Thúc đẩy triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi

Dự hội nghị tại điểm cầu tỉnh Ninh Bình có đồng chí Trần Anh Dũng, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh. Cùng dự có đại điện lãnh đạo các sở, ngành liên quan.

Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM giai đoạn 2026-2035 đề ra mục tiêu, chỉ tiêu phấn đấu đến năm 2030 tăng thu nhập bình quân của người dân nông thôn gấp 2,5 - 3 lần so với năm 2020; tăng thu nhập bình quân của người dân tộc thiểu số bằng 1/2 bình quân chung của cả nước; phấn đấu tỷ lệ nghèo đa chiều của cả nước duy trì mức giảm 1% - 1,5%/năm, giảm tỷ lệ hộ nghèo đa chiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi xuống dưới 10%; phấn đấu vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi cơ bản không còn xã, thôn đặc biệt khó khăn; phấn đấu cả nước có khoảng 65% số xã đạt chuẩn NTM, trong đó có khoảng 10% số xã được công nhận đạt NTM hiện đại; phấn đấu có 5 tỉnh, thành phố được công nhận hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM…

Tổng ngân sách nhà nước bố trí cho Chương trình giai đoạn I (từ 2026-2030) khoảng 423.000 tỷ đồng, gồm: Ngân sách trung ương 100.000 tỷ đồng, ngân sách địa phương khoảng 300.000 tỷ đồng, vốn tín dụng chính sách (ngân sách nhà nước cấp) khoảng 23.000 tỷ đồng.

Kết quả triển khai đến hết tháng 6/2026, Ban Chỉ đạo Trung ương thực hiện các Chương trình mục tiêu quốc gia được thành lập, trong đó Bộ Nông nghiệp và Môi trường là Cơ quan Thường trực, hoàn thành đầy đủ cơ chế chính sách quản lý, hướng dẫn thực hiện, sớm hơn 1 tháng so với tiến độ được Chính phủ giao, tạo nền tảng pháp lý quan trọng để các bộ, ngành, địa phương tổ chức triển khai thực hiện chương trình.

Về phía địa phương, có 31/34 tỉnh, thành phố hoàn thành phân loại nhóm xã; 17/34 tỉnh, thành phố ban hành kế hoạch thực hiện chương trình; 9/34 tỉnh, thành phố ban hành nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ ngân sách và 4/34 địa phương ban hành Bộ tiêu chí xã NTM; 23/34 tỉnh, thành phố thành lập Ban Chỉ đạo Chương trình cấp tỉnh. Một số địa phương đã chủ động xây dựng đề án, chính sách phù hợp với lợi thế và nhu cầu thực tế, như: Phát triển sản phẩm OCOP, kinh tế tuần hoàn, du lịch nông thôn; hỗ trợ đất ở, đất sản xuất và đất sinh hoạt cộng đồng cho đồng bào dân tộc thiểu số…

Về tình hình giải ngân vốn đầu tư công cả nước cho chương trình, lũy kế giải ngân đến hết ngày 30/6/2026 là 2.714,03 tỷ đồng, đạt 23,5% kế hoạch (bao gồm kế hoạch ngân sách Trung ương kéo dài và ngân sách địa phương); kinh phí thường xuyên, lũy kế giải ngân đến ngày 30/6/2026 là 1.827,32 đồng, đạt 15,2% dự toán (bao gồm dự toán đã làm thủ tục kéo dài).

Về nhiệm vụ trọng tâm trong năm 2026 và giai đoạn 2026-2030, các bộ, cơ quan Trung ương và địa phương cụ thể hóa mục tiêu đến năm 2030 thành kế hoạch 5 năm và hằng năm. Tiếp tục hoàn thiện cơ chế quản lý, phân định rõ thẩm quyền và trách nhiệm trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Tập trung, lồng ghép và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, tạo chuyển biến thực chất về phát triển kinh tế nông thôn, giảm nghèo và nâng cao đời sống người dân. Ưu tiên giải quyết những khó khăn căn bản của vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; nâng cao năng lực cán bộ và phát huy vai trò chủ thể của người dân…

Thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035, tỉnh Ninh Bình đã thành lập Ban Chỉ đạo cấp tỉnh và quy chế hoạt động. Cơ bản các xã đã thành lập Ban Chỉ đạo thực hiện Chương trình ở cấp xã. Phấn đấu đến năm 2030: thu nhập bình quân của người dân nông thôn trên địa bàn tỉnh gấp 2,5 - 3 lần so với năm 2020, thu nhập bình quân của người dân tộc thiểu số bằng 1/2 bình quân chung của cả nước; tỷ lệ hộ nghèo giảm còn dưới 1,0% theo chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2026-2030; không còn thôn đặc biệt khó khăn thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; có 70% số xã trở lên đạt chuẩn NTM; có 12% số xã trở lên đạt chuẩn NTM hiện đại; có thêm 200 sản phẩm đạt OCOP từ 3 sao trở lên, trong đó có ít nhất 4 sản phẩm đạt 5 sao...

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, đồng chí Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng đề nghị các bộ, ngành, địa phương tập trung cao độ thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026 - 2035 (giai đoạn I, từ năm 2026-2030). Đồng thời, hướng dẫn tiêu chí thực hiện theo hướng đơn giản, dễ hiểu để các địa phương thực hiện thuận lợi, hiệu quả.

Tăng cường công tác kiểm tra kết quả thực hiện các chương trình theo từng tháng, từng giai đoạn, nhất là tiến độ giải ngân vốn đầu tư công đảm bảo yêu cầu đề ra…

Đối với các địa phương, chủ động triển khai các chương trình trên địa bàn, tăng cường phân cấp nhiệm vụ cho các xã, phường.

Các chương trình triển khai trên địa bàn đảm bảo đúng trọng tâm, trọng điểm, tránh dàn trải, chú trọng đến nhu cầu thiết yếu của người dân, ưu tiên tối đa cho những địa bàn khó khăn, vùng dân tộc, miền núi. Thực hiện lồng ghép các nguồn lực phục vụ đầu tư đạt hiệu quả cao…