Tìm kiếm: xưa

Khi hỏi ai đó, nhất là những người lớn tuổi về những hoài niệm trong cuộc đời, có lẽ kỷ niệm về những ngày Tết để lại ấn tượng sâu đậm nhất. Tết xưa với họ chính là Tết của thời thơ ấu. Bởi lẽ, Tết cổ truyền của nhiều năm về trước mang đậm dấu ấn khó phai về văn hóa, tập tục và truyền thống của từng vùng, miền trên khắp đất nước.

Về khu dân cư xóm 15, xã Khánh Công (Yên Khánh) hôm nay, nhiều người không khỏi ngỡ ngàng trước sự đổi thay của miền quê này. Đường bê tông thôn xóm được trải rộng khắp, nhiều ngôi nhà mái bằng, cao tầng đã thay thế những ngôi nhà cấp 4 xưa kia. Đồng ruộng đã được dồn lại thành những thửa lớn, tạo thuận lợi cho nông dân thâm canh, tăng vụ... Sự thay đổi đó là do nhiều năm qua xóm 15 đã làm tốt công tác dân vận, huy động sức dân cùng với sự quan tâm đầu tư của các cấp, các ngành thực hiện có hiệu quả phong trào xây dựng nông thôn mới.

Ở nhiều địa phương trong tỉnh, từ các vùng nông thôn, miền núi cho đến thành thị, những dấu ấn của "thuở xưa" vẫn hiện hữu ở những công trình mang tính chất tâm linh như: đền, chùa hay các di tích lịch sử, hoặc được nhắc đến trang trọng trong những cuốn lịch sử truyền thống. Phát huy tinh thần cách mạng và truyền thống của quê hương, nhất là dư âm từ cuộc Tổng khởi nghĩa giành chính quyền vào mùa thu tháng 8 năm 1945, nhiều địa phương đã từng bước có những đổi mới, từ cách nghĩ, cách làm, từ những chủ trương lãnh đạo, chỉ đạo sáng suốt, đúng đắn trong phát triển kinh tế- xã hội, góp phần đem lại những khởi sắc cho mỗi miền quê…

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng trong tâm trí của những người lính giải phóng năm xưa, những ký ức về những năm tháng đầy gian khó nhưng rất đỗi tự hào ấy vẫn còn vẹn nguyên. Trong những ngày tháng 4 lịch sử, những ký ức hào hùng về ngày toàn thắng của dân tộc, non sông thu về một mối lại ùa về trong lòng những người cựu binh.

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, chiến trường Quảng Trị là địa bàn khốc liệt nhất, đây cũng là nơi địch phô trương kỹ, chiến thuật và phương tiện chiến tranh nhằm thể hiện sức mạnh quân sự. Do nằm ở vị trí vừa là bàn đạp để tấn công miền Bắc khi có điều kiện, vừa là lá chắn ngăn chặn sự tiếp viện của miền Bắc cho cách mạng miền Nam, nơi đây, địch dựng lên tuyến phòng thủ mạnh nhất từ biển Cửa Việt kéo lên phía tây giáp biên giới Việt - Lào với hàng rào điện tử Mắc-na-ma-ra cộng với hệ thống hoả lực dày đặc của pháo binh, không quân, hải quân Mỹ. Trong những ngày tháng 4 lịch sử hào hùng, nhân kỷ niệm 41 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, 44 năm giải phóng Quảng Trị, chúng tôi có may mắn được gặp những cán bộ, chiến sĩ đã từng chiến đấu ở chiến trường Quảng Trị. Qua từng trang ký ức, những chiến tích xưa dần hiển hiện nhắc nhở chúng tôi về một thời hào hùng của dân tộc.

Đối với Bảo tàng tỉnh, việc trưng bày những hiện vật, tài liệu, hình ảnh về "Kinh đô Hoa Lư" thế kỷ X luôn là một phần quan trọng góp phần vào thành công cho Lễ hội truyền thống Trường Yên. Qua đó nhằm giới thiệu với du khách tham gia lễ hội nét văn hóa đặc sắc thế kỷ thứ X thời Đinh - Tiền Lê và giai đoạn chuyển tiếp sang thời Lý - thời kỳ xây dựng Nhà nước phong kiến tập quyền đầu tiên ở nước ta trên mảnh đất Ninh Bình với kinh đô Hoa Lư hoa lệ.

Rời chiến trường Quảng Trị đầy ác liệt, những người lính Thành cổ trở về với cuộc sống đời thường. Hơn 40 năm đã đi qua kể từ sự kiện 81 ngày đêm Thành cổ Quảng Trị, nhưng ký ức về túi bom, chảo lửa "nghiêng lệch dòng Thạch Hãn" thì vẫn vẹn nguyên trong tâm khảm những cựu chiến binh ngày ấy. Và hôm nay, gặp lại khi mái tóc đã ngả bạc, dáng đi đã hơi còng… những người lính năm xưa lại cùng nhau ôn lại ký ức về một thời hoa lửa, để rồi lại lặng đi trong niềm xúc động tột cùng…

Chúng tôi về Trường Yên (Hoa Lư) vào một ngày cuối năm. Đường về Cố đô mùa này như đẹp hơn, đâu đó trên những vách núi điểm xuyết những bông hoa lau thanh tao, trầm mặc... Đặc biệt, trong chuyến tác nghiệp lần này chúng tôi đã được giới thiệu về những ngôi nhà cổ hàng trăm năm tuổi đang tồn tại ở đây như những chứng nhân của lịch sử. Trong ngôi nhà cổ nhuốm màu thời gian, bên ấm trà nóng, được nghe kể về việc gìn giữ nền nếp gia phong, chúng tôi như được đắm mình trong không gian văn hóa của người Việt xưa, một cảm giác thân quen đến lạ và nó thực sự có sức hút...

Dù đời sống có nhiều thay đổi, nhu cầu ăn uống bây giờ đã khác xưa với các đồ ăn nhanh, bữa ăn ở hàng quán… Nhưng cứ mỗi dịp đón xuân mới, gia đình nào cũng phải chuẩn bị một mâm cơm truyền thống với đầy đủ các món ăn: thịt gà, giò lợn, canh măng… cùng mâm ngũ quả để cúng tổ tiên. Càng gần Tết, mỗi bà nội trợ càng thêm lo vì phải chu toàn đồ ăn, thức uống phục vụ 3 ngày Tết sao cho đầy đủ hương vị quê hương mà vẫn đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm.

Cùng với lịch sử hình thành và phát triển của dân tộc, mảnh đất Nam Định xưa đã mang trong mình vẻ trang nghiêm, cổ kính với những tên làng cổ như: Phù Long (TP Nam Định), Dịch Diệp (Trực Ninh), Hải Lạng (Nghĩa Hưng), Hành Thiện (Xuân Trường), Quả Linh (Vụ Bản)… Mỗi làng cổ mang một dấu ấn riêng cùng những nghề thủ công truyền thống đậm đà bản sắc văn hoá, tín ngưỡng độc đáo, đa dạng.

Hát văn hay còn được gọi là hát chầu văn, là một sinh hoạt văn hóa gắn liền với đời sống tâm linh của người Việt cổ. Hát Chầu văn là hình thức lễ nhạc trong nghi thức hầu đồng tín ngưỡng Tứ phủ, một tín ngưỡng dân gian có xuất xứ từ đồng bằng Bắc Bộ. Sự độc đáo của hát văn, hát chầu văn không chỉ thể hiện ở sự trầm bổng, nhấn nhá của lối hát, ở sự ứng diễn linh hoạt có sức cuốn hút người nghe mà còn thể hiện ở tay đàn, nhịp phách ăn nhập một cách hài hòa và tinh tế để vừa đàn vừa hát là cả một quá trình điêu luyện, công phu của các nghệ nhân bằng cả tâm huyết và bề dày năm tháng. ở Ninh Bình, có một người được ví như người "giữ lửa" cho chầu văn trên mảnh đất Cố đô - Đó là Nguyễn Phú Viễn, chủ nhiệm Câu lạc bộ diễn xướng chầu văn Thiên Phú (Thành phố Tam Điệp). Nói về anh như thế không ngoa bởi anh là một trong những người Ninh Bình đưa chầu văn ra sân khấu chuyên nghiệp và nằm trong số ít nghệ sĩ vừa biết đàn, hát, gõ, nắm được đầy đủ niêm luật, tinh túy và lề lối của các bậc nghệ nhân Hát văn xưa.

Nghề chơi cũng lắm công phu, thú chơi cổ vật còn công phu hơn bội phần, bởi vì ngoài việc tiêu tốn nhiều thời gian, người chơi phải có tiền bạc và kiến thức. Cũng bởi vậy cổ vật xưa nay thường kén người chơi bởi lẽ không phải ai cũng có nhiều tiền bạc và có đủ kiến thức. Bài viết này xin dành thời gian để kể về một người có "danh" trong giới cổ vật Ninh Bình. Và còn điều đặc biệt hơn đây là một người...phụ nữ. Hành trình đến với nghề chơi cổ vật của người phụ nữ này cũng có thể xem là một câu chuyện dài nhiều thú vị.

Về xã Gia Phong (Gia Viễn) những ngày tháng Tám lịch sử, có thể nhận thấy sự đổi thay rõ nét của một vùng quê quanh năm lụt lội nghèo đói năm xưa.

Về xã Phú Long (huyện Nho Quan), chúng tôi tìm đến thăm gia đình cụ Nguyễn Văn Khắc (thôn 1), một cán bộ lão thành cách mạng. Mặc dù đã bước vào cái tuổi "xưa nay hiếm", song cụ Khắc vẫn còn rất minh mẫn. Bên ấm trà thơm nồng, cụ trầm ngâm kể lại cho chúng tôi nghe về Phú Long "ngày ấy" và những bước chuyển mạnh mẽ trong phát triển kinh tế của Phú Long ngày hôm nay…

Từ xưa, nhắc đến sản phẩm chè Ba Trại, người ta thường nhắc đến câu ca "Muốn ăn cơm trắng cá mè/Thì về Ba Trại hái chè cùng anh" như để nhắc nhớ về một thời huy hoàng của cây chè đã giúp cho nhiều hộ dân địa phương vượt khó, thoát nghèo, vươn lên làm giàu từ loại cây đặc sản của quê hương. Trải qua nhiều giai đoạn thăng trầm của lịch sử, cây chè ở Quang Sơn (thành phố Tam Điệp) vẫn còn đó và hiện đang được các ngành chức năng của thành phố và địa phương tìm hướng đi đúng nhằm nâng cao giá trị sản phẩm, khôi phục và đẩy mạnh việc quảng bá thương hiệu chè Ba Trại…

"9 năm làm một Điện Biên, nên vành hoa đỏ, nên thiên sử vàng" - 61 năm đã trôi qua, những người lính Điện Biên năm xưa đã vào cái tuổi xưa nay hiếm. Về cuộc sống đời thường, dẫu còn những khó khăn, sức khỏe cũng suy giảm dần, song ký ức hào hùng về một chiến thắng lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu vẫn không thể phai mờ trong tâm trí họ. Và họ vẫn luôn phát huy truyền thống tốt đẹp "người lính Cụ Hồ", là tấm gương sáng cho thế hệ trẻ noi theo.

Đoạn đường bờ bao Phương Đông kết hợp với giao thông đi khu kinh tế mới Đá Hàn chạy qua địa bàn xóm 5, Thanh Giang, xã Gia Thanh (Gia Viễn) đang là nỗi bức xúc của nhiều người dân trên địa bàn.

Thế kỷ X là một dấu mốc rất quan trọng của lịch sử Việt Nam. Đó là thế kỷ bản lề, khép lại thời kỳ nghìn năm Bắc thuộc và mở ra thời đại độc lập dân tộc. ở vào thế kỷ X, vùng đất Hoa Lư được người dân nước Việt, được vua Đinh Tiên Hoàng chọn làm nơi xây dựng Kinh đô.

Là một trong những ngành được hình thành từ những năm đầu của cách mạng (năm 1953), Điện ảnh Việt Nam đã trải qua nhiều bước thăng trầm theo từng thời kỳ. Điện ảnh Ninh Bình cũng vậy, trước sự phát triển như vũ bão của nhiều loại hình giải trí, hoạt động của các rạp chiếu phim có nguy cơ phải "đóng cửa" vì vắng khách…Đổi mới và tìm cách làm, hướng phát triển mới luôn là đòi hỏi để những người làm điện ảnh hiện nay phải tự "cứu mình", thu hút khán giả.

Thế là một năm sắp qua đi, khi cây bàng già trước sân chùng chình lìa xa những chiếc lá cuối cùng, cũng là khi làn gió dịu dàng mang những hạt mưa lay phay, rắc nhẹ lên muôn vàn cây cỏ. Đó là thời khắc chuyển giao của đất trời báo hiệu một năm mới lại đến. Mùa xuân đang về!

Sinh năm 1929, năm nay đã bước vào cái tuổi xưa nay hiếm, nhưng người cán bộ tiền khởi nghĩa, đảng viên 65 năm tuổi Đảng Đinh Văn Đạt, hiện đang sống ở phố 13, phường Vân Giang, thành phố Ninh Bình vẫn còn khá minh mẫn. Nhân kỷ niệm 85 năm ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3-2-1930_3-2-2015), phóng viên báo Ninh Bình đã có cuộc trò truyện với ông, người đảng viên lão thành suốt đời cống hiến vì mục tiêu, lý tưởng của Đảng, một lòng, một dạ sắt son, thủy chung với Đảng.

Trong lịch sử dân tộc, Cố đô Hoa Lư là nơi khởi nghiệp của ba triều đại là Đinh, Lê, Lý. Vì vậy, bảo tồn, tôn tạo, phát huy giá trị lịch sử văn hóa của Cố đô Hoa Lư là việc làm hết sức có ý nghĩa.

Quần thể danh thắng Tràng An, xưa kia cận kề với biển, nay nằm trên biển lúa của châu thổ đồng bằng Bắc Bộ. Vùng núi đá vôi này mới được UNESCO ghi danh là Di sản Văn hóa và Thiên thiên thế giới.