Tìm kiếm: gốm

Làng nghề gốm truyền thống Gia Thủy (xã Gia Thủy, huyện Nho Quan) có tuổi đời hơn 50 năm. Đến nay, làng nghề gốm Gia Thủy không chỉ lưu giữ những giá trị văn hóa truyền thống mà còn góp phần phát triển kinh tế địa phương, tạo công ăn việc làm cho hàng trăm lao động.

Tháng Ba, nắng dịu nhẹ, chúng tôi trở lại thăm làng nghề gốm Gia Thủy (huyện Nho Quan). Không nhộn nhịp, ồn ã, chẳng có nước thải hay khói bụi như những làng nghề truyền thống khác, làng gốm Gia Thủy hiện ra mộc mạc, sạch sẽ. Theo cách lý giải của những người thợ làm gốm, làng nghề sạch sẽ, ngăn nắp ấy là bởi có sự chăm chút, chỉn chu của những người phụ nữ- đối tượng chiếm tỷ lệ lớn trong số thợ gốm ở đây.

Tác phẩm gắn gốm nghệ thuật Nhà Gương trong công viên Thống Nhất (Hà Nội) của họa sỹ Nguyễn Thu Thủy đã giành cúp Bạc cuộc thi thiết kế quốc tế A'Design Awards & Competition thuộc lĩnh vực nghệ thuật công cộng thiết kế cho xã hội và môi trường.

10 ngày sau chuyến thăm bất ngờ Làng gốm sứ Bát Tràng của đất Thăng Long, Hà Nội, chiều 8/4, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã tới thăm Công ty cổ phần gốm Chu Đậu - doanh nghiệp gặt hái nhiều thành công trong việc phục dựng, sản xuất gốm Chu Đậu - một trong những cái nôi của nghề gốm Việt Nam từng bị đã thất truyền suốt 400 năm tại thôn Chu Đậu, xã Thái Tân, huyện Nam Sách, tỉnh Hải Dương.

Theo cuốn sách "Bát Tràng-làng nghề, làng văn" của NXB Hà Nội và nhiều cao niên trong nghề gốm của xã Bát Tràng, huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội), làng nghề gốm Bát Tràng hiện nay có nguồn gốc xuất xứ tại thôn Bạch Liên, xã Yên Thành (Yên Mô). Những người thợ làng Bạch Liên năm xưa vào năm 1010 đã theo vua Lý Công Uẩn dời đô ra thành Thăng Long và lập nghiệp tại Bát Tràng.

Hiện nay, toàn tỉnh có 75 làng nghề. Theo thời gian, các làng nghề có lúc thăng, lúc trầm, tuy nhiên có làng nghề vẫn tồn tại hàng trăm năm và ngày càng khẳng định được giá trị trong cuộc sống hiện đại như: Làng nghề đá mỹ nghệ Ninh Vân, làng nghề thêu Văn Lâm, làng nghề gốm Gia Thủy, Bồ Bát… Và dù ở thời kỳ nào cũng vậy, làng nghề chính là nơi sản sinh ra các nghệ nhân tài hoa. Nhờ sự sáng tạo, đôi bàn tay tài hoa và đặc biệt là tình yêu với nghề của các thế hệ nghệ nhân đã góp phần tạo nên sức sống mãnh liệt cho mỗi làng nghề.

Nhằm mục đích nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm gốm cũng như nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp, những năm gần đây Doanh nghiệp tư nhân gốm Bồ Bát (xã Yên Thành, Yên Mô) đã mạnh dạn đầu tư đổi mới công nghệ, áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào một số công đoạn sản xuất ra sản phẩm gốm sứ.

Hiện nay huyện Yên Mô có 11 làng nghề truyền thống cấp tỉnh và 1 làng có nghề (làng nghề Gốm Bồ Bát, xã Yên Thành). Nhờ thực hiện tốt các giải pháp duy trì và phát triển làng nghề, đã thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu lao động, tạo công ăn việc làm và thu nhập ổn định cho hàng nghìn lao động trên địa bàn huyện.

Nghe nói về nghề gốm Bồ Bát đã lâu nhưng đến nay chúng tôi mới có dịp về thăm thủ phủ của làng nghề gốm Bồ Bát, nằm ẩn mình nơi thôn Bạch Liên, xã Yên Thành, Yên Mô. Nơi đây nghề gốm từng bị lãng quên suốt hàng nghìn năm, kể từ khi những nghệ nhân giỏi của làng theo triều đình nhà Lý dời đô về Thăng Long.

Ninh Bình có hơn 70 làng nghề truyền thống. Trong đó, có nhiều nghề vang danh khắp thiên hạ như: nghề đá mỹ nghệ ở Ninh Vân, nghề thêu ở Ninh Hải, nghề mộc ở Quỳnh Phong, nghề mây tre đan ở Văn Phú, nghề gốm ở Gia Thủy… Phải chăng, sự tồn tại hàng trăm năm mặc cho những thăng trầm, được mất của những làng nghề truyền thống ấy là do có sự giao thoa, truyền- nối ngọn lửa đam mê với nghề của những thế hệ những người làm nghề?

Mới đây, Bộ đồ gốm của Doanh nghiệp tư nhân gốm Bồ Bát - sản phẩm của tỉnh Ninh Bình được Bộ Công thương bình chọn và tôn vinh là sản phẩm công nghiệp, nông nghiệp tiêu biểu cấp quốc gia năm 2015. Tin vui đó không chỉ của riêng làng nghề gốm cổ Bạch Liên, xã Yên Thành (Yên Mô) mà còn của các làng nghề ở Ninh Bình nói chung.

Về xóm Mỹ Lộc, xã Gia Thủy (Nho Quan) hỏi thăm nhà nghệ nhân Đinh Quang Hà, 55 tuổi, không ai là không biết, bởi ông là một trong ít thợ làm gốm có tay nghề bậc nhất trong vùng.

Được coi là thủy tổ của nghề gốm Bát Tràng - một thương hiệu nổi tiếng trong và ngoài nước, làng nghề gốm Bồ Bát ở làng Bạch Liên, xã Yên Thành (Yên Mô) bị mai một… Trăn trở về một làng nghề truyền thống quý báu của ông cha đang đứng trước nguy cơ thất truyền, một ngày đầu thu, chúng tôi có dịp về thăm làng Bạch Liên.

Được hình thành từ những năm cuối thập kỷ 50 của thế kỷ XX, làng nghề gốm Gia Thủy (Nho Quan) trước kia được nhiều người biết đến là một làng quê nổi tiếng về các mặt hàng gốm như nồi, niêu, chum, vại... Những năm gần đây, sự khó khăn về vốn, mặt bằng sản xuất, thu nhập bấp bênh… và sự thờ ơ của thế hệ trẻ là những nguyên nhân làm cho làng gốm đứng trước nguy cơ bị mai một.

Dê núi Ninh Bình, rượu Kim Sơn, dứa Đồng Giao hay thêu Văn Lâm, cói Kim Sơn, mộc Ninh Phong, gốm Gia Thủy… là những đặc sản ẩm thực và sản phẩm làng nghề truyền thống đặc trưng của Ninh Bình. Dù nổi tiếng cả nước nhưng rất ít mặt hàng trên được đăng ký nhãn hiệu hay chỉ dẫn địa lý. Để thúc đẩy việc phát triển cũng như nâng cao giá trị của những ngành nghề truyền thống và đặc sản ẩm thực, Ninh Bình đang quyết tâm xây dựng nhãn hiệu, thương hiệu cho các sản phẩm này.

Ninh Bình là mảnh đất giàu truyền thống văn hóa. Nơi đây được xem là cái nôi của nhiều loại hình nghệ thuật như hát chèo, hát xẩm; các nghề truyền thống nổi tiếng như: thêu ren, chế tác đá mỹ nghệ, gốm mỹ nghệ...Những loại hình nghệ thuật, những làng nghề có lịch sử phát triển hàng trăm năm nay đã sản sinh ra những người hội tụ tinh hoa của riêng nó. Trong điều kiện hiện nay, khi chúng ta đang cố gắng bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể thì việc phải bảo tồn những con người được xem là "di sản sống" phải đặt lên hàng đầu. Tuy nhiên, ứng xử với những nghệ nhân ấy như thế nào đang là vấn đề được nhiều người quan tâm. Phóng viên Báo Ninh Bình đã ghi lại quan điểm của một số nhà chức năng có liên quan.

Không nhộn nhịp, chẳng có tiếng ồn... như những làng nghề truyền thống khác, làng gốm Gia Thủy hiện lên mộc mạc, sạch sẽ với những ngôi nhà nhỏ ẩn hiện bên con đường làng.

Di tích Mái đá Vàng thuộc xã Ninh Hải, huyện Hoa Lư được các nhà khảo cổ học đánh giá là một trong những mắt xích quan trọng trong lịch sử phát triển văn hóa tiền sử khu vực Tràng An với những đặc trưng nổi bật về công cụ đá ghè đẽo làm từ đá vôi, đồ gốm văn thừng và truyền thống khai thác nhuyễn thể biển và núi của cư dân nguyên thủy.

Ra đời từ những năm cuối thập kỷ 50 của thế kỷ trước, HTX Gốm Gia Thủy huyện (Nho Quan) nổi tiếng với các sản phẩm từ gốm như nồi, niêu, chum, vại. Hơn 50 năm đã trôi qua, những người làm gốm Gia Thủy vẫn yêu nghề và bám lấy nghề.

Tài nguyên khoáng sản ở Ninh Bình có nhiều loại, đáng kể nhất là đá vôi, với trữ lượng hàng chục tỷ tấn và hàng chục triệu tấn Dolomit có chất lượng tốt, cùng nhiều mỏ sét phân bố ở các huyện Nho Quan, Gia Viễn, thị xã Tam Điệp, ngoài ra còn có sét gạch ngói, sét gốm, đá xây dựng, cát... Đây là nguồn nguyên liệu quan trọng cho sản xuất vật liệu xây dựng như xi măng và các sản phẩm khác.

Nghề gốm Bồ Bát đã xuất hiện ở làng Bạch Bát và Bồ Xuyên, xã Yên Thành (Yên Mô) hàng trăm năm nay, tuy nhiên so với các làng nghề gốm khác trên cả nước thì gốm Bồ Bát lại chưa được nhiều người biết đến.

Chợ gốm ven sông Hồng thuộc địa phận phường Tứ Liên (Tây Hồ, Hà Nội) với diện tích khoảng 1000m2 là nơi chuyên bán buôn và lẻ đồ gốm sứ của các làng nghề truyền thống như Bát Tràng, Phù Lãng, Đông Triều...

Làng gốm Mỹ Lộc, xã Gia Thủy (Nho Quan) là nơi có nghề gốm sứ nổi tiếng. Từ lâu, nghề gốm đã gắn bó với những người thợ không chỉ vì miếng cơm manh áo mà còn là niềm đam mê với nghề.

Sưu tầm đồ vật là sở thích và cũng là một thú vui tiêu khiển. Nhưng các bộ sưu tập dưới đây khá độc đáo vì chúng không giống những thứ người ta thường sưu tập xưa nay như tem, đồng xu, tranh ảnh, đồ gốm, sứ...