Tìm kiếm: các làng nghề

Tiểu thủ công nghiệp là một trong những thế mạnh truyền thống của huyện Kim Sơn. Tính đến nay, toàn huyện đã có 25 làng nghề được UBND tỉnh công nhận, các làng nghề đã góp phần giải quyết việc làm cho lao động nông nhàn, tăng thu nhập cho người dân và đóng vai trò quan trọng trong quá trình xây dựng nông thôn mới của các địa phương trong huyện Kim Sơn.

Trên địa bàn huyện Kim Sơn hiện có 35 di tích đã được xếp hạng, trong đó có 6 di tích cấp quốc gia, 29 di tích cấp tỉnh và gần 70 di tích chưa xếp hạng. Hệ thống di tích lịch sử và di sản văn hóa phi vật thể của huyện khá phong phú, bao gồm các loại hình nghệ thuật, diễn xướng dân gian, lễ hội, các làng nghề thủ công truyền thống, văn hóa ẩm thực, trò chơi dân gian… Thực tế đó đòi hỏi công tác quản lý và phát huy các giá trị di tích, di sản cần được quan tâm, thực hiện tốt.

Về xã Trung Đông (Trực Ninh), chúng tôi được chứng kiến sự đổi thay của một vùng đất cổ. Những ngôi nhà cao tầng san sát xen kẽ những con đường hoa đầy màu sắc và những cánh đồng mẫu lớn trải dài xanh mướt. Các công trình kết cấu hạ tầng “điện, đường, trường, trạm” được đầu tư xây dựng khang trang, kiên cố. Cảnh vật và con người nơi đây hoà cùng âm thanh vang vọng của các làng nghề mộc, nề truyền thống đã tạo nên bức tranh Xuân tươi mới, tràn đầy sức sống.

Ưu đãi phát triển cụm công nghiệp (CCN), đặc biệt là khuyến khích xây dựng các khu sản xuất tập trung theo hướng chuyên môn hóa, hiện đại hóa tại các làng nghề, các địa phương có thế mạnh vùng là yêu cầu tất yếu trong phát triển kinh tế. Chính vì thế, những năm qua tỉnh Ninh Bình đã có nhiều chính sách ưu tiên, thu hút đầu tư vào các CCN ở khu vực nông thôn.

Nhiều năm qua, huyện Yên Khánh đã chú trọng triển khai nhiều giải pháp nhằm xử lý các loại chất thải trong sinh hoạt, trong sản xuất nông nghiệp, công nghiệp, y tế và trong các làng nghề... qua đó góp phần thực hiện tốt công tác bảo vệ môi trường. Đây cũng là yếu tố quan trọng để huyện đạt tiêu chí bảo vệ môi trường trong Bộ tiêu chí Quốc gia xây dựng nông thôn mới, sớm đưa Yên Khánh trở thành huyện nông thôn mới.

Ninh Bình là tỉnh có nhiều tiềm năng để phát triển du lịch, lại có nhiều ngành nghề thủ công mỹ nghệ. Theo thống kê của Sở Công thương, hiện toàn tỉnh có 76 làng nghề truyền thống được UBND tỉnh công nhận đạt tiêu chí. Có những làng nghề phát triển hàng trăm năm nay như: Làng nghề thêu ren Ninh Hải, chế tác đá mỹ nghệ Ninh Vân, các làng nghề cói Kim Sơn... Các làng nghề sẽ là điểm đến của du khách để tìm hiểu các sản phẩm tinh xảo được chế tác khéo léo bằng thủ công gắn với lịch sử của các làng nghề, đồng thời hỗ trợ để nâng cao giá trị các tuyến, tour du lịch của tỉnh.

Những ngày qua, trong khuôn khổ các hoạt động của Tuần Du lịch Ninh Bình, hoạt động trưng bày sản phẩm thủ công truyền thống của Ninh Bình và đặc biệt là trình diễn nghệ thuật thêu ren đã thu hút rất nhiều sự quan tâm của du khách trong và ngoài nước. Đây cũng là dịp để các doanh nghiệp, các làng nghề của địa phương tập trung giới thiệu, quảng bá các sản phẩm đến với du khách thập phương.

Nằm trong chuỗi hoạt động tuần du lịch Ninh Bình "Sắc vàng Tam Cốc - Tràng An", nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật và du lịch đặc sắc: phố đi bộ và khu chợ ẩm thực đã thu hút hàng ngàn du khách trong và ngoài nước đổ về đây để được thưởng thức những món ăn đặc sản của vùng quê, món quà lưu niệm của các làng nghề truyền thống, những tiết mục nghệ thuật hát chèo, xẩm, biểu diễn múa rối nước .... sẽ diễn ra từ ngày 9/6 đến hết ngày 16/6/2018.

Hiện nay, toàn tỉnh có 75 làng nghề. Theo thời gian, các làng nghề có lúc thăng, lúc trầm, tuy nhiên có làng nghề vẫn tồn tại hàng trăm năm và ngày càng khẳng định được giá trị trong cuộc sống hiện đại như: Làng nghề đá mỹ nghệ Ninh Vân, làng nghề thêu Văn Lâm, làng nghề gốm Gia Thủy, Bồ Bát… Và dù ở thời kỳ nào cũng vậy, làng nghề chính là nơi sản sinh ra các nghệ nhân tài hoa. Nhờ sự sáng tạo, đôi bàn tay tài hoa và đặc biệt là tình yêu với nghề của các thế hệ nghệ nhân đã góp phần tạo nên sức sống mãnh liệt cho mỗi làng nghề.

Ninh Bình là tỉnh có thế mạnh về các nghề thủ công mỹ nghệ, nhiều làng nghề có lịch sử hàng trăm năm. Trong công cuộc xây dựng nông thôn mới ở các địa phương, làng nghề đã đóng vai trò là nhân tố quan trọng góp phần chuyển dịch cơ cấu lao động, cơ cấu kinh tế... Do vậy, bảo tồn và phát triển các làng nghề truyền thống không chỉ là gìn giữ yếu tố văn hóa mà còn có tác dụng rõ rệt đối với quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

Trong 150 sản phẩm tiêu biểu từ các làng nghề truyền thống được các đơn vị sản xuất mang đến trưng bày, giới thiệu mẫu làm quà lưu niệm cho khách du lịch trong đợt bình chọn do Sở Du lịch tổ chức thì Công ty TNHH Đổi Mới đã có tới 50 sản phẩm. Gian trưng bày vượt trội về số lượng của Công ty đã tạo ấn tượng mạnh, nhất là sự tinh xảo và đa dạng mẫu mã các sản phẩm làm từ nguyên liệu khá dồi dào ở tự nhiên, lại thân thiện với môi trường với nguyên liệu từ cây cói, bèo tây, đay…

Xã Lai Thành, huyện Kim Sơn hiện có trên 400 hộ làm nghề nấu rượu và đã được UBND tỉnh công nhận là Làng nghề từ năm 2015. Mặc dù quy định các hộ nấu rượu nhỏ lẻ, các làng nghề truyền thống phải đăng ký với chính quyền địa phương nơi sản xuất, phải được cấp huyện trở lên cấp giấy phép và khi lưu hành trên thị trường phải có tem, nhãn mác theo quy định tại Nghị định số 94/2012/NĐ-CP của Chính phủ có hiệu lực từ năm 2013, nhưng đến nay vẫn chưa hộ sản xuất rượu nào ở Lai Thành có giấy phép theo quy định này.

Xác định sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp (CN-TTCN) đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội và xây dựng nông thôn mới ở mỗi địa phương, chính vì vậy, ngay từ những tháng đầu năm, các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực CN-TTCN và các làng nghề trên địa bàn huyện Yên Mô đã chủ động triển khai nhiều giải pháp thúc đẩy và nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh, tạo nhiều việc làm cho lao động khu vực nông thôn.

Năm 2015, cùng với sự hỗ trợ của tỉnh, các làng nghề truyền thống trên địa bàn tỉnh đã phát huy nội lực, đẩy mạnh hoạt động sản xuất, tạo ra nhiều việc làm cho lao động địa phương, đặc biệt là lao động khu vực nông thôn.

Nho Quan là địa bàn sinh sống của số đông người dân tộc Mường Ninh Bình, những bản sắc văn hóa đặc trưng vẫn còn được giữ gìn khá nguyên vẹn, bên cạnh đó là sự duy trì các nghề thủ công truyền thống qua nhiều thế hệ. Do đó, Nho Quan có thế mạnh và tiềm năng về du lịch cộng đồng. Với những lợi thế đó, Đảng bộ huyện Nho Quan xác định đẩy mạnh phát triển các làng nghề truyền thống làm nền tảng phát triển du lịch là hướng đi cần thiết.

Mới đây, Bộ đồ gốm của Doanh nghiệp tư nhân gốm Bồ Bát - sản phẩm của tỉnh Ninh Bình được Bộ Công thương bình chọn và tôn vinh là sản phẩm công nghiệp, nông nghiệp tiêu biểu cấp quốc gia năm 2015. Tin vui đó không chỉ của riêng làng nghề gốm cổ Bạch Liên, xã Yên Thành (Yên Mô) mà còn của các làng nghề ở Ninh Bình nói chung.

Việc phát triển của các làng nghề truyền thống hiện nay có vai trò và ý nghĩa rất lớn đối với việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế cũng như gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp. Nhiều năm qua, phường Ninh Phong (thành phố Ninh Bình) đã nỗ lực thực hiện nhiều giải pháp để bảo tồn, gìn giữ và phát huy giá trị làng nghề mộc Phúc Lộc của địa phương.

Hiện nay trên địa bàn tỉnh lượng chất thải rắn sinh hoạt ước tính lên đến 450,6 tấn/ngày. Để khắc phục tình trạng bất cập trong quản lý, rác thải, tỉnh ta đã có Quy hoạch quản lý chất thải rắn đến năm 2030, trong đó vấn đề rác thải nông thôn cũng được xác định là nội dung quan trọng với mục tiêu đến năm 2020 có 70% lượng chất thải rắn phát sinh tại các điểm dân cư nông thôn và 80% tại các làng nghề được thu gom và xử lý đảm bảo môi trường.

Ở Hoa Lư, cùng với việc duy trì các làng nghề truyền thống, hoạt động du lịch trên địa bàn phát triển trong những năm gần đây đã góp phần cải thiện đáng kể đời sống của người dân địa phương, đặc biệt là phụ nữ, bởi đây là đối tượng chính tham gia vào các dịch vụ du lịch.

Những năm gần đây, các làng nghề truyền thống tại tỉnh ta đang được khôi phục và ngày càng phát triển, góp phần không nhỏ vào sự phát triển kinh tế-xã hội của mỗi địa phương. Tuy nhiên sự phát triển đó còn nhiều hạn chế, trong đó nhiều làng nghề chưa xây dựng được thương hiệu riêng hoặc chưa mặn mà với vấn đề xây dựng thương hiệu, dẫn đến khó khăn trong tìm kiếm thị trường, giảm giá trị sản xuất.

Với nhiều lợi thế trong sản xuất công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp, đầu năm 2014 các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất, tổ hợp tác, HTX và các làng nghề trên địa bàn huyện Yên Mô đã phát huy nội lực, duy trì và mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng sản phẩm và giá trị sản xuất.

Hiện nay, tỉnh ta có tổng số hộ làm nghề trong các làng nghề khoảng 12.500 hộ với tổng số lao động tham gia sản xuất khoảng 22.000 lao động, với mức thu nhập 1,2 triệu đồng/người/tháng. Phát triển làng nghề có vai trò rất quan trọng trong xây dựng nông thôn mới, không chỉ góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế, cơ cấu lao động nông thôn sang hướng phi nông nghiệp mà còn nâng cao thu nhập cho người dân.

Xã Văn Phú (huyện Nho Quan) hiện có 2 làng nghề mây tre đan được UBND tỉnh công nhận, tạo việc làm và thu nhập ổn định cho nhiều lao động tại địa phương. Để làng nghề phát huy hiệu quả và phát triển bền vững, trong quá trình phát triển xã Văn Phú nói riêng và huyện Nho Quan nói chung luôn chú trọng tới vấn đề đảm bảo vệ sinh môi trường tại các làng nghề.