Từ cầu nối đến bệ đỡ phát triển
Hội Doanh nhân trẻ tỉnh hiện có trên 500 hội viên, hoạt động đa dạng lĩnh vực. Nhận thức rõ tầm quan trọng của XTTM, Hội đã chủ động chuyển đổi vai trò từ tổ chức kết nối đơn thuần sang xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ doanh nghiệp bằng phát triển mô hình liên kết nội bộ (mô hình B2B) ưu tiên sử dụng sản phẩm, dịch vụ của nhau, từ đó hình thành chuỗi cung ứng khép kín trong cộng đồng doanh nghiệp.
Hội cũng chú trọng số hóa dữ liệu hội viên qua ứng dựng Chatbot và AI để dễ dàng tra cứu và kết nối giao thương. Cùng với đó, phối hợp tổ chức các chương trình đào tạo về quản trị, chuyển đổi số và ứng dụng AI trong marketing cho SME. Qua đó, đã có hàng trăm lượt sản phẩm (đặc biệt là sản phẩm OCOP và công nghiệp nông thôn tiêu biểu) đã tham gia các hội chợ lớn trong khu vực; đưa sản phẩm của hội viên vào trưng bày tại các điểm du lịch lớn (Phố cổ Hoa Lư, Tràng An, Tam Cốc) giúp doanh nghiệp tiếp cận trực tiếp với khách hàng trong và ngoài nước, mở rộng thị trường tiêu thụ. Nối tiếp thành công, Hội sẽ thử nghiệm website kết nối doanh nghiệp để thúc đẩy giao thương trực tuyến; tổ chức các chương trình Triển lãm hàng hóa, tăng cường phối hợp với các Hội Doanh nhân trẻ các tỉnh để mở rộng mạng lưới giao thương liên vùng.
Giá trị lớn nhất của XTTM không chỉ nằm ở việc tìm đầu ra cho sản phẩm mà còn ở khả năng “mở khóa” thông tin thị trường. Thông qua các chương trình XTTM, doanh nghiệp có cơ hội tiếp cận xu hướng tiêu dùng, tiêu chuẩn xanh, nhận diện rào cản kỹ thuật và các yêu cầu mới của thị trường.
Câu chuyện của Công ty TNHH MTV Bảo Sơn Food (xã Kim Sơn) là một điển hình. Thành lập từ năm 2020, doanh nghiệp đã chủ động đầu tư công nghệ, xây dựng thương hiệu OCOP và tích cực tham gia XTTM. Đến nay, Công ty đã có 6 sản phẩm đạt OCOP, trong đó có 2 sản phẩm là mật ong sú vẹt và trà đinh lăng đạt OCOP 4 sao. Mỗi năm, trà đinh lăng đạt sản lượng hơn 100 nghìn sản phẩm; tiêu thụ trên 50 nghìn sản phẩm mật sú vẹt.
Bà Nguyễn Thị Lành, Giám đốc Công ty TNHH MTV Bảo Sơn Food khẳng định: Để đưa sản phẩm đến đúng nhu cầu thị trường, doanh nghiệp cần giao tiếp trực tiếp với khách hàng. XTTM vì thế trở thành bệ đỡ quan trọng. Khi được kết nối đúng cách, SME hoàn toàn có thể tạo ra bước đột phá.
Ở cấp độ quản lý, Trung tâm Khuyến công và Xúc tiến thương mại (Sở Công Thương) đã đóng vai trò “nhạc trưởng”, điều phối nhiều hoạt động quy mô lớn nhằm thúc đẩy sản xuất, nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp. Trong năm 2025 và những tháng đầu năm 2026, Trung tâm đã tổ chức, tham gia nhiều chương trình XTTM trọng điểm cấp quốc gia, quốc tế. Tham gia hội chợ, triển lãm không chỉ mang lại doanh thu nhiều tỷ đồng từ giao dịch trực tiếp mà quan trọng đã mở ra cơ hội trao đổi, hợp tác với các nhà phân phối, đối tác trong và ngoài nước. Đồng thời, các chương trình kết nối cung cầu, hội nghị giao thương tại nhiều địa phương, góp phần thúc đẩy liên kết vùng, hình thành chuỗi giá trị bền vững cho sản phẩm địa phương. Trung tâm cũng đang thử nghiệm Fanpage Xúc tiến thương mại Ninh Bình, nhằm quảng bá sản phẩm trên nền tảng số, hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận thị trường rộng lớn hơn.
Vượt qua thách thức, thúc đẩy đổi mới
Dù đạt được nhiều kết quả tích cực, song hoạt động XTTM của tỉnh vẫn còn nhiều thách thức. Hệ thống cơ chế, chính sách chưa theo kịp thực tiễn; nhiều quy định đã lạc hậu, chưa bao quát các hình thức XTTM mới, đặc biệt trong môi trường số; sau quá trình sáp nhập, yêu cầu xây dựng quy chế chung càng trở nên cấp thiết nhằm đảm bảo tính đồng bộ và hiệu quả triển khai…
Bên cạnh đó, tác động của Cách mạng Công nghiệp lần thứ tư đang làm thay đổi toàn diện phương thức tiêu dùng và thương mại. XTTM không chỉ bó hẹp ở hội chợ truyền thống mà còn mở rộng sang nền tảng số, thương mại điện tử, dữ liệu lớn. Thực tế này đòi hỏi cả cơ quan quản lý và doanh nghiệp phải nâng cao năng lực số, từ hạ tầng dữ liệu đến kỹ năng vận hành.
Tuy nhiên, theo ông Lê Minh Thọ, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ tỉnh, phần lớn SME vẫn còn hạn chế về nhân lực, nhân sự chất lượng cao và khả năng ngoại ngữ, khiến việc tiếp cận sâu vào thị trường, nhất là thị trường quốc tế còn gặp nhiều khó khăn. Một rào cản không nhỏ đòi hỏi phải vượt qua là tâm lý “ngại thay đổi”, vì thế nhiều SME chưa mạnh dạn đầu tư cho XTTM, đặc biệt là ứng dụng công nghệ mới.
Theo ông Hoàng Mạnh Dũng, Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến công và Xúc tiến thương mại, Sở Công Thương: Hoạt động XTTM được xem là "chìa khóa" hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường, nâng cao sức cạnh tranh. Những khó khăn từ thực tiễn đặt ra yêu cầu XTTM cần được định vị lại theo hướng hiện đại, hiệu quả và bền vững hơn. Trong đó, trọng tâm là kết hợp hài hòa giữa phương thức truyền thống và nền tảng số; giữa mở rộng thị trường và nâng cao chất lượng sản phẩm; giữa tăng trưởng kinh tế và yêu cầu xanh hóa.
Trong thời gian tới, Trung tâm sẽ tiếp tục nâng cao hiệu quả của các hoạt động XTTM, tập trung vào các thị trường mới, trọng điểm, ngành hàng có thế mạnh của tỉnh. Dự kiến hằng năm tổ chức từ 1-2 hội chợ cấp tỉnh; tham gia trên 20 hội chợ trọng điểm trong nước, hỗ trợ cho 40-50 lượt doanh nghiệp; tham gia 3-5 hội chợ quốc tế, hỗ trợ từ 5-8 lượt doanh nghiệp; tổ chức nhiều đoàn khảo sát tại thị trường trong và ngoài nước cùng tổ chức các hội thảo, lớp tập huấn chuyên sâu về quản trị kinh doanh, kỹ năng bán hàng, quản lý chuỗi giá trị, chuỗi cung ứng, mạng lưới bán lẻ, nghiệp vụ kinh doanh…
Đồng thời, đẩy mạnh các chương trình quảng bá, hỗ trợ tiêu thụ hàng Việt; hỗ trợ truy xuất nguồn gốc, mã QR, thiết kế bao bì, nhãn hiệu, xây dựng thương hiệu… mục tiêu là giúp doanh nghiệp tăng từ 5-10% doanh thu thông qua XTTM; tạo 3-5 cơ hội/chương trình cho doanh nghiệp kết nối hợp tác, mở đại lý phân phối, đưa hàng vào trung tâm thương mại, siêu thị, chuỗi cửa hàng bán lẻ…
Tuy nhiên, bên cạnh nỗ lực của cơ quan chức năng thì sự chủ động của doanh nghiệp vẫn đóng vai trò then chốt. Khi SME thay đổi tư duy, coi XTTM là một phần của chiến lược dài hạn thì hiệu quả mang lại sẽ không chỉ là doanh thu mà còn là năng lực cạnh tranh và vị thế thương hiệu được khẳng định trên thị trường.