất mới ổn định. Bên cạnh đó, để tăng tính cạnh tranh, chất lượng nông sản được đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm cũng là yếu tố quan trọng mà người sản xuất phải thực sự quan tâm.

Vì vậy, trong quá trình trồng, ông đã sử dụng màng phủ nông nghiệp cho toàn bộ diện tích để giảm công làm cỏ, giữ độ ẩm cho cây tốt hơn, tiết kiệm nước và phân bón hơn so với cách trồng truyền thống. Ông cũng áp dụng trồng theo hướng an toàn như: ưu tiên sử dụng các loại phân bón vi sinh, hữu cơ, sử dụng các loại thuốc bảo vệ thực vật trong danh mục cho phép, thực hiện cách ly theo đúng quy trình hướng dẫn trên bao bì,… Nhờ đảm bảo các quy trình đó mà năng suất ớt đạt 1,2 tấn/sào. Với giá bán hiện nay 18.000 đồng/kg, trừ chi phí cho thu lãi 10 triệu đồng/sào.

Ông Tống Văn Sỡi phấn khởi chia sẻ: Khi chuyển đổi sang trồng ớt theo hướng an toàn, tôi nhận thấy sức khỏe của người lao động trực tiếp ngoài đồng rộng được đảm bảo hơn, năng suất, chất lượng cây trồng cũng không ngừng được nâng cao, sản phẩm thu hoạch đến đâu, thương lái thu mua hết đến đấy. Từ đó, đem lại nguồn thu nhập đáng kể cho gia đình. Nếu so với sản xuất lúa truyền thống, hiệu quả kinh tế có thể gấp 3 - 4 lần.

Tại HTX Nông nghiệp Mai Sơn, những diện tích canh tác nhỏ lẻ, manh mún với các phương thức sản xuất lạc hậu đang dần được thay thế bởi phương thức sản xuất tiên tiến hơn, hiện đại hơn, áp dụng cơ giới hoá trong khâu làm đất, làm cỏ, quy trình chăm sóc. Diện tích cây trồng theo hướng an toàn, hữu cơ ngày càng được mở rộng, công nghệ được ứng dụng rộng rãi, giá trị nông sản được nâng lên.

Niềm vui về những vụ rau màu thắng lợi là minh chứng cho những định hướng phát triển đang đi đúng hướng của HTX Nông nghiệp đang “chuyển mình” linh hoạt trước nhu cầu của thị trường.

Hướng tới sản xuất nông nghiệp bền vững

Diện tích trồng rau màu hàng năm của HTX Nông nghiệp Mai Sơn là trên 60ha. Để đảm bảo các vùng trồng theo quy hoạch, tăng diện tích sản xuất theo hướng an toàn, hữu cơ, ngay từ đầu vụ sản xuất, HTX đã bám sát sự lãnh đạo, chỉ đạo của chính quyền địa phương, ngành nông nghiệp để thực hiện. Tổ chức, hướng dẫn cho bà con gieo trồng, bón phân đúng quy trình và đảm bảo lịch thời vụ. Đồng thời, đẩy mạnh công tác tuyên truyền về hiệu quả từ việc trồng cây rau màu chính vụ cũng như trái vụ, hướng dẫn kỹ thuật, phòng trừ sâu bệnh, lựa chọn giống cây trồng thích hợp để bà con nhân ra diện rộng.

Hiện vùng sản xuất của HTX có 22km kênh mương tưới tiêu, nhiều đoạn đã được địa phương đầu tư xây dựng kiên cố hoá. Thủy lợi nội đồng được quan tâm nạo vét, tu sửa, nâng cấp định kỳ, cung ứng đầy đủ nước tưới tiêu, đảm bảo điều kiện thuận lợi phục vụ sản xuất. Các dịch vụ làm đất, diệt chuột, hỗ trợ giống,… cũng được HTX chú trọng thực hiện.

Thực hiện đề án tái cơ cấu của ngành nông nghiệp, nhiều thành viên của HTX đã được địa phương tạo điều kiện về dồn điền, đổi thửa, thuê đất để tiến hành sản xuất hàng hoá với các loại cây màu chủ lực như: cà chua, dưa chuột, bí xanh, dưa lê Hàn Quốc, các loại rau ăn lá theo mùa,… Nông dân có thể trồng từ 3 - 4 vụ/năm để tăng năng suất, sản lượng.

100% thành viên của HTX đều đã được tham gia các lớp tuyên truyền, tập huấn về sản xuất theo hướng an toàn, hữu cơ, ứng dụng công nghệ cao; tham gia các lớp chuyển giao khoa học kỹ thuật trong trồng trọt; tham quan, học tập các mô hình kinh tế mới, hiệu quả, sản xuất gắn với bảo vệ môi trường;… Tư duy, nhận thức của cán bộ, thành viên HTX có sự chuyển biến rõ nét sang hướng sản xuất công nghệ cao, bền vững.

Cùng với đó, nhờ sự quan tâm, tạo điều kiện của các ngành, các cấp; sự linh hoạt trong đổi mới phương thức hoạt động, thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp hỗ trợ thành viên mà việc sản xuất rau màu theo hướng an toàn, hữu cơ của HTX được triển khai sâu rộng, hiệu quả. Năng suất, chất lượng cũng như giá trị của nông sản được nâng lên. Theo ước tính, trung bình giá trị trên một diện tích đất canh tác rau màu của HTX đạt 150 triệu đồng/ha/năm; đối với cà chua, dưa chuột có thể đạt 300 - 350 triệu/ha/năm, riêng với diện tích trồng trong nhà màng, giá trị canh tác có thể đạt cao gấp 2 - 3 lần.

Ông Đinh Xuân Nguyễn, Giám đốc HTX Nông nghiệp Mai Sơn cho biết: Từ khi HTX định hướng phát triển các vùng trồng rau màu sản xuất theo hướng an toàn, hữu cơ, thói quen sản xuất của các thành viên có sự thay đổi lớn: việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật đã giảm thiểu, môi trường sinh thái nông nghiệp được đảm bảo, giá trị nông sản được nâng lên. Ninh Bình đang phát triển mạnh về du lịch, việc sản xuất của HTX sẽ gắn với phục vụ thực phẩm cho du khách, cung ứng nông sản đa dạng, đảm bảo nguồn gốc xuất xứ cho chuỗi nhà hàng, chợ đầu mối, cửa hàng nông sản an toàn trong và ngoài tỉnh.

Sản xuất theo hướng an toàn, hữu cơ là xu thế tất yếu để phát triển nền nông nghiệp hiện đại, bền vững. Xác định được điều đó, HTX Nông nghiệp Mai Sơn sẽ tiếp tục tập trung phát triển các loại nông sản chủ lực là thế mạnh của địa phương và phù hợp với nhu cầu thị trường. Đồng thời, hình thành các vùng sản xuất tập trung; áp dụng quy trình kỹ thuật tiên tiến, các biện pháp thâm canh bền vững trong trồng, chăm sóc và phòng trừ sâu bệnh; xây dựng và mở rộng sản xuất theo tiêu chuẩn an toàn, VietGAP, hữu cơ; đẩy mạnh xây dựng thương hiệu nông sản địa phương, đưa sản phẩm lên các nền tảng số, mở rộng thị trường tiêu thụ; liên kết, bao tiêu nông sản cho nông dân, tạo chuỗi cung ứng bền vững,…