Giàn treo - sáng kiến giúp giảm chi phí khi sản xuất dưa trong nhà lưới
Với sự đầu tư của Nhà nước, sự quan tâm chỉ đạo của các cấp, các ngành và đặc biệt là sự cần cù, sáng tạo của người dân, sản xuất nông nghiệp Ninh Bình thời gian gần đây đã có bước phát triển khá. Đã có nhiều mô hình nhà lưới, nhà màng được đầu tư đưa vào sử dụng với mục đích khắc phục các điều kiện bất thuận của thời tiết và ngăn các đối tượng dịch hại, tạo ra sản phẩm an toàn.
Các đối tượng sản xuất trong nhà lưới khá phong phú, đa dạng, song với người tiêu dùng việc đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm với các sản phẩm rau quả ăn tươi (ăn sống) là rất quan trọng, do đó dưa chuột là một đối tượng cây trồng có lợi thế khi được trồng thâm canh trong nhà lưới, theo phương pháp leo giàn.
Chi phí để làm giàn trồng dưa chuột bao gồm chi phí về cây que, lưới, thường dao động từ 2 - 3 triệu đồng/sào, công lao động trong quá trình làm giàn và thu giàn dọn vệ sinh khi kết thúc vụ cũng mất từ 3 - 5 công lao động, những chi phí này khiến giá thành sản phẩm cao khó cạnh trạnh hơn trong điều kiện phát triển sản xuất hàng hóa hiện nay. Mặt khác, chiều cao của nhà lưới có giới hạn nên khó khăn cho nhóm giống sinh trưởng vô hạn nếu leo giàn truyền thống.
Trước thực tiễn sản xuất như vậy, một nhóm các kỹ sư thuộc Trung tâm Khuyến nông tỉnh đã có sáng kiến làm giàn bằng dây treo thay thế phương pháp làm giàn truyền thống.
Chia sẻ về kỹ thuật này, ông Phạm Văn Trung, cho biết: Phương pháp làm giàn bằng dây treo gồm 3 bước đơn giản: Đầu tiên dùng dây thép căng một đường dọc theo hàng dưa chuột trên luống, dây thép được buộc vào phần thép kết cấu khung mái nhà lưới. Dùng dây vải dù làm dây treo cây dưa, cố định một đầu dây treo vào dây thép theo khoảng cách cây dưa đã trồng dây cách dây 40cm, đầu còn lại thả tự do (mỗi cây dưa có 1 dây xuống đến gốc dưa).
Bước 2, khi cây dưa bắt đầu có tua cuốn, dùng kẹp chuyên dùng kẹp cố định vào phần dây và ôm đỡ vào phần ngọn của cây dưa chuột, giữ cho cây dưa chuột luôn được treo theo phương thẳng đứng. Bấm bỏ các tua cuốn, do cây dưa chuột được cố định bằng kẹp và dây treo không cần đến sự bám của tua cuốn. Bỏ tua cuốn giúp cây trồng tập trung dinh dưỡng hơn cho phát triển và nuôi quả.
Khi cây dưa phát triển cao lên đến đâu thì dịch chuyển phần kẹp cao lên theo, để ngọn cây dưa chuột không bị quá cao trong quá trình cây dưa sinh trưởng và phát triển có thể điều chỉnh kẹp để hạ thấp phần ngọn của cây dưa chuột cho phần thân phía dưới trùng xuống và rải trên mặt luống.
Việc luôn duy trì vị trí thích hợp nhất cho cây sinh trưởng phát triển, ra hoa đậu quả sẽ làm tăng năng suất và chất lượng sản phẩm, mặt khác sẽ giúp quá trình chăm sóc, thu hoạch thuận lợi hơn do phần sinh trưởng mạnh của cây dưa chuột luôn được điều chỉnh ngang với tầm hoạt động của người lao động.
Cuối cùng khi cây dưa chuột kết thúc chu kỳ thu hoạch, gỡ bỏ kẹp phần thân cây dưa chuột sẽ rơi ra, lúc đó chỉ cần nhổ cắt gốc thu dọn chuyển vào nơi xử lý, không mất công và thời gian chờ đợi cho cây héo, gỡ cây (tua cuốn), tháo giàn và lưới.
Anh Mai Văn Bản ở thị trấn Yên Thịnh, huyện Yên Mô - một nông dân đã được Trung tâm Khuyến nông tỉnh chuyển giao kỹ thuật làm giàn này nhận xét: Kỹ thuật sử dụng dây treo và thao tác kẹp đơn giản thuận lợi cho người lao động.
So với phương pháp cũ, phương pháp làm giàn mới sử dụng kẹp và dây treo có thể tăng mật độ trồng hơn do cây trồng được phát triển theo phương thẳng đứng, khả năng sử dụng ánh sáng quang hợp sẽ tốt hơn, việc kiểm soát số cành và số lá thuận lợi hơn so với phương pháp làm giàn truyền thống. Đặc biệt, phương pháp này giảm tới 70% chi phí vật tư làm giàn cũng như chi phí về công lao động.
Theo tính toán của Trung tâm Khuyến nông tỉnh, nếu áp dụng phương pháp làm giàn mới sẽ giúp giảm chi phí cho sản xuất so với phương pháp cũ là trên 26 triệu đồng/ha/vụ (giảm 73%).
Bài, ảnh: Hà Phương
