Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khoá XV: Đại biểu Quốc hội tỉnh góp ý vào các Dự án Luật liên quan đến Thuế

Trong phiên thảo luận, với tinh thần dân chủ, thẳng thắn, trách nhiệm, các đại biểu đã tham gia đóng góp nhiều ý kiến vào Dự án Luật Quản lý thuế (sửa đổi). 

Thống nhất với chủ trương tăng cường quản lý thuế bằng công nghệ (hóa đơn điện tử, kết nối dữ liệu sàn, ngân hàng, thuế, kê khai tự động và biện pháp cưỡng chế hiệu quả), đại biểu Vũ Trọng Kim, Chủ tịch Trung ương Hội Cựu Thanh niên xung phong Việt Nam (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình) đã góp ý cụ thể vào nhiều điều khoản Dự án Luật. Cụ thể: về quy định hộ kinh doanh có doanh thu trên 3 tỷ VND sẽ áp dụng thuế suất thu nhập cá nhân 17% trên lãi ròng (doanh thu trừ chi phí), đại biểu nhận định với mức thuế suất 17% là quá cao, đề nghị nên giảm xuống 15% hoặc dưới 15% nhằm khuyến khích và hỗ trợ hộ kinh doanh phát triển.

Đề cập đến tình trạng chậm nộp thuế, đại biểu Vũ Trọng Kim đề nghị Luật cần có quy định cụ thể về đối tượng cho phép chậm nộp thuế và chậm trong thời gian bao lâu? Mặt khác, để đảm bảo công bằng và tránh thất thu, trốn thuế, cần quy định chi tiết về nghĩa vụ thuế cho các trường hợp như: Hợp tác xã/Doanh nghiệp giải thể, chấm dứt hoạt động nhưng chưa hoàn thành nghĩa vụ; Doanh nghiệp thay đổi địa chỉ khiến cơ quan thuế khó quản lý.

Bày tỏ băn khoăn về quy định rút ngắn thời hạn người nộp thuế phát hiện hồ sơ kê khai thuế đã nộp cho cơ quan thuế sai sót và được kê khai bổ sung từ 10 năm xuống còn 5 năm (khoản 5, Điều 12 của Luật Quản lý thuế (sửa đổi), đại biểu Khương Thị Mai, Giám đốc điều hành Công ty TNHH nhôm Nam Sung (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình) cho rằng xét về mặt quản lý nhà nước và thông lệ quốc tế thì điều này hợp lý. Nhưng trong điều kiện hiện nay, đặc biệt là với các dự án lớn, thay đổi chính sách thuế phức tạp, Dự thảo Luật cần có cơ chế linh hoạt hoặc ngoại lệ. Nếu áp dụng cứng nhắc 5 năm thì sẽ mất quyền tự khai bổ sung của các doanh nghiệp. Theo đó, đại biểu đề nghị Cơ quan soạn thảo nghiên cứu xem xét quy định cho phù hợp. Đại biểu đề xuất giải pháp: nên giữ thời hạn 10 năm như luật cũ hoặc chọn phương án linh hoạt 5 năm cho các dự án hoạt động thông thường, dự án nhỏ; 10 năm cho các dự án đầu tư hạ tầng kỹ thuật hoặc năng lượng. Hoặc cơ quan thuế cho phép doanh nghiệp khai bổ sung vượt quá 5 năm nếu sai sót xuất phát từ việc thay đổi chính sách của Nhà nước hoặc hướng dẫn chưa được rõ ràng. Đồng thời đề nghị chuyển sang hệ thống kê khai bổ sung điện tử, tạo cơ chế minh bạch, giảm chi phí quản lý, kết nối với dữ liệu điện tử để tự động đối chiếu, cảnh báo sai sót sớm.

Bên cạnh đó, đại biểu cũng góp ý về cơ chế kê khai thuế của hộ kinh doanh. Để thực hiện tốt việc này, đại biểu đề nghị cần phải có hướng dẫn chi tiết, rõ ràng và minh bạch về các loại chi phí được trừ và hồ sơ chứng minh; xây dựng mẫu biểu sổ sách kế toán đơn giản, thống nhất dành riêng cho hộ kinh doanh để áp dụng.

Cùng tham gia thảo luận tại Tổ về Dự án Luật Quản lý thuế (sửa đổi), đại biểu Trần Thị Hiền, Chủ tịch HĐQT, Giám đốc Công ty Cổ phần Xây dựng và Phát triển Hạ tầng Kỹ thuật Hà Nam (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình) cơ bản tán thành với yêu cầu phân nhóm người nộp thuế để nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý thuế (Khoản 3, Điều 3). Theo đại biểu nếu việc phân nhóm không chính xác hoặc không rõ ràng thì có thể ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, nhất là với doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ. Vì vậy, đại biểu đề nghị Bộ Tài chính rà soát kỹ lưỡng để quy định phân nhóm riêng đối với “doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ”; đồng thời quy định trách nhiệm phải công khai, minh bạch tiêu chí phân nhóm, để doanh nghiệp biết đầy đủ thông tin và thực hiện. Đề nghị có các quy định đặc thù với nhóm đối tượng doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ.

 Dẫn chứng các khó khăn khi các doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ thực hiện việc chuyển từ cơ chế khoán sang kê khai doanh thu theo hoá đơn, đại biểu đề nghị Cơ quan soạn thảo đánh giá tác động cụ thể về sự thay đổi trong nghĩa vụ thuế này đối với các đối tượng bị ảnh hưởng. Đồng thời đề nghị cân nhắc để bổ sung quy định chuyển tiếp tại Điều 53 của dự thảo Luật, xác định giai đoạn chuyển tiếp rõ dành riêng cho hộ kinh doanh/doanh nghiệp siêu nhỏ, có thể trong vòng 1-2 năm đầu được áp dụng phương pháp hỗn hợp: kê khai đơn giản, hoặc cơ quan thuế hỗ trợ khai thay với dữ liệu sẵn. Cân nhắc, bổ sung quy định về hỗ trợ miễn giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp nhỏ/siêu nhỏ trong giai đoạn đầu chuyển đổi….

Cũng trong chiều nay, các đại biểu cho ý kiến vào Dự án Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi).

 Qua thảo luận, các đại biểu tán thành việc sửa đổi nhằm khắc phục những khó khăn, bất cập khi thi hành Luật. Đồng thời đánh giá với ý nghĩa và phạm vi điều chỉnh của Luật Thuế thu nhập cá nhân, các nội dung của dự thảo Luật có tác động trực tiếp và rất lớn đến tất cả người dân và phải là những quy định có tính ổn định lâu dài, từ đó góp phần ổn định và phát triển kinh tế - xã hội.

Tham gia góp ý tại Tổ, đại biểu Trần Thị Hiền (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình) cho rằng hiện nay, dự thảo Luật còn một số nội dung rất quan trọng, thuộc thẩm quyền quy định của Quốc hội, có tính chất ổn định lâu dài nhưng lại đang giao Chính phủ quy định. Do đó, đại biểu đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo rà soát và nghiên cứu kỹ lưỡng để quy định cụ thể các nội dung tại: Điểm đ, khoản 10, Điều 3; Khoản 3, Điều 5; khoản 4 Điều 7; khoản 1, Điều 10 vào trong Luật, không giao Chính phủ quy định, để bảo đảm rõ ràng, công bằng, minh bạch và thống nhất trong tổ chức thực hiện. Đồng thời tiếp tục rà soát toàn bộ dự thảo Luật để bảo đảm thẩm quyền của Quốc hội, Chính phủ một cách phù hợp.

Về các trường hợp được miễn, giảm thuế khác (Điều 5), đại biểu đề nghị bổ sung quy định thời hạn được giảm thuế là 5 năm để thống nhất với quy định ngay tại khoản 2 của Điều này. Về giảm trừ gia cảnh (Điều 10), đề nghị bổ sung quy định về các căn cứ điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh để bảo đảm rõ ràng trong thực hiện; về thẩm quyền đề nghị giao Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh trong trường hợp cần thiết.