Trải nghiệm nét văn hóa đặc sắc vùng đất Tổ tại đình Hùng Lô
Làng cổ Hùng Lô (Việt Trì, Phú Thọ) là nơi lưu giữ nhiều nét văn hóa truyền thống gắn liền với Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương và các phong tục tập quán của cư dân Việt thuở xưa. Đây là điểm du lịch với nhiều trải nghiệm văn hóa ấn tượng ở Phú Thọ.
Làng cổ Hùng Lô cách Đền Hùng khoảng 10 km. Trải qua bao biến thiên, thăng trầm của lịch sử, nơi đây vẫn bảo tồn được gần như nguyên vẹn kiến trúc ngôi đình cổ có niên đại hơn 300 năm. Đây là Di tích lịch sử cấp Quốc gia gồm: ngôi miếu cổ, tòa Đại đình, Long đình, lầu Chuông, lầu Trống, bệ thờ Thần nông, nhà Văn chỉ... Dù hơn 300 năm đã trôi qua nhưng tất cả vẫn được bảo tồn nguyên vẹn giá trị.
Theo chị Lã Thị Hồng Thùy, cán bộ văn hóa xã Hùng Lô, thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ, Đình Hùng Lô được ví như bảo tàng thu nhỏ giữ nhiều cổ vật, bảo vật quý giá, trong đó phải kể đến 11 đạo sắc phong và 5 cỗ kiệu sơn son thếp vàng (4 cỗ kiệu Văn và 1 cỗ kiệu Bát Cống). Hùng Lô là làng nổi tiếng về truyền thống rước kiệu từ xưa tới nay, nhiều năm liền làng được giải Nhất. Năm 1918 tức năm Mậu Ngọ đã được vua triều Nguyễn tặng cho tấm biển đề chữ: Hùng Lô kỷ niệm Đệ nhất hội.
Trải qua thời gian, ngôi đình được tu bổ nhỏ 2 lần nên vẫn giữ nguyên kiến trúc truyền thống đình cổ dưới thời vua Lê. Bên cạnh đó, cấu trúc thiết kế cổ điển được thể hiện rất tinh xảo bởi các nghệ nhân người Việt cổ. Đến đây, du khách sẽ cảm nhận được nét cổ kính và dấu ấn thời gian được thể hiện qua lớp rêu phong trên cổng đình, hoa văn trang trí, mái ngói…
Điểm nhấn của đình Hùng Lô là du khách được thưởng thức màn biểu diễn xoan cổ - một loại hình nghệ thuật dân gian đặc sắc vùng đất Tổ được UNESCO ghi danh Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại, ngay tại không gian đình cổ.
Bà Phùng Thị Hoa Lê - Trưởng phòng Quản lý du lịch, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Phú Thọ cho biết, khi đến với làng cổ Hùng Lô, du khách sẽ được tham quan, thưởng thức một chương trình nghệ thuật hát xoan hoàn chỉnh gồm ba chặng hát: hát thờ, hát quả cách và hát hội để du khách hiểu được nét văn hóa có nguồn gốc từ thời đại Hùng Vương. Lối hát rất mộc mạc không có âm nhạc, chỉ có trống và phách, tay múa chân đưa để làm nên điệu hát xoan mượt mà. Du khách còn được tham quan những ngôi nhà cổ ở làng Hùng Lô hơn 200 năm tuổi và tham quan quy trình làm bánh chưng bánh dày, làm mì, miến…
Không những thế, khi ghé thăm đình cổ Hùng Lô, du khách còn được các nghệ nhân ở đây giải thích cách phân biệt thế nào là hát xoan cổ, hát xoan cải biên cũng như giới thiệu để du khách hiểu hơn về giá trị Di sản văn hóa phi vật thể đã được UNESCO ghi danh này.
"Nếu là đào hát thì tay uốn vào, trở thành nụ hoa, khi tay mở ra thì thành cánh hoa, còn kép hát thì mặc áo bà ba và trên tay có 2 phách gõ nhưng cũng tạo nên những bản hùng ca rất hoành tráng. Đặc biệt tiếng trống, nếu là người trùm phường thì sẽ đánh trống chầu. Nếu chỉ đánh sai 1 nhịp thôi thì bài xoan hôm đó sẽ không hiệu quả, hát không được, múa không được vì nó kết hợp giữa miệng hát, chân nhón, tay uốn, mắt đưa…" - nghệ nhân Nguyễn Thị Lịch, Trùm phường Xoan An Thái, xã Phượng Lâu, thành phố Việt Trì giới thiệu.
Cách không xa Hà Nội, giao thông thuận tiện nên du khách có thể trong 1 ngày vừa tham dự lễ hội Đền Hùng, vừa tìm hiểu kiến trúc độc đáo và các bảo vật quốc gia đang lưu giữ tại đình Hùng Lô cũng như thưởng thức hát Xoan - Di sản văn hóa phi vật thể đã được UNESCO tôn vinh.
