Phong trào khuyến học ở dòng họ Đinh

Dòng họ Đinh là một trong những dòng họ lâu đời, có lịch sử hàng trăm năm của xã Khánh Lợi. Trải qua không ít thăng trầm của lịch sử, cùng sự đổi thay của quê hương, đất nước, dòng họ vẫn giữ được truyền thống hiếu học thời cha ông. Đời này nối tiếp đời kia, anh em, con cháu trong họ bảo nhau học tập, rèn luyện thành tài để trở thành công dân có ích cho xã hội.

Tính đến nay, dòng họ Đinh xóm Nội đã có 62 thành viên là cử nhân đại học, trong đó có 15 thạc sỹ, nhiều người giữ các chức vụ quan trọng trong các lĩnh vực chính trị, quân sự, khoa học, văn hóa ở Trung ương và địa phương. Nhiều gia đình tiêu biểu trong dòng họ như gia đình các ông Đinh Văn Thỏa, Đinh Xuân Thực, Đinh Văn Chuyền, Đinh Văn Thể, Đinh Văn Vượng, Đinh Văn Thuận, Đinh Văn Muộn...

Xác định khuyến học, khuyến tài có vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tinh thần hiếu học trong dòng họ, tháng 3/2014, Ban Khuyến học dòng họ Đinh ra đời. Ngay khi thành lập, Ban Khuyến học đã xây dựng quy chế hoạt động, thu chi rõ ràng và cách làm bài bản. Sau 8 năm, phong trào khuyến học của dòng họ liên tục phát triển và lớn mạnh trở thành động lực để con cháu nỗ lực, phấn đấu. 

"Chúng tôi xác định công tác khuyến học không chỉ bó gọn trong phạm vi trường học mà cần sự chung tay của cả xã hội, trong đó, gia đình, dòng họ đóng vai trò rất quan trọng. Dòng họ Đinh xóm Nội tạo mọi điều kiện để các thành viên trong họ được học tập suốt đời, người lớn được sinh hoạt, học tập, đọc sách báo thường xuyên, trẻ em được chuẩn bị đầy đủ tư trang, sách vở học tập, được giáo dục trong môi trường thân thiện, tích cực của dòng họ và xã hội", ông Đinh Xuân Thực, Phó trưởng ban Khuyến học dòng họ Đinh chia sẻ.

Việc khuyến khích học tập được dòng họ quan tâm sát sao. Ban Khuyến học thường xuyên tuyên truyền, vận động, trực tiếp đến các gia đình để kiểm tra việc học hành, góc học tập của con cháu cũng như liên lạc với nhà trường nơi các em theo học để nắm chắc tình hình, từ đó kết hợp giáo dục giữa nhà trường, gia đình và dòng họ một cách hiệu quả.

Nhờ đó, 35 gia đình hiếu học đã và đang làm rạng danh dòng họ, 4 gia đình tuy hoàn cảnh khó khăn nhưng quyết không để con thất học và là hạt nhân trong phong trào khuyến học của dòng họ. Trong 3 năm (2020 - 2022) họ Đinh xóm Nội đã khen thưởng cho 185 em học sinh với các thành tích như đỗ đại học, tốt nghiệp loại giỏi, học sinh giỏi cấp tỉnh, huyện, trường.

Nguồn quỹ khuyến học của dòng họ luôn duy trì ở mức 50 - 70 triệu đồng, được xây dựng dựa trên 2 nguồn chính từ đóng góp của các gia đình trong dòng họ và tấm lòng hảo tâm của những người con thành đạt. 

Ngoài quỹ chung, hầu hết các gia đình có quỹ khuyến học riêng từ 2 - 5 triệu đồng, đặc biệt 6 hộ tập thể anh em ông Đinh Văn Thỏa có quỹ khuyến học, khuyến tài trị giá 150 triệu đồng để động viên con cháu học giỏi. 

Điều đáng quý nhất là dù công tác ở bất cứ nơi đâu, con cháu trong họ cũng đều hướng về cội nguồn, hướng về dòng tộc. Nhiều con cháu đóng góp vào quỹ khuyến học của dòng họ hàng chục triệu đồng.

Đã thành thông lệ hàng năm, vào ngày giỗ tổ 24/6 âm lịch, con cháu lại tề tựu về nhà thờ chính của dòng họ tại xóm Nội. Tại đây, các em học sinh đạt thành tích cao trong học tập được tuyên dương, trao thưởng, những em khác cũng sẽ có quà động viên trước khi bắt đầu năm học mới. 

Buổi lễ diễn ra trong không khí trang trọng nhưng ấm cúng. Và một nghi thức không thể thiếu trước mỗi buổi trao thưởng là nghi lễ dâng hương báo công với ông bà tổ tiên. Kết thúc buổi lễ, đại diện con cháu phát biểu cảm tưởng và có lời hứa trước dòng họ.

"Trong buổi lễ trao thưởng, Ban Khuyến học dòng họ vận động các bậc phụ huynh, các cháu học sinh đã đi học và chưa đi học, các cháu được khen thưởng và chưa được khen thưởng nên tham gia đầy đủ. Có như vậy phong trào khuyến học của dòng họ mới thực sự lan tỏa và nâng cao hiệu quả", ông Thực bày tỏ.

Ghi nhận nỗ lực không ngừng của Ban Khuyến học cùng sự cố gắng của các thành viên, dòng họ Đinh nhiều lần vinh dự nhận bằng khen của Trung ương Hội, Hội Khuyến học tỉnh, huyện về dòng họ có thành tích học tập xuất sắc cũng như dòng họ có phong trào khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập tốt.

Ông Nguyễn Duy Bích, Chủ tịch Hội Khuyến học xã Khánh Lợi đánh giá cao công tác khuyến học của dòng họ Đinh xóm Nội và cho biết đây là một trong những dòng họ tiêu biểu của xã, huyện cũng như của tỉnh: "Phong trào khuyến học của dòng họ Đinh đã khích lệ, động viên con cháu nỗ lực học tập thành tài, đồng thời lan tỏa, thúc đẩy phong trào khuyến học, khuyến tài của địa phương ngày càng phát triển".

Bài, ảnh: Hồng Minh