Hình thành văn hóa an toàn từ nền tảng doanh nghiệp
Hưởng ứng Tháng hành động về ATVSLĐ năm 2026, các KCN trên địa bàn tỉnh đã đồng loạt triển khai nhiều hoạt động thiết thực, phù hợp với điều kiện sản xuất. Tại KCN Gián Khẩu hiện có 27 dự án (gồm 7 dự án FDI và 20 dự án DDI) đang hoạt động. Tại đây, công tác ATVSLĐ đã trở thành nội dung gắn liền với hoạt động sản xuất hằng ngày. Nhiều doanh nghiệp đã chủ động triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm xây dựng “văn hóa an toàn” trong sản xuất. Việc duy trì mạng lưới an toàn vệ sinh viên đến từng tổ, đội sản xuất; tổ chức huấn luyện định kỳ; kiểm tra môi trường lao động… đã góp phần nâng cao nhận thức và hình thành thói quen làm việc an toàn trong người lao động.
Tiêu biểu là Công ty Cổ phần Sản xuất ô tô Hyundai Thành Công Việt Nam, công tác ATVSLĐ được triển khai bài bản, gắn với phong trào “Xanh - sạch - đẹp, bảo đảm ATVSLĐ”. Doanh nghiệp thường xuyên tuyên truyền các quy định an toàn qua nhiều hình thức trực quan; tổ chức huấn luyện, kiểm định thiết bị, kiểm tra môi trường lao động. Việc xây dựng cơ chế khen thưởng trong công tác ATVSLĐ đã tạo động lực để người lao động chủ động phòng ngừa rủi ro. Phương châm “đưa người lao động an toàn khi về nhà” được cụ thể hóa bằng hành động trong từng dây chuyền sản xuất.
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài cũng là lực lượng đi đầu trong việc thiết lập môi trường làm việc an toàn, chuyên nghiệp. Công ty Honda Việt Nam cũng là mô hình tiêu biểu trong thực hiện ATVSLĐ. Hiện Công ty Honda Việt Nam đang triển khai dự án sản xuất, kinh doanh xe máy Honda, linh kiện, phụ tùng xe máy, cung cấp dịch vụ bảo hành, bảo dưỡng tại KCN Đồng Văn II và khu nhà ở công nhân tại KCN Đồng Văn I (tổng vốn đầu tư 211,5 triệu USD).
Trong quá trình vận hành, Công ty thực hiện đầy đủ các quy định về ATVSLĐ: xây dựng kế hoạch, nội quy, quy trình làm việc an toàn; phổ biến các yếu tố nguy hiểm, độc hại; trang bị đầy đủ bảo hộ lao động cho 100% công nhân; bố trí mặt bằng sản xuất khoa học, bảo đảm lối thoát hiểm, biển cảnh báo. Đồng thời, đầu tư hệ thống làm mát, chống nóng, hút khí thải; định kỳ kiểm định thiết bị, tổ chức huấn luyện an toàn, sơ cấp cứu, phòng cháy, chữa cháy và khám sức khỏe cho người lao động. Năm 2025, doanh nghiệp đã nộp ngân sách 1.579 tỷ đồng, tạo việc làm ổn định cho 2.725 lao động.
Hiện nay, toàn tỉnh có 20 KCN đã đi vào hoạt động thu hút hơn 1.100 dự án đầu tư, giải quyết việc làm cho gần 200 nghìn lao động, đóng góp chủ lực vào tăng trưởng kinh tế của tỉnh với doanh thu năm 2025 đạt trên 461 nghìn tỷ đồng, kim ngạch xuất khẩu hơn 15,8 tỷ USD và nộp ngân sách khoảng 22 nghìn tỷ đồng. Quy mô sản xuất lớn, mật độ lao động cao càng đặt ra yêu cầu cấp thiết trong bảo đảm môi trường làm việc an toàn.
An toàn để phát triển bền vững
Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh, Ban Quản lý Khu kinh tế và các KCN đã yêu cầu các doanh nghiệp xây dựng kế hoạch hưởng ứng Tháng hành động về ATVSLĐ; đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật; tổ chức huấn luyện kỹ năng làm việc an toàn; treo băng-rôn, khẩu hiệu tại khu sản xuất, nâng cao nhận thức cho người lao động. Đồng thời, các doanh nghiệp được yêu cầu rà soát, đánh giá nguy cơ rủi ro; hoàn thiện quy trình, nội quy; tăng cường tự kiểm tra, giám sát việc chấp hành quy định về ATLĐ, phòng chống cháy nổ, an toàn điện, hóa chất.
Cùng với đó, công tác quan trắc môi trường lao động, khám sức khỏe định kỳ, phát hiện bệnh nghề nghiệp được thực hiện theo quy định; chế độ bảo hộ lao động, bảo hiểm tai nạn lao động được đảm bảo đầy đủ. Việc củng cố mạng lưới an toàn vệ sinh viên, tổ chức các lớp huấn luyện, hội thi, phong trào thi đua về ATVSLĐ đã góp phần lan tỏa ý thức trách nhiệm trong toàn bộ doanh nghiệp.
Nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong các KCN, công tác thanh tra, kiểm tra được Ban Quản lý Khu kinh tế và các KCN tỉnh tăng cường, gắn với xử lý nghiêm các vi phạm. Qua kiểm tra cho thấy các doanh nghiệp cơ bản chấp hành tốt quy định pháp luật về ATVSLĐ, kịp thời khắc phục những tồn tại, hạn chế, góp phần nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước trong lĩnh vực này. Công tác ATVSLĐ đang từng bước chuyển từ “bị động xử lý” sang “chủ động phòng ngừa”. Các doanh nghiệp được yêu cầu tự kiểm tra, đánh giá rủi ro, hoàn thiện quy trình làm việc an toàn; đồng thời tăng cường ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số trong quản lý ATVSLĐ nhằm nâng cao khả năng giám sát, cảnh báo sớm nguy cơ tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp.
Đáng chú ý, công tác ATVSLĐ còn gắn chặt với nhiệm vụ bảo vệ môi trường trong các KCN. Năm 2025, 100% chất thải rắn công nghiệp và chất thải nguy hại được thu gom, xử lý đúng quy định; tỷ lệ KCN có hệ thống xử lý nước thải tập trung đạt chuẩn đạt 90%. Đây là những điều kiện quan trọng bảo đảm môi trường sản xuất an toàn, thân thiện, hướng tới mô hình KCN sinh thái.
Trao đổi về nội dung này, đồng chí Bùi Duy Quang, Phó Trưởng Ban Quản lý Khu kinh tế và các KCN tỉnh nhấn mạnh: Công tác ATVSLĐ trong các KCN được triển khai đồng bộ từ xây dựng kế hoạch, huấn luyện, kiểm tra đến ứng dụng công nghệ trong quản lý. Ban Quản lý yêu cầu mỗi doanh nghiệp cần chủ động phòng ngừa rủi ro, coi ATLĐ là yếu tố cốt lõi để phát triển ổn định và lâu dài. Đây chính là điều kiện tiên quyết để các KCN phát huy vai trò động lực tăng trưởng, đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.
Có thể khẳng định, Tháng hành động về ATVSLĐ năm 2026 với mục tiêu khẩu hiệu “An toàn để sản xuất - sản xuất phải an toàn” đối với các doanh nghiệp trong KCN tỉnh Ninh Bình phải trở thành văn hóa của mỗi doanh nghiệp. Đặc biệt, trong bối cảnh tỉnh đang hướng tới phát triển các KCN theo mô hình sinh thái, công nghệ cao, việc xây dựng văn hóa ATLĐ càng trở nên cấp thiết, tạo nền tảng để phát triển bền vững các KCN của địa phương. Trong hành trình đó, mỗi cá nhân, mỗi doanh nghiệp, mỗi tổ chức đều có vai trò riêng nhưng cùng chung một mục tiêu: “Người lao động khỏe mạnh - Đất nước thịnh vượng".