Nguồn lực tái đầu tư từ các dự án khu đô thị, khu dân cư tập trung

Để tăng cường nguồn vốn đầu tư công trong bối cảnh ngân sách Nhà nước gặp nhiều khó khăn, Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh đã ban hành cơ chế đầu tư xây dựng các khu đô thị thị trấn trung tâm huyện và khu dân cư tập trung ở các xã nhằm huy động hiệu quả hơn nguồn lực từ quỹ đất.

Thực tế đã chứng minh, chủ trương đầu tư xây dựng các khu đô thị, khu dân cư tập trung là giải pháp mang tính đột phá trong công tác huy động nguồn lực; giải quyết được “bài toán khó” về nguồn vốn đầu tư phát triển hạ tầng kỹ thuật phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của các huyện và của tỉnh. Không những vậy, chủ trương này còn khuyến khích, tạo điều kiện cho các địa phương chủ động khai thác hiệu quả nguồn lực tại chỗ để phát triển các khu đô thị, khu dân cư tập trung văn minh, hiện đại, có hạ tầng đồng bộ, đáp ứng nhu cầu xây dựng nhà ở của nhân dân, góp phần đẩy nhanh tốc độ đô thị hoá nông thôn và hoàn thành các mục tiêu xây dựng nông thôn mới (NTM) nâng cao, kiểu mẫu. Nguồn lực tài chính thu được từ đấu giá quyền sử dụng đất của các dự án khu đô thị, khu dân cư tập trung đã đáp ứng nhu cầu bổ sung nguồn vốn đầu tư công của tỉnh, nhất là trong bố trí nguồn lực đầu tư xây dựng các công trình hạ tầng trọng điểm, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển toàn diện kinh tế - xã hội.

Trong giai đoạn 2016-2020 toàn tỉnh đã triển khai thực hiện 9 dự án đầu tư xây dựng khu đô thị với tổng diện tích 807.691m2 (đất thương phẩm 370.005m2), tổng mức đầu tư 900 tỷ 91 triệu đồng. Có 9 khu dân cư tập trung, điểm dân cư đã tổ chức đấu giá đất cho nhân dân làm nhà ở với tổng số tiền nộp ngân sách Nhà nước trên 583,9 tỷ đồng. Nguồn thu từ đấu giá quyền sử dụng đất cho nhân dân làm nhà ở tại các dự án khu đô thị, khu dân cư tập trung giai đoạn 2016-2020 đã được tỉnh phân bổ cho 16 dự án với tổng mức đầu tư được phê duyệt là 1.933,845 tỷ đồng. Lũy kế vốn đã bố trí cho các dự án từ khởi công đến hết kế hoạch năm 2020 là 827,254 tỷ đồng (trong đó vốn bố trí từ nguồn đấu giá quyền sử dụng đất là 796,596 tỷ đồng). Cách làm này vừa góp phần nâng cao tỷ lệ đô thị hóa ở khu vực nông thôn trong điều kiện nguồn lực đầu tư hạn chế, vừa giải được “bài toán” về nguồn vốn đầu tư phát triển của tỉnh. 

Từ nguồn lực huy động được qua đấu giá đất tại các khu đô thị, khu dân cư tập trung, nhiều huyện đã có kinh phí để tiếp tục tái đầu tư các công trình xây dựng cơ bản theo quy hoạch, kế hoạch. Huyện Vụ Bản được tỉnh phê duyệt đầu tư 1 dự án Khu đô thị thị trấn Gôi với diện tích 9,9ha và 2 dự án khu dân cư tập trung tại các xã Thành Lợi, Trung Thành đều với diện tích 9,12ha/dự án với tổng mức đầu tư gần 361,8 tỷ đồng. Đến năm 2021, dự án Khu đô thị thị trấn Gôi và Khu dân cư tập trung xã Thành Lợi đã hoàn thành và được tiến hành đấu giá quyền sử dụng đất cho nhân dân làm nhà ở với tổng số 447 lô đất, tổng số tiền đã trúng đấu giá nộp vào ngân sách Nhà nước là 390 tỷ 125,6 triệu đồng. Trong điều kiện ngân sách huyện, các xã, thị trấn còn nhiều khó khăn, nguồn thu cấp quyền sử dụng đất khu đô thị, khu dân cư đã kịp thời “tái đầu tư” bổ sung vào nguồn vốn đầu tư công; góp phần xây dựng hệ thống hạ tầng kỹ thuật phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng NTM nâng cao, NTM kiểu mẫu trên địa bàn huyện. Huyện Nghĩa Hưng đã phê duyệt kế hoạch phân bổ trên 258,6 tỷ đồng vốn đầu tư công năm 2023 từ nguồn ngân sách Nhà nước. Trong đó phân bổ trên 187,8 tỷ đồng cho các dự án do UBND tỉnh quyết định đầu tư trên địa bàn huyện; phân bổ trên 84,7 tỷ đồng vốn đầu tư công từ nguồn ngân sách huyện và bổ sung có mục tiêu của ngân sách cấp trên cho các dự án đầu tư của huyện. Tại huyện Ý Yên đang có 11 khu dân cư tập trung đang triển khai, xây dựng; trong đó 3 khu dân cư tập trung tại các xã Yên Chính, Yên Nghĩa, Yên Dương đã hoàn thành giải phóng mặt bằng, đơn vị thi công đang tập trung hoàn thiện các hạng mục còn lại, chuẩn bị đấu giá quyền sử dụng đất; khu dân cư tập trung phía bắc thôn An Lộc Thượng, xã Yên Hồng đã cơ bản hoàn thành giải phóng mặt bằng. Khu dân cư tập trung tại các xã: Yên Nhân, Yên Cường, Yên Phương, Yên Bình, Yên Phú, Yên Bằng, Yên Lương đang hoàn thiện các thủ tục đầu tư, xây dựng làm cơ sở để thực hiện công tác giải phóng mặt bằng theo quy định. Trong quý II-2023 UBND huyện đang lập các thủ tục trình UBND tỉnh, HĐND tỉnh quyết định chủ trương đầu tư dự án xây dựng khu dân cư tập trung tại các xã Yên Thắng, Yên Mỹ và Yên Khánh.

Để tiếp tục tạo nguồn lực tái đầu tư từ các dự án khu đô thị, khu dân cư tập trung, tại kỳ họp thường kỳ cuối năm 2022 HĐND tỉnh đã ban hành Nghị quyết quyết định chủ trương đầu tư đối với 7 khu dân cư tập trung tại các huyện với tổng diện tích là 23,22ha; tổng mức đầu tư dự kiến là 330 tỷ đồng. Các dự án đầu tư xây dựng các khu dân cư tập trung được HĐND tỉnh quyết định chủ trương đầu tư đều là các dự án tạo nguồn, sử dụng nguồn vốn ngân sách tỉnh từ chính nguồn thu đấu giá quyền sử dụng đất tại các khu dân cư tập trung, đồng thời hình thành các khu dân cư với kết cấu hạ tầng văn minh, hiện đại, tạo quỹ đất đáp ứng nhu cầu nhà ở của người dân. Kinh phí thu được từ đấu giá quyền sử dụng đất tại các khu dân cư tập trung còn tạo được nguồn vốn lớn để bố trí đầu tư các công trình trên địa bàn tỉnh; tại các huyện và các xã, thị trấn theo kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021-2025 của tỉnh. Đơn cử như dự án đầu tư xây dựng Trường Mầm non thị trấn Cổ Lễ (Trực Ninh) được HĐND tỉnh phê duyệt chủ trương đầu tư năm 2020 với tổng kinh phí xấp xỉ 50 tỷ đồng lấy từ nguồn thu đấu giá quyền sử dụng đất tại khu đô thị thị trấn Cổ Lễ và các nguồn vốn hợp pháp khác. Trong quá trình triển khai thực hiện dự án, do sự biến động của giá vật liệu xây dựng và các nguyên nhân khách quan, UBND tỉnh đã trình và được HĐND tỉnh đồng ý điều chỉnh chủ trương đầu tư tăng thêm 10,01 tỷ đồng, thời gian hoàn thành trong năm 2024 để đảm bảo dự án được thực hiện theo đúng các nội dung đã được phê duyệt. Tại huyện Hải Hậu, nguồn thu từ đấu giá quyền sử dung đất tại Khu đô thị thị trấn Yên Định và Khu dân cư tập trung xã Hải Hưng đã được sử dụng để đầu tư dự án cải tạo, nâng cấp đường Trung - Hoà giai đoạn 3 với tổng mức đầu tư xấp xỉ 50 tỷ đồng. Trong quá trình thực hiện dự án, do sự biến động về giá vật liệu xây dựng, nhiên liệu và điều chỉnh giá nhân công, ca máy UBND tỉnh đã trình và được HĐND tỉnh chấp thuận điều chỉnh tổng mức đầu tư tăng thêm trên 2,5 tỷ đồng để đảm bảo hoàn thành dự án. 

Các dự án khu dân cư tập trung mới được HĐND tỉnh phê duyệt chủ trương đầu tư và các dự án đã triển khai là động lực quan trọng để hình thành các khu dân cư mới văn minh, hiện đại, tạo quỹ đất đáp ứng nhu cầu nhà ở của người dân; tạo nguồn thu cho ngân sách Nhà nước để đầu tư các công trình hạ tầng của huyện và các xã trong thời gian tới./.

Bài và ảnh: Thành Trung