3 món ăn Hà Nam được ghi danh trong 100 món ăn đặc trưng của Việt Nam
Tại Lễ hội ẩm thực chay tổ chức tại Khu Du lịch Tam Chúc diễn ra hồi tháng 3/2022, Hiệp hội ẩm thực Việt Nam đã ghi danh 3 món ăn của Hà Nam vào 100 món ăn đặc trưng của Việt Nam năm 2022, gồm: Bánh cuốn chả quạt Phủ Lý, cá kho Nhân Hậu, đồ ăn chay Tam Chúc.
Những năm trước cũng đã có một số ẩm thực của Hà Nam được ghi danh vào các món ăn đặc trưng của Việt Nam. Việc những món ăn của Hà Nam được ghi danh vào top các món ăn đặc trưng của Việt Nam giúp ẩm thực của Hà Nam tiếp tục được quảng bá với bạn bè trong nước và quốc tế.
Bánh cuốn chả quạt Phủ Lý
Ở các nơi khác, bánh cuốn thường ăn với chả quế, giò, còn chả quạt ăn với bún tạo thành món bún chả. Còn ở Phủ Lý, bánh cuốn lại kết hợp với chả quạt tạo thành món bánh cuốn chả trứ danh.
Nguyên liệu để làm món bánh cuốn chả quạt đều là những nông sản quen thuộc của vùng đồng chiêm: gạo tẻ, mộc nhĩ, hành khô, thịt lợn. Để làm bánh cuốn, người ta đem ngâm gạo, xay nhuyễn thành bột nước, sau đó tráng bánh bằng nồi hơi.
Nhân của bánh cuốn là mộc nhĩ ngâm nước rửa sạch băm nhỏ cùng thịt lợn, xào hành mỡ cho thơm, sau đó cho một lượng nhỏ lên từng chiếc bánh cuốn xoa đều. Thịt làm chả là thịt ba chỉ, thịt nạc vai lẫn mỡ tẩm ướp gia vị, xiên vào que tre hoặc cho vào phên kẹp nướng trên than hoa. Món bánh cuốn chả quạt ngon, khâu pha nước chấm cũng rất quan trọng.
Nước chấm làm từ nước mắm, pha cùng nước trắng, đường, mì chính, ớt, dấm với lượng vừa đủ, cho thêm dưa góp làm từ đu đủ hoặc su hào. Món bánh cuốn chả quạt Phủ Lý không thể thiếu hành khô thái phi thơm rắc lên trên đĩa bánh.
Cái ngon, độc đáo của bánh cuốn chả quạt không chỉ là sự kết hợp khác lạ giữa bánh cuốn với chả quạt, mà còn là bí quyết tráng bánh, chọn thịt, nướng chả, pha nước chấm, phi hành đúng độ. Bánh cuốn chả quạt đạt chuẩn là bánh mướt, mềm, kèm thêm chả thịt mềm, thơm và nước chấm ngọt ngọt chua chua cay cay, hành phi giòn tan. Gắp miếng bánh chấm vào nước đưa lên miệng, thêm miếng chả, nhai từ từ cảm nhận vị ngon, ngậy, thơm, đậm đà hương vị lan tỏa khắp vị giác.
Bây giờ ở Phủ Lý có nhiều hàng bánh cuốn chả quạt, trong đó có những hàng ở gần quốc lộ 1A thu hút rất đông khách từ các tỉnh đi qua Hà Nam dừng chân thưởng thức. Hầu hết các quán bán bánh cuốn chả đều sử dụng bánh cuốn tráng sẵn, nhưng cũng có một số hàng cầu kỳ làm bánh cuốn tráng nóng ngay tại chỗ, rất hút khách và góp phần nâng tầm món ăn đặc sản này.
Cá kho Nhân Hậu
Cá kho Nhân Hậu, hay còn gọi là cá kho Đại Hoàng, cá kho làng Vũ Đại. Theo các cụ cao niên ở làng kể lại, từ xa xưa ở vùng đất Nhân Hậu (Lý Nhân) đã có tục cứ Tết là kho cá để cúng gia tiên và thưởng thức trong ngày Tết. Cá để kho là cá trắm đen to, thịt chắc và thơm. Cá được kho với giềng và nhiều gia vị truyền thống khác. Kho cá phải dùng củi gỗ nhãn, đun đượm lửa và thơm. Mỗi nồi cá kho chừng 14 tiếng liên tục, khi sôi sẽ được cho giảm lửa để cá nhừ mà không bị vỡ miếng, giữ được hương vị thơm ngon.
Một điều hết sức phấn khởi là từ một món ăn truyền thống, người dân Nhân Hậu đã biết nắm bắt nhu cầu của thị trường, đưa món đặc sản này tiêu thụ rộng rãi tại thị trường trong nước và nước ngoài, nhất là vào dịp Tết Nguyên đán.
Hiện ở Nhân Hậu có đến vài trăm hộ kho cá bán, mỗi dịp Tết, cung cấp cho thị trường tới mấy chục nghìn nồi cá kho. Các cửa hàng cá kho Nhân Hậu cũng xuất hiện ở Phủ Lý, Khu Du lịch Tam Chúc và nhiều tỉnh, thành trên toàn quốc và không chỉ trong dịp Tết mà còn cung cấp cá kho quanh năm. Cá kho Nhân Hậu ăn thơm, chắc, đậm đà vị cá quyện lẫn gia vị truyền thống, ai ăn một lần chắc không thể nào quên.
Đồ ăn chay Tam Chúc
Mới xuất hiện từ khi có Khu Du lịch Tam Chúc, nhưng đồ ăn chay Tam Chúc đã ghi dấu ấn trong lòng du khách khi đến khu du lịch này. Đồ ăn chay Tam Chúc được các đầu bếp chuyên nghiệp thực hiện, bảo đảm dinh dưỡng, an toàn thực phẩm, tính thẩm mỹ, yếu tố văn hóa Phật giáo và không ngừng được quảng bá. Khu Du lịch Tam Chúc từng tổ chức hội chợ đồ ăn chay, lễ hội ẩm thực chay, nhiều lần mang đồ ăn chay đi quảng bá tại các hội chợ du lịch trên toàn quốc và được đón nhận nồng nhiệt. Trong xã hội hiện đại, đồ ăn chay ngày càng có vị trí quan trọng trong ẩm thực, nhất là đồ ăn chay bảo đảm chất lượng, an toàn thực phẩm, ngon, trình bày đẹp mắt. Đồ ăn chay Tam Chúc gắn với Khu Du lịch quốc gia Tam Chúc, khi được ghi danh vào 100 món ăn đặc trưng của Việt Nam chắc chắn sẽ ngày càng phát huy giá trị, trở thành món ăn được nhiều du khách lựa chọn khi về Hà Nam, khi tham quan Khu Du lịch quốc gia Tam Chúc.
Việc 3 món ăn trên của Hà Nam được ghi danh vào 100 món ăn đặc trưng của Việt Nam năm 2022 giúp giữ gìn, phát triển các món ẩm thực độc đáo phục vụ phát triển kinh tế, du lịch, để văn hóa, con người, ẩm thực Hà Nam ngày càng được giới thiệu rộng rãi, được nhiều du khách trong nước, nước ngoài biết đến.
