Ngành nghề dịch vụ khó tuyển dụng lao động
Chiếm khoảng 20% lao động trong các ngành nghề hiện nay, lao động trong ngành nghề dịch vụ được đánh giá có việc làm, thu nhập thiếu ổn định hơn cả. Phần lớn lao động làm việc ở khu vực này sẵn sàng nhảy việc khi có mức thu nhập ở nơi khác cao hơn hoặc việc làm thuận lợi hơn. Vì thế, công tác tuyển dụng lao động của doanh nghiệp không hề dễ.
Trong phiên giao dịch việc làm đầu tiên năm 2025 tại Trung tâm Dịch vụ việc làm tỉnh, ông Phan Văn Hiệp, Quản lý Khách sạn Inco 515.9 (thành phố Phủ Lý), đã đến để tuyển nhân sự cho công ty. Phỏng vấn một số lao động, nhưng chưa chắc chắn họ sẽ về làm việc, ông Phan Văn Hiệp chia sẻ: Lực lượng lao động tìm việc trong lĩnh vực này ít quá. Tôi đã phỏng vấn, trao đổi về công việc và thu nhập với một vài lao động, nhưng đều tỏ ra không thiện tình lắm. Chúng tôi sẽ tiếp tục tìm kiếm thêm qua các kênh khác.
Không chỉ các khách sạn, nhà hàng có nhu cầu tuyển dụng lao động thường xuyên, những trung tâm thương mại trên địa bàn tỉnh cũng luôn có nhu cầu tìm lao động. Chẳng hạn như Trung tâm thương mại Go! Hà Nam (phường Lam Hạ, thành phố Phủ Lý). Thời gian qua, đơn vị này đã đăng tin tuyển nhân sự cho các quầy bán rau quả, thịt/cá, bánh mỳ… thông qua fanpage của Trung tâm Dịch vụ việc làm. Mức lương chi trả cho người lao động làm việc ở các quầy dao động từ 5 -8 triệu đồng/người/tháng. Chị Lê Thị Đào, phường Châu Cầu, thành phố Phủ Lý cho biết: Tôi đi tìm việc cả tháng nay rồi, nhưng vẫn chưa ưng chỗ nào. Do mắt kém, công việc phù hợp với tôi lúc này chính là phục vụ ở một khách sạn, trung tâm thương mại nào đó. Tuy nhiên, mức lương họ trả thấp quá. Với nhu cầu cuộc sống như hiện nay, số tiền ít ỏi này không đủ trang trải... Trước đây, chị Đào từng đi làm công nhân cho một công ty trong KCN Châu Sơn với mức lương cứng gần 10 triệu đồng/tháng. Cuối năm 2024, chị bị ốm, mắt kém dần, phải điều trị một thời gian, không thể làm việc cho công ty cũ nên chị phải tìm việc mới. Khi chưa thỏa thuận được mức thu nhập tại sàn giao dịch việc làm, chị đành từ chối nhà tuyển dụng một cách khéo léo.
Hiện nay, toàn tỉnh có khoảng gần 180 cơ sở lưu trú đang hoạt động với hơn 3.160 buồng, phòng. Trong đó, khách sạn đã được xếp hạng gồm: 31 cơ sở (2 khách sạn 5 sao, 9 khách sạn 3 sao, 8 khách sạn 2 sao, 12 khách sạn 1 sao); 146 cơ sở nhà nghỉ, homestay… với 1.814 phòng. Ngoài ra, trên địa bàn các huyện, thị, thành phố có nhiều trung tâm thương mại, cửa hàng, siêu thị đang hoạt động với một lượng lớn lao động đủ mọi lứa tuổi.
Ông Trần Ngọc Hà, Trưởng phòng Việc làm và Thị trường lao động, Trung tâm Dịch vụ việc làm tỉnh cho biết: Nhu cầu tuyển dụng lao động của các cơ sở, doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ thương mại trên địa bàn tỉnh chiếm 20% tổng lao động cần tuyển cho các lĩnh vực. Tuy nhiên, việc tuyển dụng lao động lĩnh vực này không dễ, do mức thu nhập của người lao động không cao. Nhiều lao động không coi trọng công việc trong lĩnh vực này, nên tâm lý làm việc chỉ mang tính tạm thời. Theo phản ánh của các cơ sở, doanh nghiệp, khi mới vào làm việc, người lao động luôn tỏ thái độ sẽ gắn bó với công việc, tuy nhiên, chỉ sau một năm, hoặc có thể ngắn hơn, họ lại tìm việc chỗ khác rồi chuyển đi... Cơ sở kinh doanh dịch vụ luôn trong trạng thái cần kiếm người làm, sẵn sàng thay thế. Ông Phan Văn Hiệp, Quản lý Khách sạn Inco 515.9 cho rằng, bản thân người lao động không tôn trọng công việc của mình. Nếu có cơ hội việc làm tốt hơn, họ sẵn sàng rời bỏ.
Tuy nhiên, ở một góc nhìn khác, nhiều chủ cơ sở lưu trú cho rằng, yêu cầu đối với lao động lĩnh vực này có phần khác biệt hơn so với lao động phổ thông. Chẳng hạn, đối với doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ lữ hành, người lao động được tuyển dụng phải có kiến thức về du lịch, văn hóa và có chứng chỉ hành nghề hướng dẫn viên du lịch. Hay, lao động làm lễ tân ở các cơ sở lưu trú cần có ngoại hình, năng lực giao tiếp… Vì thế, người lao động có nhu cầu tìm việc làm trong lĩnh vực này không phải ai cũng đáp ứng yêu cầu. Ông Nguyễn Quang Tuấn, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm tỉnh cho biết: Hiện nay, vấn đề cung – cầu lao động đang ở tình trạng mất cân đối. Quá trình đô thị hóa nhanh, sự phát triển các khu công nghiệp ngày càng lớn, nhu cầu tuyển dụng lao động trong lĩnh vực dịch vụ ngày càng cao. Thế nhưng, nguồn lao động không còn nhiều, lựa chọn việc làm của lao động cũng kỹ hơn trước đây. Với mặt bằng mức lương thu nhập ở các ngành nghề dịch vụ không cao hơn các ngành nghề khác khiến người lao động từ chối hoặc có tâm lý làm việc tạm thời, nhảy việc, tạo cho các cơ sở, doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ, thương mại gặp nhiều khó khăn.
Hà Nam đang thúc đẩy phát triển du lịch, thương mại, dịch vụ và một trong giải pháp được tỉnh quan tâm chỉ đạo thực hiện là phát triển nguồn nhân lực phục vụ du lịch. Theo Đề án phát triển nguồn nhân lực du lịch Hà Nam giai đoạn 2019-2025, tỉnh sẽ có 75% nhân lực về du lịch được đào tạo bồi dưỡng về nghiệp vụ, chuyên môn du lịch vào năm 2025. Việc đẩy mạnh liên kết giữa nhà nước, doanh nghiệp sử dụng lao động và cơ sở, đào tạo bồi dưỡng về du lịch là một trong những biện pháp nhằm tăng cường đội ngũ lao động, giải quyết bài toán khát lao động của các doanh nghiệp trong lĩnh vực này.
