Xây dựng nông thôn mới: Niềm vui "về đích"

Ông Phạm Văn Bách, Chủ tịch UBND xã Khánh Thành dẫn chúng tôi đi thăm cơ sở hạ tầng mới được đầu tư xây dựng, nâng cấp trên địa bàn xã và cho biết: Khi bắt tay vào xây dựng nông thôn mới, Khánh Thành xác định phải tập trung mọi nguồn lực để xây dựng kết cấu hạ tầng nông thôn và chuyển dịch nhanh, mạnh cơ cấu sản xuất nông nghiệp. Trong xây dựng kết cấu hạ tầng, tuy trước đây giao thông nông thôn trong xã là điểm sáng của huyện, của tỉnh, song vì thời điểm đó điều kiện kinh tế của xã cũng như người dân có hạn, nên đường làm nhỏ hẹp, đi lại chưa thuận tiện, nay đối chiếu với tiêu chí về giao thông chưa đạt. Do vậy, Đảng ủy đã ra nghị quyết lãnh đạo, UBND xã đã xây dựng kế hoạch triển khai, ban hành cơ chế hỗ trợ làm đường giao thông thôn, xóm và vận động nhân dân tham gia xây dựng cơ sở hạ tầng, nhất là làm đường giao thông nông thôn. Phong trào làm đường giao thông nông thôn đã được đông đảo nhân dân trong xã nhiệt tình hưởng ứng, tạo ra hiệu ứng lan tỏa rộng khắp. Các gia đình đã tự nguyện hiến 82.864 m² đất, dỡ bỏ 1.514 m² tường bao, 314 m² nhà, công trình phụ; chặt bỏ hàng nghìn cây cối, hoa màu để mở rộng đường giao thông thôn, xóm, đường trục chính ngoài đồng. Tỉnh hỗ trợ trên 3.547 tấn xi măng; xã hỗ trợ 8.000 m3 đá, 4.500 m3 cát; bà con nhân dân đã hăng hái tham gia góp công và hàng chục tỷ đồng mua vật liệu (cát, đá) để làm đường. Ngoài việc nâng cấp đường giao thông, xã đã vận động nhân dân mắc điện chiếu sáng, đến nay 19/19 xóm đều có điện chiếu sáng; 19/19 xóm có nhà văn hóa và khu vui chơi thể thao; xây dựng và đưa vào sử dụng hệ thống nước sạch nông thôn; kiên cố hóa kênh mương nội đồng… Cùng với đẩy mạnh xây dựng cơ sở hạ tầng, Khánh Thành đã đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu sản xuất nông nghiệp nhằm nâng cao thu nhập cho người dân. Xã đã tập trung chỉ đạo chuyển đổi nhanh cơ cấu giống, cơ cấu mùa vụ, đưa các giống lúa có chất lượng cao, giống có giá trị kinh tế cao vào sản xuất thâm canh như LT2, Bắc thơm số 7, DQ11, RT, QR1...nên được nông dân đồng tình ủng hộ. Vụ xuân, xã chỉ đạo nông dân gieo cấy 100% diện tích xuân muộn, vụ mùa cấy 100% diện tích lúa mùa sớm, để có quỹ đất cho sản xuất cây vụ đông. Cây vụ đông từ chỗ chiếm 35 - 40% diện tích (1997) đến 2013 đã đạt 80% diện tích đất 2 lúa, vụ đông đang trở thành vụ sản xuất chính cho thu nhập cao. Xác định công tác dồn điền, đổi thửa là khâu quan trọng trong sản xuất nông nghiệp và xây dựng nông thôn mới, năm 2012 xã đã triển khai hoàn thành công tác dồn điền, đổi thửa gắn với chỉnh trang đồng ruộng, giảm từ 1,86 thửa/hộ (2003) đến năm 2012 còn bình quân 1,1 thửa/hộ… Sau 3 năm thực hiện xây dựng NTM, thu nhập của người dân tăng khá nhanh, từ 13,2 triệu đồng/người/năm (năm 2010), đạt 25,4 triệu đồng/người/năm (năm 2013)… Đạt được 19 tiêu chí mới là bước đầu của chương trình xây dựng NTM, trong thời gian tới Khánh Thành tiếp tục duy trì phát huy và phát triển vững chắc 19 tiêu chí. Đồng thời huy động các nguồn lực để hoàn thiện các hạng mục công trình như trường Mầm non, trường Tiểu học; hệ thống giao thông nội đồng, bổ sung cơ sở vật chất cho nhà văn hóa xóm, cổng chào, phát triển kinh tế, giải quyết việc làm nâng cao thu nhập cho người dân.

Rời Khánh Thành, chúng tôi đến thăm xã Khánh Thiện. Đồng chí Phạm Minh Sanh, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Khánh Thiện cho biết: Thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới, xã Khánh Thiện mới chỉ có 10/19 tiêu chí đạt và cơ bản đạt, đó là các tiêu chí về hệ thống tổ chức chính trị vững mạnh, an ninh trật tự, tiêu chí trường học, y tế... Để hoàn thành các tiêu chí về xây dựng nông thôn mới, Khánh Thiện xác định phải tập trung mọi nguồn lực để xây dựng kết cấu hạ tầng nông thôn và chuyển dịch nhanh, mạnh cơ cấu sản xuất nông nghiệp. Đến nay, toàn xã đã làm mới và nâng cấp trên 4 km đường giao thông với tổng kinh phí nhân dân đóng góp hàng chục tỷ đồng. 100% thôn, xóm đều có nhà văn hóa và khu vui chơi thể thao; xây dựng và đưa vào sử dụng hệ thống nước sạch nông thôn; xây dựng kiên cố trên 8 km kênh mương nội đồng, mở rộng, nâng cấp hơn 10 km đường nội đồng; quy hoạch, tập kết điểm thu gom rác thải, hạn chế đáng kể tình trạng ô nhiễm môi trường trong các khu dân cư… Qua gần 3 năm thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, với sự quan tâm của các cấp, các ngành, sự ủng hộ của con em quê hương và sự đóng góp của người dân trong xã, Khánh Thiện đã xây dựng và hoàn thiện 16 hạng mục công trình với tổng kinh phí đầu tư trên 172 tỷ đồng. Cùng với đẩy mạnh xây dựng cơ sở hạ tầng, Đảng bộ xã Khánh Thiện còn tập trung lãnh đạo việc dồn điền, đổi thửa, đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu sản xuất nông nghiệp nhằm nâng cao thu nhập cho người dân. Xã đã tập trung chỉ đạo chuyển đổi nhanh cơ cấu giống, cơ cấu mùa vụ, đưa các giống lúa có chất lượng và có giá trị kinh tế cao vào sản xuất, thâm canh. Thu nhập bình quân đầu người tăng khá cao, năm 2013 đạt 27,7 triệu đồng/người/năm, tăng 10,7 triệu đồng so với năm 2010. Sau gần 3 năm thực hiện, đến nay Khánh Thiện đã hoàn thành 19 tiêu chí xây dựng nông thôn mới, trở thành một trong 3 đơn vị của huyện Yên Khánh được công nhận là xã đạt chuẩn về xây dựng nông thôn mới.

Đồng chí Nguyễn Ngọc Lâm, Chủ tịch UBND xã Khánh Phú cho biết: Trong hơn 3 năm qua, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân xã Khánh Phú, huyện Yên Khánh đã có nhiều cách làm sáng tạo, khơi dậy được nguồn lực trong nhân dân, thực hiện thành công chương trình xây dựng nông thôn mới (NTM).Đến nay 100% đường giao thông của xã đã được mở rộng và bê tông hóa, nhựa hóa, đảm bảo cho người dân đi lại dễ dàng, thuận tiện. Hệ thống thủy lợi cũng được địa phương quan tâm đầu tư và đạt theo quy định của tiêu chí, đáp ứng nhu cầu dân sinh và sản xuất của nhân dân trong xã với trên 50% kênh mương đã được kiên cố hóa và gần 100 cống tưới cùng 2 trạm bơm được nâng cấp. Hệ thống trường học, trạm điện, trạm y tế, nhà văn hóa thôn đã đạt chuẩn. Bên cạnh đó, xã đã phát động nhân dân đầu tư kinh phí xây dựng, nâng cấp, chỉnh trang nhà cửa, công trình phụ, nước sạch, sửa chữa cầu cống, thu gom rác thải… tạo nên diện mạo nông thôn mới với môi trường sạch đẹp, văn minh và nếp sống văn hóa trong các khu dân cư; huy động nguồn lực đầu tư 114,5 tỷ đồng để xây dựng NTM. Nhờ vậy, chỉ qua hơn 3 năm triển khai, Khánh Phú đã đạt 19/19 tiêu chí quốc gia về xây dựng NTM và được công nhận xã đạt chuẩn NTM sớm hơn 2 năm so với kế hoạch.

Qua công tác chỉ đạo xây dựng nông thôn mới ở 3 xã Khánh Thành, Khánh Thiện, Khánh Phú đã rút ra một số bài học kinh nghiệm và cách làm sáng tạo của xã là: Trong quá trình triển khai xây dựng NTM cần có sự lãnh đạo, chỉ đạo sâu sát của Đảng ủy, sự điều hành linh hoạt, quyết liệt của chính quyền, sự phối kết hợp chặt chẽ, đồng bộ của các ban, ngành, đoàn thể chính trị xã hội. Làm tốt khâu tuyên truyền, vận động và thực hiện tốt quy chế dân chủ ở cơ sở, tạo nên sự đồng thuận trong cán bộ, đảng viên và nhân dân. Có chính sách khuyến khích kích cầu nhằm huy động tối đa các nguồn lực trong cộng đồng dân cư, các doanh nghiệp, con em quê hương. Xây dựng đề án sát, đúng, phù hợp với điều kiện của địa phương. Mặt khác đội ngũ cán bộ từ xã đến cơ sở nhiệt tình, trách nhiệm, năng động với công việc, đi sâu, đi sát cơ sở, kịp thời biểu dương những việc làm tốt, cách làm hay ở cơ sở để động viên kịp thời, góp phần thực hiện thắng lợi Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng NTM trên địa bàn huyện.

Thanh Chiên