Các dấu hiệu tài xế sắp ngủ gật khi lái xe
Buồn ngủ khi lái xe có thể gây ra những tai nạn khó lường, có những dấu hiệu để cảnh báo điều này mà tài xế cần nắm rõ.
Tại Mỹ, ước tính trong mỗi năm, buồn ngủ khi lái xe gây ra khoảng 100.000 vụ va chạm, khiến 71.000 người bị thương và 1.550 người tử vong, theo Hội đồng An toàn Quốc gia Mỹ (National Safety Council - NSC).
Ngoài ra, một nghiên cứu từ Quỹ An toàn Giao thông AAA cho thấy buồn ngủ là yếu tố góp phần gây ra tới 9,5% tổng số vụ va chạm, và 10,8% các vụ va chạm khiến bung túi khí, thương tích hoặc thiệt hại tài sản.
Hiện tượng buồn ngủ khi lái xe có thể xảy ra một cách âm thầm, khiến nhiều tài xế không để ý tới. Một số dấu hiệu cảnh báo sớm thể hiện ở thể chất bao gồm giảm tập trung ở tầm nhìn, có nghĩa cảm thấy mắt mờ, ngứa, khó mở mắt hoặc chớp mắt nhiều, tài xế cảm thấy nặng đầu, không thể giữ thẳng khi lái, ngáp liên tục.
Các dấu hiệu về mặt tinh thần bao gồm trí nhớ giảm sút, ví dụ không nhớ quãng đường đã di chuyển, hoặc đang đi trên đường nào, cảm thấy cáu kỉnh, sự tập trung thấp, giảm độ chú ý khi lái xe.
Các dấu hiệu về hành vi buồn ngủ khi lái xe có thể gồm không thể giữ làn lâu, di chuyển liên tục giữa các làn, bám đuôi xe phía trước vì không ước lượng được khoảng cách, bị lỡ lối ra/lối vào trên cao tốc, đường đi vì giảm độ tập trung khi lái xe.
Nếu tự nhận thấy các dấu hiệu trên trước khi lái xe, cách giải quyết đơn giản và hiệu quả nhất là đi ngủ cho đến khi các dấu hiệu mệt mỏi biến mất. Nếu xảy ra trong quá trình lái xe, tài xế có thể giao xe cho người đủ điều kiện cầm lái, hoặc dừng ở chỗ an toàn để ngủ nhanh trong khoảng 10 phút.
Nếu tình trạng buồn ngủ nhẹ, có thể áp dụng một số cách, tuy nhiên không được khuyến khích để thay cho việc chợp mắt. Ví dụ, mở cửa lấy gió tự nhiên, bật các bài nhạc mới lạ, sôi động, hạn chế bật các loại nhạc quen thuộc, nhẹ nhàng. Hạn chế lạm dụng cà phê, nước tăng lực liên tục, vì caffeine và đường có thể giúp tài xế tỉnh táo trong thời gian ngắn, nhưng buồn ngủ nhanh hơn một khi các chất này không còn tác dụng, hoặc cơ thể bị "lờn" vì sử dụng quá nhiều. Thay vào đó nên cung cấp đủ nước cho cơ thể.
