Những cánh cò tuổi thơ

Một sáng cuối xuân, mưa phùn ẩm ướt giăng mờ như sương khói, trên đường đi công tác, khi xe chạy ngang qua cánh đồng lúa đang thì con gái xanh óng ả, chợt sững sờ khi bắt gặp hình ảnh đàn cò trắng như bông nõn đang bay lượn trên sóng lúa rập rờn. Những cánh cò của tuổi thơ tôi lại ùa về, chao liệng nơi miền ký ức.

Tôi từng rất yêu những câu thơ này, bởi nó đã diễn tả thật nhẹ nhàng mà xúc động nỗi lòng, kỷ niệm và tuổi thơ của biết bao đứa trẻ nông thôn: “Tuổi thơ tôi trắng muốt cánh cò/ Con sáo mỏ vàng, con chào mào đỏ đít/ Con chim trả bắn mũi tên xanh biếc/ Con chích chòe đánh thức buổi ban mai” (Nguyễn Duy). Trong thế giới tuổi thơ tôi luôn đầy ắp âm thanh của tiếng chim ríu rít trong vòm lá. Từ thuở nằm nôi, bọn trẻ làng tôi đã được đắm mình trong những lời ru ngọt ngào của bà của mẹ với hình ảnh thân thương của “con cò đi đón cơn mưa”, “con cò lặn lội bờ sông”, “con cò bay lả bay la”… Mỗi cánh cò là một thân phận, một cuộc đời, buồn nhiều hơn vui và mỗi câu hát ru chất chứa bao tâm trạng, nỗi niềm của người mẹ, người bà mà sau này lớn lên, chúng tôi mới hiểu. Trên những cánh đồng quê ngày ấy, những đàn cò trắng chấp chới bay trong nắng hay chậm rãi dò từng bước chân gầy guộc, khẳng khiu, cần mẫn mò tép mò cá đã trở thành hình ảnh quá đỗi yên ả, thanh bình. Chiều chiều, khi hoàng hôn buông xuống, từng đàn cò trắng rủ nhau lũ lượt bay về những lùm tre, vòm cây ven làng tìm chỗ ngủ. Tiếng kêu ríu rít, tiếng đập cánh của bầy cò làm xao động cả một vùng. Đám trẻ con chúng tôi đứa nào cũng thích mê và có thể ngồi cả buổi ngắm những chú cò hiền lành đang bì bõm trên ruộng sâu ruộng cạn, nhưng chẳng bao giờ có ý định bắt chúng về nuôi. Bởi đối với chúng tôi, đàn cò trắng chỉ đẹp khi tung bay giữa không gian mênh mang ngập tràn nắng gió, trên cánh đồng bát ngát màu xanh. Sau này, mỗi lúc nhớ về quê, những cánh cò luôn gợi tôi nghĩ đến hình ảnh những người mẹ tảo tần, vất vả, thêm thương mẹ và cánh cò trong những câu hát ru.

Kể từ ngày rời quê lên phố, công việc bận rộn và nhịp sống hối hả, gấp gáp nơi phố thị cứ cuốn tôi đi. Thỉnh thoảng về thăm quê, thấy những cánh đồng mênh mông thẳng cánh cò bay dần thu hẹp lại. Những bờ tre, vườn cây xanh mát dần ít đi, không còn nơi chốn cho các loài chim về trú ngụ. Đồng quê dần thưa vắng những cánh cò. Nhiều lúc thèm được trở lại thời thơ ấu, ngồi yên lặng bên ruộng lúa đang trổ đòng đòng, hít căng lồng ngực hương lúa ngọt ngào, thơm ngát và ngắm những cánh cò trắng muốt chấp chới bay lên./.

Lam Hồng