Ý Yên đẩy mạnh sản xuất nông nghiệp hàng hóa

Huyện Ý Yên có 15.637ha đất canh tác, với trên 70% dân số thu nhập từ nông nghiệp. Những năm qua, huyện đã tập trung chỉ đạo đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo hướng sản xuất nông nghiệp hàng hóa. Hằng năm, cùng với việc ra nghị quyết chuyên đề về chuyển dịch cơ cấu kinh tế trong sản xuất nông nghiệp, huyện đã ban hành nhiều cơ chế, chính sách hỗ trợ nông dân sau dồn điền đổi thửa, khuyến khích và tạo điều kiện cho các hộ nông dân trong vùng quy hoạch lập dự án chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi. Cùng với việc tạo điều kiện cho các hộ dân vay vốn phát triển kinh tế, hằng năm, huyện chú trọng chỉ đạo công tác khuyến nông và trích ngân sách hỗ trợ các địa phương và các hộ dân xây dựng mô hình mới trong sản xuất; tăng cường thực hiện liên kết “4 nhà” trong sản xuất và tiêu thụ nông sản. Ngoài ra, huyện còn hỗ trợ các địa phương thực hiện kiên cố hóa kênh mương, xây dựng trạm bơm, cầu cống; hỗ trợ xây dựng hệ thống kho lạnh bảo quản nông sản sau thu hoạch; hỗ trợ các mô hình áp dụng KHKT vào sản xuất… Với việc ban hành cơ chế chính sách đồng bộ hỗ trợ phát triển sản xuất nông nghiệp, huyện đã chỉ đạo, định hướng cho các xã, thị trấn hướng dẫn, vận động nhân dân đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu cây trồng, vật nuôi, cơ cấu mùa vụ đem lại hiệu quả kinh tế cao. Đến nay, tổng diện tích cấy lúa của huyện hằng năm duy trì ổn định 26.500ha. Trong đó, diện tích cấy các giống lúa có chất lượng cao như Bắc Thơm số 7, Nam Định 1, N87, N97, Nàng xuân… chiếm 20-25% tổng diện tích cấy lúa; sản lượng thóc hàng hóa đạt 21-28 nghìn tấn, chiếm 15-20% sản lượng lúa hằng năm.

Diện tích chuyển đổi từ ruộng trũng sang mô hình trang trại tổng hợp tại xã Yên Mỹ (Ý Yên).

Là địa phương có truyền thống về trồng cây vụ đông, những năm qua, sản xuất cây vụ đông của  huyện Ý Yên đã tiếp tục được duy trì và từng bước mở rộng trên chân đất cấy hai vụ lúa/năm. Ngoài cây trồng chủ lực là lạc và khoai tây, các địa phương trong huyện tăng cường phát triển các loại cây trồng phục vụ chế biến xuất khẩu như: ngô ngọt, cà chua, khoai tây, dưa chuột bao tử… Diện tích trồng lạc từ 3.000-3.200ha/năm, chủ yếu là các giống có tiềm năng năng suất cao như L18, L23, Trạm dầu 207, năng suất đạt 38,4-42,8 tạ/ha; sản lượng cả năm đạt 12-13 nghìn tấn, cho thu lãi từ 38-43 triệu đồng/ha, cao gấp 2,5-3 lần so với cấy lúa. Những cây trồng phục vụ chế biến xuất khẩu phát triển mạnh ở các xã Yên Cường, Yên Nhân, Yên Thành… với diện tích khoảng 150ha, cho thu nhập trung bình 90-110 triệu đồng/ha. Diện tích khoai tây 300-400ha, sản lượng hằng năm đạt 6.500-8.300 tấn. Sản xuất vụ đông đã thực sự trở thành vụ sản xuất chính trong năm, đem lại nguồn thu nhập cao cho các hộ nông dân ở nhiều địa phương trong huyện. Ở các xã: Yên Nhân, Yên Cường, Yên Đồng, Yên Dương…, giá trị sản phẩm vụ đông chiếm 35-40% giá trị sản phẩm trồng trọt trong năm. Trong chăn nuôi, huyện Ý Yên tập trung phát triển mô hình trang trại, gia trại, áp dụng phương pháp nuôi công nghiệp và bán công nghiệp, mang lại hiệu quả kinh tế cao. Năm 2010, toàn huyện có tổng đàn lợn là 116.350 con, trong đó, đàn lợn nái ngoại là 1.138 con; đàn trâu bò 16.351 con, đàn gia cầm trên 785 nghìn con. Số trang trại tổng hợp trên địa bàn huyện tăng nhanh, đến nay đã có 66 trang trại đạt tiêu chí của Bộ NN và PTNT. Các xã có nhiều trang trại là Yên Lợi, Yên Tân, Yên Khang, Yên Đồng… Doanh thu mỗi trang trại đạt từ 350-550 triệu đồng/năm. Sản phẩm chính của các trang trại là lợn thịt siêu nạc với sản lượng mỗi năm gần 2.500 tấn, cung ứng cho các thành phố lớn như Hà Nội, Hải Phòng… Ngoài ra, các mô hình nuôi nhím, lợn mường, thỏ, dế đã được mở rộng ở các xã Yên Bình, Yên Nghĩa, Yên Hồng, Yên Bằng… Tổng diện tích nuôi thủy sản toàn huyện đạt 2.346ha, sản lượng cá hằng năm đạt 3.300-3.400 tấn. Bên cạnh việc duy trì các loại cá truyền thống, những năm gần đây, người dân ở các xã Yên Bằng, Yên Khánh, Yên Lợi đã mạnh dạn đầu tư xây dựng ao nuôi, con giống, thức ăn để sản xuất các con giống đặc sản như ba ba, rắn, ếch, cá diêu hồng, cá lóc bông… bước đầu đã cho thu nhập cao từ 50-100 triệu đồng/năm. Nhờ tích cực chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi hợp lý nên giá trị sản xuất nông nghiệp của huyện Ý Yên tăng bình quân 2,5-3%/năm (giai đoạn 2005-2010).

Tiếp tục thực hiện chuyển dịch cơ cấu kinh tế trong sản xuất nông nghiệp theo hướng sản xuất nông sản hàng hóa, huyện Ý Yên phấn đấu đến năm 2015 tốc độ tăng trưởng nông nghiệp đạt 3,3-3,5%/năm; giá trị sản xuất trên 1ha canh tác là 100 triệu đồng/năm, trong đó có 30-40% diện tích đất canh tác đạt giá trị trên 100 triệu đồng/năm. Để đạt được mục tiêu trên, huyện chỉ đạo các địa phương tiếp tục dồn điền, đổi thửa, xây dựng vùng sản xuất chuyên canh cây trồng, vùng chăn nuôi tập trung, kết hợp với nuôi thủy, đặc sản và tích cực chuyển đổi diện tích ruộng trũng sang nuôi cá, kết hợp với cấy lúa… Các xã có truyền thống thâm canh cây màu tạo điều kiện để nhân dân chuyển đổi diện tích chân cao hạn, đất có thành phần cơ giới nhẹ sang trồng lạc xuân và một số các loại rau màu có giá trị kinh tế cao như bí xanh, dưa chuột, cà chua…; Tăng cường khảo nghiệm đưa các giống cây trồng mới vào thâm canh, đặc biệt là các giống lúa chất lượng cao như NĐ5, NĐ1, Nàng xuân, TBR 45, QR1… và các giống lạc mới phù hợp trình độ thâm canh nhằm nâng cao năng suất. Phát huy vai trò của các HTX dịch vụ nông nghiệp trong việc mở rộng diện tích sản xuất vụ đông gắn liền với tổ chức sản xuất, tìm kiếm thị trường và bao tiêu sản phẩm. Khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư để phát triển nông nghiệp, nông thôn, nhất là xây dựng cơ sở hạ tầng kỹ thuật vùng sản xuất chuyên canh./.

Bài và ảnh: Hương Tú