Tìm kiếm: mường

Chiều ngày 31/1, đồng chí Đinh Chung Phụng, TVTU, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh đã tới thăm, tặng quà và chúc Tết 2 hộ gia đình dân tộc Mường tiêu biểu của xã Phú Long, đó là gia đình bà Bùi Thị Hoa, thôn 5 và gia đình ông Bùi Văn Khoái, thôn 6. Cùng đi có lãnh đạo huyện Nho Quan.

Nho Quan là địa bàn sinh sống của số đông người dân tộc Mường Ninh Bình, những bản sắc văn hóa đặc trưng vẫn còn được giữ gìn khá nguyên vẹn, bên cạnh đó là sự duy trì các nghề thủ công truyền thống qua nhiều thế hệ. Do đó, Nho Quan có thế mạnh và tiềm năng về du lịch cộng đồng. Với những lợi thế đó, Đảng bộ huyện Nho Quan xác định đẩy mạnh phát triển các làng nghề truyền thống làm nền tảng phát triển du lịch là hướng đi cần thiết.

Con đường đất nhỏ ngoằn ngòeo dẫn chúng tôi tới trang trại rộng trên 3 ha với thu nhập cả tỷ đồng mỗi năm của anh Phan Văn Miền, xã Yên Mạc (Yên Mô) khiến chúng tôi phần nào mường tượng ra con đường vươn lên làm giàu của người nông dân này cũng thật gian nan. Gương mặt nắng cháy đen nhẻm, gầy guộc, trông đặc "hai lúa" nên ít ai ngờ anh nông dân Phan Văn Miền lại là một tỷ phú. Chúng tôi hỏi. Anh Miền cười vui "Tôi vốn là nông dân chân chất mà"... Cứ thế, câu chuyện về hành trình trở thành tỷ phú của người nông dân này đã thực sự lôi cuốn chúng tôi.

Nho Quan là huyện miền núi của tỉnh, nơi có đồng bào dân tộc Mường tập trung đông nhất và còn lưu giữ được khá nhiều các giá trị văn hóa truyền thống thông qua các tập tục, làng nghề, lễ hội… Bên cạnh đó, trên địa bàn huyện Nho Quan cũng tập trung khá nhiều các điểm du lịch nổi tiếng, thu hút sự quan tâm của du khách.

Hiện nay, toàn tỉnh có 6 dân tộc thiểu số (DTTS) với 6.349 hộ, 24.559 nhân khẩu, chiếm 2,5% dân số toàn tỉnh, trong đó chủ yếu là dân tộc Mường, còn lại là các dân tộc thiểu số khác như Tày, Nùng, Dao, Thái, Hoa… Đồng bào các dân tộc sinh sống vừa tập trung, vừa xen kẽ tại 89 thôn, bản thuộc huyện Nho Quan và thành phố Tam Điệp.

Những năm qua, công tác bảo tồn giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể của đồng bào dân tộc Mường được huyện Nho Quan quan tâm thực hiện. Việc lưu giữ và phát huy các giá trị văn hóa dân tộc Mường đã tạo dựng đời sống văn hóa tinh thần lành mạnh cho đồng bào dân tộc Mường, xây dựng nét văn hóa đặc trưng, tạo đà phát triển cho du lịch của huyện.

Với cô giáo Đinh Thị Ngoan, Phó Hiệu trưởng Trường THPT Dân tộc nội trú (DTNT) Ninh Bình, cô chọn gắn bó với nghề giáo viên để thỏa mãn niềm mơ ước "gieo" kiến thức, dạy kỹ năng cho các thế hệ học trò vùng dân tộc.

Nho Quan là huyện miền núi của tỉnh, gồm 27 xã, thị trấn, trong đó 5 xã đặc biệt khó khăn và 31 thôn, bản đặc biệt khó khăn thuộc các xã khu vực II. Toàn huyện có 9 dân tộc, trong đó 16% đồng bào dân tộc thiểu số, chủ yếu là dân tộc Mường, gốc ở địa phương. Đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống thành làng bản, tập trung ở 8/27 xã, bao gồm Xích Thổ, Thạch Bình, Yên Quang, Văn Phương, Kỳ Phú, Cúc Phương, Phú Long, Quảng Lạc.

Xã Cúc Phương, huyện Nho Quan có tới 96% dân số là đồng bào dân tộc Mường. Bởi vậy, ở đây có rất nhiều nét đẹp truyền thống, mang đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc. Những năm qua, bên cạnh việc cố gắng gìn giữ, bảo tồn những giá trị văn hóa truyền thống, xã Cúc Phương còn từng bước xóa bỏ những hủ tục lạc hậu, kém văn minh trong thực tế đời sống của người dân, đặc biệt là trong việc cưới.

Tháng 4, thành phố Điện Biên cháy lên sắc đỏ nồng nàn, kiêu hãnh của hoa phượng vĩ. Từ khắp mọi miền Tổ quốc, những người con đất Việt lại tìm về với Điện Biên, như tìm về một miền ký ức - nơi dòng sông Nậm Rốm chảy giữa lòng thung, chảy qua năm tháng chiến tranh, chảy vào thiên sử vàng để chiêm, mùa tưới mát cánh đồng Mường Thanh.

Theo hồi ký của Đại tướng Võ Nguyên Giáp: Đúng 8 giờ sáng ngày 13/3/1954, những viên đạn sơn pháo của bộ đội ta bắn vào sân bay Mường Thanh làm hai chiếc máy bay Đacôta của quân Pháp vừa hạ cánh xuống đây bị bốc cháy. Đó chính là những viên đạn đầu tiên mở màn của Chiến dịch Điện Biên Phủ kéo dài suốt 55 ngày đêm. Đến 17 giờ 05 phút chiều ngày 13/3/1954, sau hiệu lệnh của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, 40 khẩu pháo cỡ nòng 75 đến 120 ly đồng loạt nhả đạn vào các vị trí của quân Pháp trong cứ điểm Him Lam, bộ đội ta xuất kích bắt đầu trận đánh mở màn của Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Chúng tôi trở lại thăm xã Quảng Lạc (Nho Quan) - nơi có tới trên 70% đồng bào dân tộc Mường sinh sống vào một ngày giáp Tết. Thật ngỡ ngàng trước sự đổi thay của đất và người nơi đây vào khoảnh khắc trước thềm năm mới…

Thôn Yên Ninh, xã Yên Quang (huyện Nho Quan) có 320 hộ dân, trên 90% là đồng bào dân tộc Mường sinh sống qua nhiều thế hệ. Những năm qua, phong trào "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư" ở thôn Yên Ninh ngày càng khởi sắc.

Huyện Nho Quan có 16% dân số là đồng bào dân tộc Mường, 17% đồng bào theo đạo công giáo cùng chung sống, nên có rất nhiều nét đẹp truyền thống, mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc. Những năm qua, huyện đã gìn giữ, bảo tồn tốt những giá trị văn hóa truyền thống, đồng thời từng bước xóa bỏ những hủ tục lạc hậu, thiếu văn minh trong thực tế đời sống của người dân…

Huyện miền núi Nho Quan gồm 26 xã và 1 thị trấn, trong đó có 4 xã đặc biệt khó khăn, 17 xã nằm trong vùng phân lũ, chậm lũ sông Hoàng Long. Đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 15%, chủ yếu là dân tộc Mường; 14 nghìn hộ có con trong độ tuổi mầm non chiếm 36%.

Những năm qua, công tác bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể của đồng bào dân tộc Mường luôn được huyện Nho Quan quan tâm, thực hiện, góp phần thực hiện thành công Nghị quyết Trung ương 5 (khóa VIII) về "Xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc" ở địa phương.

Được thuê đất với diện tích gần 2.000 m2, ông Nguyễn Công Nguyên (xã Gia Thịnh, huyện Gia Viễn) đã đầu tư xây dựng chuồng trại, quy hoạch nuôi các con nuôi đặc sản: Lợn rừng, lợn Mường, baba, gà thuốc, gà Lương Phượng, gà Hoàng Gia, chim bồ câu… mang lại hiệu quả kinh tế cao.

Thôn Bãi Cả, xã Cúc Phương (Nho Quan) được thành lập năm 1994, theo chương trình tái định cư của tỉnh. Đến nay thôn có 80 hộ với 360 khẩu, đồng bào dân tộc Mường chiếm 98% dân số. Nơi đây, đồng bào đã đoàn kết, chung sức đồng lòng xây dựng quê hương ngày càng phát triển giàu mạnh.

Người Mường ở Ninh Bình có gần 2 vạn người cư trú vừa tập trung, vừa xen kẽ với người Kinh, nằm trên địa bàn các xã Cúc Phương, Kỳ Phú, Quảng Lạc, Phú Long, Thạch Bình, Yên Quang, Xích Thổ thuộc huyện miền núi Nho Quan.

Xã Cúc Phương (Nho Quan) có 98% là người dân tộc Mường. Xác định mục tiêu đưa xã vùng cao phát triển theo kịp những xã miền xuôi của tỉnh, cấp ủy, chính quyền xã xác định việc phát triển kinh tế phải gắn với phát triển văn hóa, xã hội bền vững, trong đó công tác dân số - KHHGĐ là yếu tố cơ bản để nâng cao chất lượng dân số cũng như cuộc sống của từng người, từng gia đình.

Trên chặng đường phát triển, người dân vùng cao Nho Quan, nhất là đồng bào dân tộc Mường không quên một thời từng gian khó, nhọc nhằn.

Anh Nguyễn Văn Cận, là người dân tộc Mường, thôn Yên Phong, xã Yên Sơn (thị xã Tam Điệp) là một tấm gương về ý chí và nghị lực vượt khó làm giàu từ mô hình kinh tế VAC.

Là xã có tỷ lệ đồng bào là người dân tộc thiểu số chiếm tới 90%, tỷ lệ hộ nghèo thuộc hàng cao nhất tỉnh, nhiều năm trước Cúc Phương gặp nhiều khó khăn trong phát triển kinh tế - xã hội.

Người Mường ở Ninh Bình có trên 2 vạn người, cư trú vừa tập trung vừa xen kẽ với người Kinh trên địa bàn các xã Cúc Phương, Kỳ Phú, Quảng Lạc, Phú Long, Thạch Bình, Yên Quang... thuộc huyện miền núi Nho Quan.

Là người dân tộc Mường ở xã Quảng Lạc (Nho Quan), nhưng ông Bùi Văn Trung, năm nay 72 tuổi lại gắn bó với vùng đất Yên Sơn (thị xã Tam Điệp).