
Khởi nghiệp từ đam mê
Sinh ra và lớn lên tại một vùng quê nông thôn, từ nhỏ, chàng trai Phạm Văn Nghĩa đã quen thuộc với cuộc sống mộc mạc, giản dị, dân dã. Những cảnh sắc thiên nhiên tươi đẹp, những cánh đồng lúa xanh mướt, những con vật thân thuộc như gà, cá, ếch,… đã tạo nên một thế giới quan sinh động, phong phú trong tâm thức của Nghĩa.
Đặc biệt, Nghĩa đã sớm bộc lộ tài năng hội họa của mình. Từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường, thời điểm học cấp 2, chàng trai đã rất thích vẽ. Chủ đề vẽ của Nghĩa phong phú, đa dạng, không giới hạn trong khuôn khổ, nhưng say mê nhất vẫn là những con vật gần gũi trong cuộc sống đời thường.
Không qua bất cứ một trường đào tạo chuyên nghiệp nào nhưng những tác phẩm mà Nghĩa vẽ lại mang đến cho người xem cảm nhận được chất “nghệ thuật” rất riêng và độc đáo, giàu tính sáng tạo và vô cùng đầy ấn tượng. Ngoài thời gian học tập trên lớp, mỗi ngày, Nghĩa dành nhiều thời gian để thoả mãn đam mê của mình.

Hội họa chính là nền móng ban đầu để Nghĩa tìm ra hướng đi cho cuộc đời mình. Tốt nghiệp lớp 9, chàng trai trẻ mang theo ước mơ, hoài bão, nhiệt huyết của tuổi trẻ, tự tìm kiếm địa điểm học nghề. Nghĩa muốn theo đuổi nghề mộc bởi nghề này có thể giúp anh mang những ý tưởng của tranh vẽ thể hiện lên các sản phẩm gỗ một cách sống động, chân thực hơn. Tháng 8 năm 2015, Nghĩa quyết định tìm đến làng nghề mộc nổi tiếng tại xã Yên Khang, huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định (trước đây), nay là xã Yên Đồng, tỉnh Ninh Bình để học nghề. Tại đây, Nghĩa lần đầu tiên được tiếp xúc với những kỹ thuật làm nghề của các nghệ nhân, thợ lành nghề lâu năm. Cũng như bao người thợ khác, Nghĩa bắt đầu từ việc học kỹ năng thực tế: cắt, bào, chạm khắc, tạo hình …, học tập sử dụng thành thạo máy móc hiện đại để hỗ trợ quá trình làm nghề được nhanh gọn, chính xác và năng suất hơn. Đối với nghề mộc cần nhất là sự khéo léo, kiên trì, rèn luyện tính tỉ mỉ. Nghĩa tự nhủ bản thân phải luôn kiên trì, nỗ lực, khắc phục được mọi khó khăn trong cuộc sống để thực hiện được ước mơ mà mình theo đuổi.
Tại xưởng học nghề, Nghĩa đã học tập được nhiều kỹ năng nghề mộc. Từ những lần chạm khắc còn chưa quen tay cho đến khi rèn luyện thuần thục các thao tác, đó là cả quá trình dài. Với những nỗ lực học hỏi không ngừng nghỉ, Nghĩa dần cho ra đời những sản phẩm chất lượng. Những nét tinh hoa, độc đáo được chạm trổ, điêu khắc trên những sản phẩm dụng làm đồ thờ cúng hay trên những sập, tủ, bàn, ghế,…được Nghĩa hoàn thiện không chỉ là những tác phẩm nghệ thuật tinh xảo mà còn mang hơi thở cuộc sống, đậm đà nét văn hóa của người Việt.
Sau 6 năm học nghề, Nghĩa trở về quê hương tại xã Nam Xang, bắt tay vào khởi nghiệp. Từ kiến thức nghề mộc đã tích lũy được qua nhiều năm, Nghĩa định hướng khởi nghiệp với các sản phẩm điêu khắc nghệ thuật. Điều khác biệt lớn nhất là nghề điêu khắc tập trung vào tính nghệ thuật, tạo hình 3D. Chính vì vậy, các sản phẩm điêu khắc đòi hỏi tay nghề cao và sự sáng tạo lớn.

Tại đây, Nghĩa đầu tư vốn mua sắm trang thiết bị để thực hiện đam mê của mình như: đục chạm gỗ, dao khắc gỗ, dao trổ, mũi khoét gỗ, máy điêu khắc gỗ mini cầm tay, máy mài khuôn, mũi mài khuôn … Cùng với đó, Nghĩa dành nhiều thời gian nghiên cứu, tìm hiểu các tạo hình sản phẩm, trực tiếp thực hiện để nâng cao tay nghề.
Các sản phẩm chủ lực mà anh cung ứng ra thị trường gồm các tác phẩm điêu khắc con vật như: kỳ nhông, kim quy, chim, cóc thần tài … ở các dáng, thế khác nhau; các sản phẩm tượng Phật, hộp đựng đồ, trang trí… Trung bình, sản phẩm có giá dao động từ 1- 5 triệu đồng, đặc biệt có thể lên tới chục triệu đồng.

Sản phẩm điêu khắc của Nghĩa là các sản phẩm nghệ thuật mang tính thẩm mỹ cao, vì vậy, chất lượng gỗ ban đầu là rất quan trọng. Anh đã bỏ công đi đến nhiều nơi như tỉnh Hải Dương, tỉnh Nam Định (trước đây), đến tận những làng nghề để tìm được gỗ ưng ý cũng như liên kết nhập hàng lâu dài, bình ổn.
Các loại gỗ mà anh thường chọn là gỗ hương, gỗ chắc, gỗ lũa, gỗ huyết long - đây đều là các loại gỗ có chất lượng tốt, độ bền cao, có hương thơm đặc trưng riêng, đáp ứng tốt nhu cầu của đông đảo khách hàng.
Từ những định hướng đúng đắn ban đầu, đến nay, Nghĩa đã có 4 năm khởi nghiệp từ nghề điêu khắc gỗ. Nghĩa tâm sự: “Có sản phẩm bản thân làm nhanh cũng phải vài ngày, có sản phẩm kỳ công với các chi tiết khó, tôi phải dành cả tuần, thậm chí lâu hơn mới có thể hoàn thiện. Một tác phẩm nghệ thuật được đánh giá cao là một tác phẩm giàu tâm huyết và tính sáng tạo.”
Đổi mới tư duy kinh doanh, tạo đà bứt phá
Mặc dù các sản phẩm điêu khắc được nhiều người đánh giá cao về tính thẩm mỹ nhưng ban đầu, để xâm nhập vào thị trường, xây dựng tệp khách hàng ổn định là điều không hề dễ dàng. Bởi sản phẩm của Nghĩa được coi là các sản phẩm khá kén khách hàng.
Bên cạnh đó, khi mới khởi nghiệp, bản thân gặp khó khăn về nhiều mặt: từ nguồn vốn, nguyên vật liệu cho đến xây dựng thương hiệu, khẳng định giá trị sản phẩm… Áp lực khiến bản thân anh trăn trở nhiều đêm để tìm hướng đi mới.
Với các sản phẩm điêu khắc nhỏ gọn, giàu tính nghệ thuật, chàng trai hướng tới những khách hàng yêu thích sản phẩm từ gỗ, mua sử dụng sản phẩm trang trí, trưng bày tại các bàn trà, quán cà phê, không gian làm việc, nhà ở,…
Trong một lần xem được một người bạn bán các sản phẩm thủ công mỹ nghệ qua mang mạng xã hội với cách bán hàng duyên dáng, có lượt mua cao, Nghĩa chợt nghĩ: tại sao bản thân không đẩy mạnh việc bán hàng trực tuyến khi mà thời đại công nghệ số phát triển mạnh mẽ như bây giờ. Nghĩ là làm, Nghĩa nhanh chóng học hỏi, tìm hiểu cách làm đối với từng nền tảng, xác định đối tượng khách hàng phù hợp.

Nghĩa đẩy mạnh tần suất, đưa các sản phẩm lên các nền tảng như zalo, facebook, tiktok. Anh giới thiệu chất liệu sản phẩm, quy trình làm qua các bài viết, video,… Đồng thời, đầu tư xây dựng không gian căn phòng chuyên bài trí các sản phẩm mà anh tâm đắc và thường xuyên tiến hành livestream tại đây để khách hàng có thể cảm nhận rõ ràng và chân thực sản phẩm, tạo sự tin tưởng. Nhờ đó, nhiều người biết đến tài năng của chàng trai trẻ, các sản phẩm điêu khắc của anh cũng được thị trường đón nhận, mức độ phủ sóng tốt hơn, doanh số bán hàng không ngừng tăng lên.
Khi đã có thị trường ổn định, Nghĩa lên ý tưởng xây dựng và phát triển mô hình khởi nghiệp lớn mạnh hơn nữa. Chàng trai tập trung dạy nghề, tạo việc làm cho các bạn trẻ có cùng đam mê, sở thích. Hiện tại, Nghĩa đang tạo việc làm cho 2 thanh niên trên địa bàn với mức lương thợ chính 16 triệu đồng/tháng; thợ phụ 12 triệu đồng/tháng.
Anh Trần Bình Thái, thôn Ngò Báng, xã Nam Xang đã gắn bó với mô hình của Nghĩa từ những ngày đầu khởi nghiệp. Anh được Nghĩa dạy nghề, truyền nghề với nhiều “bí kíp” giúp anh nhanh tiến bộ. Đến nay, việc kinh doanh dần ổn định, số lượng khách hàng đặt sản phẩm tăng cũng là cơ hội giúp anh được làm quen với việc sản xuất nhiều tạo hình mới, khó, đòi hỏi kỹ thuật cao, nâng cao tay nghề.
Anh Thái chia sẻ: “Tôi rất ngưỡng mộ tài năng của Nghĩa. Khi đến đây học nghề, tôi đã được Nghĩa truyền dạy rất nhiều kỹ thuật khó một cách tâm huyết, tỉ mỉ, không hề giấu nghề. Vì vậy, giờ đây tay nghề của tôi được cải thiện rất nhiều, các sản phẩm chúng tôi tạo ra nhận được phản hồi tốt từ khách hàng. Đó là động lực để chúng tôi thêm yêu và gắn bó với nghề.”

Trung bình, mỗi tháng Nghĩa và các bạn học nghề sản xuất được từ 40 - 50 sản phẩm điêu khắc các loại, doanh thu đạt khoảng 80 - 90 triệu đồng/tháng. Có những tháng cao điểm, doanh thu có thể cao hơn, đạt từ 120 - 150 triệu đồng/tháng, trong đó lợi nhuận chiếm 50 - 60%. Những con số đó là minh chứng rõ nét cho sự nỗ lực, bền bỉ của chàng trai trẻ trong hành trình khởi nghiệp đầy khó khăn, thử thách.
Đồng chí Đỗ Thị Tươi, Bí thư Đoàn xã Nam Xang cho biết: “Mô hình khởi nghiệp của đồng chí Phạm Văn Nghĩa là mô hình kinh tế mới và khá hiếm đối với các bạn trẻ. Trong thời gian qua, Đoàn xã luôn quan tâm, động viên đoàn viên, thanh niên phát triển mô hình, tiếp tục tạo điều kiện để các bạn tiếp cận với nguồn vốn vay ưu đãi để khởi nghiệp, mang lại giá trị kinh tế bền vững. Trong năm 2026, Đoàn xã cũng đang làm hồ sơ đề nghị trao tặng danh hiệu “Thanh niên tiêu biểu làm theo lời Bác” đối với đồng chí Nghĩa.”

Xuất phát từ tài năng vốn có, chàng trai trẻ Phạm Văn Nghĩa đã xây dựng thành công mô hình khởi nghiệp hiệu quả, bắt nhịp nhanh với xu hướng của thị trường. Với Nghĩa, thành công không đến từ sự ngẫu nhiên mà thành công đến từ tư duy đổi mới, sự kiên trì, bền bỉ và nỗ lực không ngừng nghỉ. Hi vọng rằng, chàng trai trẻ Phạm Văn Nghĩa sẽ tiếp tục thu được nhiều “trái ngọt” hơn nữa trong hành trình theo đuổi ước mơ, hoài bão của chính mình.











