Doanh nghiệp may mặc “khát” nhân lực

Toàn tỉnh hiện có gần 700 doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực may mặc. So với các ngành nghề khác, ngành may mặc cần số lượng lao động lớn do đặc thù sản xuất gia công, đòi hỏi sự khéo léo của con người trong các khâu cắt, may, hoàn thiện mà máy móc chưa thể thay thế hoàn toàn. Trong những năm gần đây, chỉ số sản xuất ngành may mặc có sự tăng trưởng đều qua các năm. Quý I năm 2026, chỉ số sản xuất ngành may mặc của tỉnh tăng trên 5,2%; sản lượng tiêu thụ mặt hàng quần áo may sẵn tăng 10% so với cùng kỳ năm trước. Chỉ số sử dụng lao động ngành may mặc trong 3 tháng đầu năm 2026 có xu hướng tăng qua các tháng. Tuy nhiên so với nhu cầu thực tế, lượng lao động trong ngành vẫn chưa đáp ứng yêu cầu của doanh nghiệp (bình quân đạt khoảng 80% nhu cầu lao động của doanh nghiệp). Nhiều doanh nghiệp may mặc cho biết, họ thường xuyên đăng thông tin tuyển dụng lao động nhưng tại các thời điểm, số lao động luôn “hụt” so với nhu cầu. Nguyên nhân chính được lý giải là do các doanh nghiệp may mặc chịu sự cạnh tranh gay gắt về lao động với các doanh nghiệp có tốc độ tăng trưởng mạnh, chế độ đãi ngộ tốt đối với công nhân lao động như điện tử, dây dẫn điện, đồ gia dụng… Một nguyên nhân khác khiến người lao động thiếu “mặn mà” với nghề may là do ngành nghề này đòi hỏi phải có quá trình học việc lâu hơn các ngành nghề khác.

Đơn cử như tại Công ty TNHH MTV Seang Corporation Việt Nam, Cụm công nghiệp Nhật Tân (phường Kim Thanh). Với số lượng công nhân lao động hiện tại là trên 300 người nhưng Công ty vẫn liên tục tuyển dụng lao động bằng nhiều hình thức như: Phát tờ rơi, treo biển thông báo tuyển lao động, phát bản tin trên đài truyền thanh của phường... Trong những năm qua, số lao động cần có để đáp ứng nhu cầu sản xuất của Công ty vẫn thường xuyên thiếu 15-20%. Thời điểm này, Công ty có nhu cầu tuyển thêm khoảng 200 lao động để đáp ứng tiến độ các đơn hàng. Bà Nguyễn Thị Tuyết, Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH MTV Seang Corporation Việt Nam cho biết: Để đáp ứng nhu cầu sản xuất, từ nay tới cuối năm 2026, Công ty cần tuyển dụng thêm khoảng 400 lao động. Trong quá trình hoạt động, chưa khi nào Công ty đảm bảo được số lao động cần có, nhất là đối tượng lao động có tay nghề cao ở tất cả các vị trí, từ cắt may cho đến khâu hoàn thiện sản phẩm. Được biết, từ khi thành lập đến nay, Công ty Seang Corporation Việt Nam luôn thực hiện tốt chế độ, chính sách đối với người lao động như đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp; tổ chức cho người lao động đi nghỉ mát, khám sức khỏe định kỳ hằng năm. Các chế độ tặng quà, khen thưởng cho người lao động được Công ty duy trì đầy đủ vào các dịp lễ, tết trong năm và hằng tháng dành cho những công nhân chuyên cần, đạt sản lượng cao… Thế nhưng Công ty vẫn thường xuyên phải đối diện với tình trạng biến động lao động. Thực trạng này ảnh hưởng không nhỏ đến năng suất lao động cũng như định hướng mở rộng quy mô hoạt động của doanh nghiệp.

Tình trạng thiếu lao động tại Công ty TNHH MTV Seang Corporation Việt Nam cũng là thực tế chung của các doanh nghiệp may mặc hiện nay. Qua tìm hiểu cho thấy, các doanh nghiệp này cũng đang chịu sự cạnh tranh lớn về lao động với các xưởng may gia công quy mô hộ gia đình. Tại các “lũy tre làng”, số tổ hợp tác, hộ gia đình mở xưởng may gia công ngày càng tăng, thu hút lực lượng lớn lao động địa phương về làm việc. Tại đây, người lao động không được hưởng đầy đủ các chế độ chính sách như làm việc trong công ty nhưng lại có ưu điểm là gần nhà, đi lại thuận tiện, đặc biệt là người lao động không bị gò bó về thời gian cũng như các quy định của doanh nghiệp. Các chị em có thể tranh thủ thời gian nghỉ buổi trưa để làm việc nhà và đưa đón con cái đi học. Đây chính là nguyên nhân các doanh nghiệp may mặc trên địa bàn tỉnh khó trong thu hút lao động. Ông Ngô Văn Chung, Giám đốc Công ty TNHH Dũng Chung (xã Bình Sơn) cho biết: Trong những năm gần đây, số công nhân lao động của Công ty đã giảm liên tục. Có thời điểm, hàng chục công nhân nghỉ việc một lúc khiến hoạt động sản xuất bị ảnh hưởng lớn. Trong hầu hết đơn xin nghỉ việc của công nhân, lý do được đưa ra là muốn làm việc tại xưởng may gần nhà để có điều kiện chăm sóc gia đình. Công ty có định hướng sẽ tiếp tục mở rộng quy mô nhà xưởng, đầu tư thêm dây chuyền sản xuất. Thế nhưng, công tác tuyển dụng hiện vẫn gặp nhiều khó khăn.

Qua tìm hiểu được biết, ở một số ngành nghề như sản xuất linh kiện điện tử, dây dẫn điện, sản xuất giấy, nhựa… tại các doanh nghiệp trong khu công nghiệp của tỉnh, lương cơ bản và tăng ca của công nhân trung bình đạt 7-10 triệu đồng/người/tháng. So với mức lương này, lương công nhân ngành may mặc không thể cạnh tranh; đây cũng là một trong những nguyên nhân khiến ngành may mặc gặp khó khăn trong thu hút lao động. Để tuyển dụng và “giữ chân” người lao động, thiết nghĩ, các doanh nghiệp may mặc cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ vào các khâu sản xuất nhằm giảm chi phí, nhân lực. Bên cạnh việc quan tâm thực hiện tốt các chế độ, chính sách đối với người lao động, doanh nghiệp cần tăng cường quảng bá, giới thiệu chính sách tuyển dụng đến các xã, phường trên địa bàn; tích cực phối hợp với các đơn vị chức năng, trung tâm dạy nghề, các tổ chức chính trị, xã hội của địa phương khảo sát nhu cầu việc làm, tổ chức các lớp đào tạo nghề, nâng cao trình độ tay nghề cho người lao động…