Sẵn sàng đưa bộ máy cấp xãđi vào vận hành thông suốt, hiệu quả

Tại kỳ họp thứ 27, Hội đồng nhân dân (HĐND) tỉnh Nam Định khóa XIX, nhiệm kỳ 2021-2026 (ngày 27/4/2025), đã thông qua Nghị quyết tán thành chủ trương sắp xếp 175 đơn vị hành chính (ĐVHC) cấp xã thành 57 ĐVHC cấp xã mới (gồm 8 phường và 49 xã). Với quyết tâm chính trị cao và sự đồng thuận từ nhân dân, đến thời điểm này, các xã, phường đã cơ bản hoàn tất công tác chuẩn bị, sẵn sàng về cơ sở vật chất, nhân sự… để vận hành bộ máy hành chính mới một cách thông suốt, hiệu quả, đúng quy định.

Những ngày này tại các phường, xã trên địa bàn thành phố Nam Định, không khí chuẩn bị cho mô hình chính quyền mới đi vào hoạt động khẩn trương, nghiêm túc và trách nhiệm. Thực hiện Kết luận số 137-KL/TW ngày 28/3/2025 của Bộ Chính trị về Đề án sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính các cấp và xây dựng mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp cùng các văn bản chỉ đạo của Trung ương, của tỉnh, Ban Thường vụ Thành ủy đã xây dựng Đề án tổ chức lại các đơn vị hành chính cấp xã. Theo đó, từ 14 phường và 7 xã, toàn thành phố sẽ sắp xếp lại thành 8 phường, gồm: Nam Định, Thiên Trường, Đông A, Vị Khê, Thành Nam, Trường Thi, Hồng Quang và Mỹ Lộc. Để xây dựng đề án, thành phố Nam Định đã thành lập Ban chỉ đạo, đồng chí Bí thư Thành ủy là Trưởng ban, đã trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo toàn bộ hệ thống chính trị vào cuộc; giao cho cơ quan thường trực là Phòng Nội vụ chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị có liên quan tiến hành rà soát số liệu, xây dựng phương án sắp xếp nhân sự, trụ sở, tài sản công… cho các ĐVHC cấp xã mới, báo cáo thành phố xem xét, cho ý kiến. Trên cơ sở đó, thành phố đã hoàn thiện Đề án trình UBND tỉnh, Sở Nội vụ xem xét phê duyệt.

Cùng với việc xây dựng Đề án, thành phố Nam Định đặc biệt quan tâm đến công tác bố trí sắp xếp cán bộ, công chức. Về nhân sự, trên cơ sở Đề án sắp xếp của thành phố được tỉnh phê duyệt, các ĐVHC sau sắp xếp sẽ xây dựng phương án sắp xếp, bố trí, phân công công tác cho cán bộ, công chức thuộc cơ quan, đơn vị mình để đảm bảo chính quyền mới hoạt động bình thường, không gây ảnh hưởng đến người dân, doanh nghiệp trên địa bàn. Về trụ sở, máy móc, trang thiết bị, UBND thành phố đã có văn bản chỉ đạo các phường, xã tiến hành rà soát, bàn bạc, thống nhất và đề xuất phương án sử dụng trụ sở. Trên cơ sở tổng hợp phương án đề xuất của các đơn vị, UBND thành phố giao cho Phòng Nội vụ phối hợp với Phòng Tài chính - Kế hoạch tham mưu phương án sử dụng trụ sở của các ĐVHC sau sắp xếp để trình các cấp có thẩm quyền phê duyệt. Ngoài ra, thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh về việc vận hành thử nghiệm mô hình hoạt động chính quyền địa phương 2 cấp, thành phố Nam Định đã tiến hành họp hội nghị Ban Thường vụ Thành ủy mở rộng với các thành phần gồm: Ban Thường vụ Thành ủy, thủ trưởng một số cơ quan, đơn vị có liên quan bàn, thống nhất nội dung, chương trình, kịch bản vận hành thử nghiệm và phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng thành viên để triển khai thực hiện theo kế hoạch.

Những ngày cuối tháng 6, không khí làm việc của cán bộ, công chức trên địa bàn huyện Xuân Trường diễn ra hết sức khẩn trương, trách nhiệm. Anh Đinh Ngọc Hiển, cán bộ Văn thư lưu trữ huyện Xuân Trường cho biết: “Từ khoảng 2 tháng nay, chúng tôi không có ngày nghỉ, có những tuần còn thường xuyên làm đêm. Chúng tôi đang cố gắng để hoàn tất việc rà soát, đánh số, lập mục lục, số hóa hồ sơ tài liệu theo đúng chỉ đạo”. Thời điểm này, tại tất cả xã, thị trấn trên địa bàn huyện đang khẩn trương thực hiện các công đoạn cuối cùng kiểm kê tài sản, rà soát cơ sở vật chất, thực hiện các bước để cán bộ, công chức nghỉ theo chế độ và nguyện vọng. Đồng chí Trịnh Văn Hoàng, Phó Bí thư Huyện ủy, Chủ tịch UBND huyện Xuân Trường cho biết: “Thực hiện chủ trương của Trung ương, Tỉnh ủy, UBND tỉnh về việc sắp xếp các ĐVHC cấp xã, huyện Xuân Trường đã khẩn trương thành lập Ban Chỉ đạo và tổ giúp việc để triển khai nhiệm vụ một cách chủ động, khoa học, hiệu quả. Huyện đã chỉ đạo các cơ quan chuyên môn tổ chức rà soát kỹ lưỡng hiện trạng của các xã, thị trấn trên địa bàn, đánh giá toàn diện về diện tích tự nhiên, dân số, điều kiện hạ tầng, yếu tố lịch sử - văn hóa và đặc điểm vùng miền. Trên cơ sở đó, xây dựng Đề án sắp xếp các ĐVHC cấp xã, bảo đảm phù hợp thực tiễn, phát huy được tiềm năng, lợi thế của địa phương, đồng thời giữ vững ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội”.

Xác định cán bộ là khâu then chốt trong vận hành bộ máy chính quyền mới, quá trình xây dựng Đề án, UBND huyện Xuân Trường chỉ đạo Phòng Nội vụ phối hợp với các phòng, ban, đơn vị tiến hành rà soát, thống kê toàn bộ số lượng cán bộ, công chức đang công tác tại cấp huyện, bao gồm chức danh, chuyên môn, trình độ đào tạo, thâm niên công tác, độ tuổi, và nguyện vọng cá nhân; đồng thời rà soát lại nhu cầu biên chế, vị trí việc làm còn thiếu, còn trống tại các xã, thị trấn sau sáp nhập. Từ cơ sở dữ liệu đó, huyện xác định rõ số lượng cán bộ, công chức có thể bố trí về công tác tại cấp xã và số thuộc diện giải quyết chế độ nghỉ việc, nghỉ hưu theo nguyện vọng; xây dựng phương án bố trí nhân sự cụ thể cho từng trường hợp, trong đó ưu tiên các cán bộ có chuyên môn phù hợp, đáp ứng tiêu chuẩn quy định tại các văn bản hiện hành, đặc biệt là Nghị định số 33/2023/NĐ-CP và các quy định hướng dẫn thực hiện vị trí việc làm, ngạch công chức cấp xã. Đối với một số vị trí chưa đảm bảo về vị trí việc làm, huyện cũng tính toán phương án luân chuyển, điều động theo hướng ổn định lâu dài. Bên cạnh đó, hướng dẫn cụ thể chế độ nghỉ việc theo nguyện vọng, chính sách tinh giản biên chế theo Nghị định 178/2024/NĐ-CP và Nghị định 67/2025/NĐ-CP của Chính phủ, bảo đảm quyền lợi chính đáng của cán bộ, công chức. 

Nhằm đảm bảo duy trì hoạt động ổn định, thông suốt của bộ máy chính quyền cấp xã ngay sau khi ĐVHC mới đi vào vận hành, huyện Xuân Trường đã tổ chức khảo sát thực tế và lựa chọn trụ sở chính cho các ĐVHC mới dựa trên các tiêu chí như: vị trí trung tâm, điều kiện hạ tầng, thuận tiện cho nhân dân… Các trụ sở còn lại được tính toán sử dụng hiệu quả làm nhà văn hóa, điểm tiếp nhận hồ sơ lưu động hoặc bàn giao cho các tổ chức, đoàn thể, trường học, y tế cơ sở… Trường hợp không còn nhu cầu sử dụng hoặc không đảm bảo chất lượng, huyện chỉ đạo tiến hành kiểm kê, lập hồ sơ xử lý theo quy định về quản lý tài sản công. “Toàn huyện đã và đang thực hiện phương án bàn giao cơ sở vật chất theo quy định; đồng thời tuyên truyền, vận động cán bộ diện nghỉ chế độ theo Nghị định số 178/2024/NĐ-CP quy định chính sách, chế độ đối với cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và lực lượng vũ trang trong thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị. Địa phương đã sẵn sàng cho việc đưa ĐVHC cấp xã đi vào hoạt động ổn định sau ngày 1/7”, đồng chí Trịnh Văn Hoàng cho biết thêm.

Ở các huyện khác đến thời điểm này việc bố trí, sắp xếp đội ngũ sau sáp nhập đã được thực hiện theo phương án và lộ trình cụ thể. Các trụ sở cũ được rà soát, quy hoạch sử dụng hiệu quả cho các đơn vị trường học, y tế, văn hóa, tránh lãng phí tài sản công. Để đảm bảo cho ĐVHC cấp xã mới đi vào hoạt động theo đúng lộ trình, trong những ngày qua, cán bộ, công chức các xã, thị trấn trên địa bàn tỉnh đã tranh thủ từng giờ, từng ngày, kể cả ngày nghỉ cuối tuần để khẩn trương sắp xếp lại không gian làm việc, chỉnh trang cảnh quan khuôn viên trụ sở; đồng thời, bố trí lại bộ phận một cửa theo hướng thuận tiện, khoa học, đáp ứng mô hình chính quyền mới. Song song đó, các công việc như vận chuyển, lắp đặt trang thiết bị; phân loại, số hóa hồ sơ, tài liệu cũng được tiến hành đồng bộ. Tất cả đều nhằm đảm bảo trung tâm hành chính mới vận hành suôn sẻ, không bị gián đoạn, với quyết tâm phục vụ người dân và doanh nghiệp một cách hiệu quả, chuyên nghiệp ngay từ những ngày đầu.

Việc sáp nhập các ĐVHC cấp xã là nhiệm vụ chính trị quan trọng, thể hiện bước chuyển mạnh mẽ trong công tác cải cách hành chính, tinh gọn bộ máy. Đây không chỉ là sự thay đổi về mặt tổ chức, mà còn là cơ hội để nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của chính quyền địa phương. Với quyết tâm cao của cả hệ thống chính trị, sự đồng lòng, nhất trí của nhân dân sẽ là tiền đề quan trọng để bộ máy hành chính cấp xã mới đi vào hoạt động ổn định, phục vụ người dân ngày càng tốt hơn trong thời gian tới.

Bài và ảnh: Hồng Ngọc, Hoa Xuân, Văn Huỳnh