Tháng Bảy tri ân

Đảng bộ, quân và dân tỉnh Ninh Bình đời đời ghi nhớ công lao các Anh hùng liệt sĩ

Nhân dịp kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), những ngày đầu tháng Bảy, Đoàn đại biểu của Tỉnh ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh đã đến dâng hương các AHLS tại Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn, Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Đường 9, Thành cổ Quảng Trị (tỉnh Quảng Trị); thắp nén tâm nhang, thành kính tưởng nhớ, tri ân các AHLS đã anh dũng hi sinh vì nền độc lập, tự do của Tổ quốc.

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Quảng Trị là chiến trường “túi bom, vựa đạn”. Thăm “địa chỉ đỏ” Thành cổ Quảng Trị, nơi hình hài những người lính đã hóa thành đất, thành sông. Đặt vòng hoa, dâng hương viếng các AHLS, trong tâm thức của các đại biểu mãi vang vọng giai điệu bài hát “Cỏ non Thành Cổ” của nhạc sĩ Tân Huyền với bao cung bậc bồi hồi, xúc động tri ân: “Thắp một nén hương viếng người nằm dưới cỏ/Cỏ xanh non tơ, cỏ xanh non tơ/Xin chớ vô tình với người hi sinh/Trên mảnh đất quê mình”.

Cuộc chiến đấu anh dũng 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị (từ ngày 28/6 đến ngày 16/9/1972) đã đi vào lịch sử như bản tráng ca hào hùng góp phần làm thay đổi cục diện chiến tranh, bẻ gãy ý đồ cuồng vọng tái chiếm Quảng Trị của Mỹ - Ngụy, góp phần tạo thế mạnh cho ta trên bàn đàm phán Paris, buộc đế quốc Mỹ phải nối lại đàm phán và đi đến ký kết Hiệp định Paris về chấm dứt chiến tranh ở Việt Nam, công nhận nền độc lập, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam; góp phần tạo tiền đề để quân và dân ta mở Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, làm nên Đại thắng mùa Xuân 1975.

Chiến tranh đã qua đi nhưng những chiến công oanh liệt, những hi sinh mất mát của các AHLS, những người có công với đất nước sẽ không bao giờ phai nhạt trong trái tim các thế hệ hôm nay và mai sau. Khu di tích lịch sử Nghĩa trang liệt sĩ quốc gia Trường Sơn, Nghĩa trang liệt sĩ quốc gia Đường 9 không chỉ là nơi an nghỉ của các AHLS mà còn là nơi suy tôn, là biểu tượng sáng ngời của chủ nghĩa anh hùng cách mạng, của tinh thần, ý chí đấu tranh giành độc lập và khát vọng hòa bình của nhân dân ta; là nơi hành hương của nhân dân khắp mọi miền đất nước và bạn bè quốc tế theo truyền thống đạo lý cao đẹp của dân tộc Việt Nam "Uống nước nhớ nguồn"; là "địa chỉ đỏ" có ý nghĩa, giá trị nhân văn sâu sắc trong giáo dục truyền thống lịch sử của quê hương, đất nước cho thế hệ mai sau.

Trong đó, Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Trường Sơn là nơi quy tụ hơn 10 nghìn phần mộ của các liệt sĩ, trong đó có Đài tưởng niệm khu mộ Hà Nam Ninh (cũ) và 1.330 liệt sĩ quê hương Ninh Bình; có Đại Hồng chung trên thân có khắc lời đề từ của cố Giáo sư, Anh hùng Lao động Vũ Khiêu, người con quê hương Ninh Bình: "Bát ngát Trường Sơn hồn liệt sĩ/Dạt dào Đông Hải khí anh linh/Ba hồi chiêu mộ rung tâm trí/Muôn dặm non sông nặng nghĩa tình".

Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Đường 9, có 340 mộ liệt sĩ quê hương Ninh Bình. Mặt trận phía Nam nói chung và chiến trường Quảng Trị - "Đất lửa Anh hùng" trong những năm đánh Mỹ, có hàng vạn con em quê hương Ninh Bình tham gia chiến đấu, lập nên những chiến công oanh liệt, được Đảng, Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Tháng 9/1966, theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, Đại tá Đỗ Văn Chiến, quê xã Hải Quang lên đường nhập ngũ, trở thành chiến sĩ lái xe thuộc Trung đội 3, Đại đội 2, Tiểu đoàn 101, Binh trạm 31, Binh đoàn 559. “Nơi tuyến đường Trường Sơn bị bom đạn cày xới hằng ngày, không ít lần, những người lính lái xe phải đối mặt với lằn ranh sinh tử. Tháng cao điểm, anh em bị thương nhiều, tôi tự nguyện “một người làm việc bằng ba”, vận tải đến 32 chuyến/tháng; quyết tâm hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao vì miền Nam ruột thịt” - ông Chiến kể.

Hơn 1.000 ngày đêm trên tuyến lửa Trường Sơn, ông Đỗ Văn Chiến 5 lần bị thương, kiên cường, hoàn thành vượt chỉ tiêu tới 300%. Sống, chiến đấu giữa mặt trận “túi bom, vựa đạn”, ông Chiến nhiều lần chứng kiến sự hi sinh anh dũng của những chiến sĩ lái xe Trường Sơn với ý chí kiên trung, tất cả vì miền Nam ruột thịt, vì sự nghiệp thống nhất đất nước.

Ông Chiến xúc động nhớ lại: “Có lần, một chiến sĩ hi sinh, tôi đã lấy chiếc chăn của mình cuốn thi thể đồng đội. Khi bàn giao cho binh trạm, giặt sạch chiếc chăn rồi tiếp tục sử dụng. Đắp chiếc chăn, tôi thấy ấm áp như có đồng đội ở bên chở che, bao bọc, động viên chúng tôi vượt qua mọi khó khăn, bom đạn kẻ thù, hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao”. Ngày 22/12/1969, với chiến công xuất sắc, Đại tá Đỗ Văn Chiến vinh dự được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Phát huy truyền thống đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”

Trải qua các cuộc kháng chiến, tỉnh Ninh Bình có hàng triệu người tham gia cách mạng, chiến đấu bảo vệ quê hương, đất nước; hàng vạn người đã hi sinh xương máu. Toàn tỉnh có 72 nghìn liệt sĩ; 5.617 Bà mẹ Việt Nam Anh hùng; trên 55.700 thương binh, trên 31.100 bệnh binh; trên 2.300 người hoạt động trước Cách mạng Tháng Tám năm 1945; 97 Anh hùng LLVT, Anh hùng Lao động trong thời kỳ kháng chiến; gần 3.400 người hoạt động cách mạng, hoạt động kháng chiến bị địch bắt, tù đày; trên 26.600 người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học; trên 345.000 người có thành tích tham gia kháng chiến đã được tặng thưởng Huân, Huy chương kháng chiến, Bằng khen các loại.

Kế thừa và phát huy truyền thống đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” của dân tộc, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh, các cấp, các ngành, các tổ chức đoàn thể và nhân dân trong tỉnh luôn nỗ lực thực hiện tốt công tác thương binh - liệt sĩ, chăm sóc người có công: quan tâm giải quyết chế độ, chính sách ưu đãi cho đối tượng người có công, nhất là việc xem xét, giải quyết các tồn đọng chính sách sau chiến tranh, các đối tượng chính sách mới được sửa đổi, bổ sung.

Hiện nay, tổng số người có công và thân nhân của người có công với cách mạng đang hưởng trợ cấp hằng tháng do tỉnh chi trả là trên 78 nghìn người, với số kinh phí chi trả trợ cấp hơn 260 tỷ đồng/tháng.

Đồng chí Bùi Văn Hoàng, Tỉnh ủy viên, Giám đốc Sở Nội vụ cho biết: Năm 2025, Sở đã xem xét, giải quyết chính sách ưu đãi và các chế độ trợ cấp, quyền lợi có liên quan cho trên 65 nghìn lượt người có công và thân nhân người có công. Ngoài ra, còn thực hiện chính sách đối với một số đối tượng liên quan là trên 3.000 người theo các quyết định của Thủ tướng Chính phủ.

Trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, cấp ủy, chính quyền từ tỉnh đến cơ sở; các cơ quan, doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân đã tổ chức thăm, tặng trên 279 nghìn suất quà cho người có công với cách mạng và gia đình liệt sĩ với tổng kinh phí trên 120 tỷ đồng. 6 tháng đầu năm 2026, đã tập trung giải quyết cho trên 27 nghìn lượt người có công, thân nhân của người có công với cách mạng và chế độ, chính sách đối với các đối tượng liên quan theo quy định. Tổ chức điều dưỡng tập trung cho hơn 2.500 người có công và thân nhân liệt sĩ.

Nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), ngày 5/6/2026, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch số 200-KH/UBND tổ chức nhiều hoạt động thiết thực, ý nghĩa nhằm tri ân người có công với cách mạng trên địa bàn tỉnh.

Theo kế hoạch, toàn tỉnh đẩy mạnh các phong trào “Đền ơn, đáp nghĩa”, “Uống nước nhớ nguồn”, “Xã, phường làm tốt công tác thương binh, liệt sĩ, người có công” góp phần động viên, chăm lo đời sống các gia đình người có công. Phát động phong trào toàn dân chăm sóc, thăm hỏi, động viên, giúp đỡ 100% thương binh, bệnh binh, gia đình liệt sĩ và gia đình người có công với cách mạng.

Phấn đấu 100% các công trình ghi công liệt sĩ tại địa phương được nâng cấp, sửa chữa, chỉnh trang bảo đảm “khang trang - sạch - đẹp” theo khả năng cân đối của ngân sách nhà nước và nguồn huy động xã hội theo quy định. Tổ chức lễ thắp nến tri ân các AHLS tại tất cả các nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn tỉnh (ngày 26/7/2026)...

Thông qua chuỗi hoạt động kỷ niệm, tỉnh Ninh Bình tiếp tục khẳng định quyết tâm thực hiện tốt các chính sách ưu đãi người có công, huy động sức mạnh của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội trong công tác chăm sóc, tri ân những người đã cống hiến, hi sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.