Tập trung quản lý thu thuế từ thương mại điện tử
Nhằm nâng cao nguồn thu ngân sách, nhiều năm qua, ngành thuế đã tập trung quản lý thu thuế từ thương mại điện tử (TMĐT). Tuy nhiên, khi người dân kinh doanh qua mạng, với nhiều hình thức giao dịch khác nhau, việc tính thuế và thu thuế đối với các hộ kinh doanh vẫn gặp nhiều khó khăn, ảnh hưởng đến nguồn thu ngân sách nhà nước.
Cùng một sản phẩm chất lượng hàng hóa giống nhau, nếu mua trực tiếp ở cửa hàng giá sẽ cao hơn mua qua mạng từ 25 – 30%, thậm chí có những mặt hàng cao gấp 2 lần so với mua trực tiếp. Lý giải về sự chênh lệch này, nhiều người bán hàng qua mạng cho biết họ không phải nộp thuế, không phải thuê mặt bằng nên giá hàng hóa bán mới rẻ. Chính lợi thế này mà hiện nay nhiều người chuyển sang mua hàng qua mạng và Nhà nước chưa thu được khoản thuế này. Một người kinh doanh điện tử chỉ cần quảng cáo một mặt hàng qua mạng, nếu người mua đặt hàng họ có thể nhờ các kho đóng gói chuyển cho khách hàng, hoặc thuê kho chứa hàng một nơi và quảng cáo giới thiệu hàng hóa một nơi. Kinh doanh theo hình thức này, các cơ quan chức năng cũng gặp nhiều khó khăn trong công tác quản lý thuế và chất lượng hàng hóa.
Ông Hoàng Chí Dũng, Phó Giám đốc Sở Công thương cho biết: Trong thời đại số, việc kinh doanh hàng hóa qua mạng đã trở nên phổ biến. Để quản lý chất lượng hàng hóa và nâng cao hiệu quả nguồn thu ngân sách nhà nước, Sở Công thương thường xuyên tuyên truyền tới các doanh nghiệp, hộ kinh doanh trên địa bàn đăng ký đưa sản phẩm lên các sàn giao dịch được Nhà nước cho phép hoạt động. Thông qua đó, các cơ quan chức năng có điều kiện quản lý chất lượng và nâng cao nguồn thu ngân sách. Tuy nhiên, hiện nay có rất nhiều người mua bán hàng hóa qua mạng, kể cả buôn bán hàng hóa từ các nước trên thế giới về Việt Nam. Với hình thức này, các cơ quan chức năng gặp rất nhiều khó khăn trong công tác quản lý chất lượng sản phẩm. Sở Công thương cũng khuyến cáo, người dân khi mua hàng qua mạng cần chọn những cửa hàng có uy tín, thực hiện đúng các quy định của pháp luật về kinh doanh TMĐT để mua được những sản phẩm bảo đảm chất lượng.
Nhằm thực hiện hiệu quả công tác quản lý thuế đối với hoạt động TMĐT, kinh doanh trên nền tảng số, ngành Thuế đã rà soát thông tin và đưa vào quản lý 92 người nộp thuế. Kết quả, trong năm 2024 đã thu thuế từ hoạt động TMĐT với tổng số tiền 4,6 tỷ đồng. Để nâng cao hiệu quả nguồn thu ngân sách từ hoạt động TMĐT, thời gian tới, ngành thuế tiếp tục chủ động triển khai nhiều biện pháp như xây dựng cơ sở dữ liệu quản lý thuế, phối hợp với các ngành trong việc chia sẻ dữ liệu, đặc biệt là cơ sở dữ liệu từ các ngành như ngân hàng, viễn thông giúp công tác quản lý và thu thuế đạt hiệu quả cao hơn. Tuy nhiên, trên thực tế, hoạt động kinh doanh TMĐT với tính linh hoạt và giao dịch xuyên biên giới vẫn đặt ra những thách thức mới cho công tác quản lý thuế.
Theo các chuyên gia trong ngành thuế, để nâng cao hiệu quả công tác quản lý thuế đối với hoạt động TMĐT, cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, hỗ trợ, hướng dẫn người nộp thuế thực hiện kê khai, nộp thuế theo quy định pháp luật; phối hợp với các sàn trong nước, các nền tảng TMĐT nước ngoài tuyên truyền về nghĩa vụ thuế của các tổ chức, cá nhân kinh doanh trên các nền tảng. Đặc biệt, ngành thuế cần tiếp tục cung cấp các dịch vụ thuế điện tử để hỗ trợ việc kê khai, nộp thuế và yêu cầu sàn giao dịch TMĐT có chức năng đặt hàng trực tuyến có trách nhiệm khấu trừ khai thuế thay, nộp thuế thay cho các cá nhân kinh doanh trên sàn giao dịch TMĐT. Đồng thời, ngành thuế thu thập thông tin từ nhiều nguồn, trên cơ sở đó thực hiện khai thác, xử lý thông tin để rà soát người nộp thuế đưa vào diện quản lý; xây dựng mô hình quản lý rủi ro đối với tổ chức, cá nhân kinh doanh TMĐT, trong đó áp dụng AI để xử lý dữ liệu lớn, đưa ra các cảnh báo đối với trường hợp có rủi ro về thuế. Tiếp tục triển khai công tác thanh tra, kiểm tra trong toàn ngành, trong các tổ chức, cá nhân kinh doanh TMĐT, doanh nghiệp là chủ sàn kinh doanh TMĐT, các đơn vị vận chuyển, trung gian thanh toán…
Việc quản lý TMĐT nói chung cũng như quản lý thu thuế TMĐT nói riêng là một vấn đề phức tạp, bởi liên quan đến nhiều ngành và địa phương. Để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong giao dịch TMĐT chính là cơ chế phối hợp, sự chia sẻ thông tin giữa tất cả các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan, với mục tiêu xây dựng một hệ thống dữ liệu đồng bộ, toàn diện và đầy đủ là một trong những yếu tố quyết định thành công trong việc quản lý, phát triển TMĐT, trong đó có quản lý thu thuế TMĐT.
