Kỷ niệm 90 năm Ngày truyền thống Dân quân tự vệ Việt Nam (28/3/1935 - 28/3/2025)

Chiều 26/3, Bộ Quốc phòng tổ chức hội nghị trực tuyến lễ kỷ niệm 90 năm ngày truyền thống Dân quân tự vệ (DQTV) (28/3/1935 - 28/3/2025) và đón nhận Huân chương Hồ Chí Minh của Đảng, Nhà nước tặng lực lượng DQTV.

Dự hội nghị tại điểm cầu Bộ Quốc phòng có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị: Chủ tịch nước Lương Cường; Đại tướng Phan Văn Giang, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng; các đồng chí Ủy viên BCH Trung ương Đảng; lãnh đạo một số bộ, ban ngành Trung ương; các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng; các Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân; các đồng chí lão thành cách mạng.

Dự hội nghị tại điểm cầu Nam Định có các đồng chí lãnh đạo các sở, ban, ngành đoàn thể của tỉnh; lãnh đạo các huyện ủy, thành ủy, UBND các huyện, thành phố.

Tại hội nghị, Đại tướng Phan Văn Giang, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng đã trình bày diễn văn ôn lại những trang sử hào hùng và truyền thống vẻ vang của DQTV. Diễn văn nhấn mạnh: Ngày 28/3/1935, Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ nhất tại Ma Cao (Trung Quốc), Đảng ta đã ra “Nghị quyết về đội tự vệ”, đây là lần đầu tiên, những nguyên tắc xây dựng về chính trị cũng như quân sự của lực lượng nửa vũ trang cách mạng của Đảng được đề ra một cách cơ bản và tương đối toàn diện; thể hiện quan điểm giai cấp, quan điểm quần chúng và quan điểm thực tiễn trong đường lối cách mạng của Đảng, cũng như việc xây dựng lực lượng nửa vũ trang trong hoàn cảnh đấu tranh chính trị. Ngay sau khi có nghị quyết của Đảng, các Đội tự vệ công nông mang tính chất là những tổ chức vũ trang quần chúng ra đời, là tiền thân của các Đội Cứu quốc quân, Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân. Trong những năm 1939-1940, phong trào cách mạng của quần chúng đã từ đấu tranh chính trị từng bước tiến lên đấu tranh vũ trang, kết hợp chặt chẽ đấu tranh chính trị với đấu tranh quân sự. Một số đội du kích ra đời và phát triển thành các trung đội Cứu quốc quân. Lực lượng tự vệ được khẩn trương xây dựng ở trên khắp các tỉnh, nhất là ở Bắc Bộ, Trung Bộ. Thời kỳ chuẩn bị tổng khởi nghĩa giành chính quyền (1940-1945), đi đôi với chủ trương mở rộng và củng cố các đội tự vệ ở khắp các vùng nông thôn, thành thị, Đảng ta đã chủ trương thành lập các đội tự vệ cứu quốc, các tổ, tiểu đội du kích cứu quốc và các đội du kích chính thức. Các đội tự vệ đã trở thành tổ chức vũ trang quần chúng của các đoàn thể cứu quốc trong Mặt trận Việt Minh, được xây dựng ở các căn cứ, địa phương có điều kiện; phối hợp với các đơn vị Cứu quốc quân, Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân làm nòng cốt cho quần chúng thực hiện vũ trang khởi nghĩa từng phần, tiến hành chiến tranh du kích cục bộ, xây dựng và mở rộng các căn cứ địa Việt Bắc, Đông Bắc, Ninh Bình, Thanh Hóa, Ba Tơ... Đến tháng 8/1945, lực lượng DQTV đã phát triển lên tới vài chục nghìn người cùng với Giải phóng quân và toàn dân thực hiện thắng lợi cuộc Tổng khởi nghĩa. Cách mạng Tháng Tám thành công, ngày 2/9/1945, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời, DQTV trở thành lực lượng vũ trang của Nhà nước, một trong ba thứ quân của lực lượng vũ trang nhân dân. Trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, DQTV đóng vai trò quan trọng, góp phần tiêu diệt hàng vạn quân địch, tham gia xây dựng căn cứ kháng chiến, bảo vệ nhân dân và hỗ trợ bộ đội chủ lực. Trong thời kỳ đổi mới, lực lượng DQTV tiếp tục là lực lượng nòng cốt trong giữ gìn an ninh trật tự, phòng chống thiên tai, cứu hộ, cứu nạn và phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương. Cùng với sự phát triển của đất nước, DQTV không ngừng được củng cố, kiện toàn và phát huy tốt vai trò trong bảo vệ an ninh, chủ quyền lãnh thổ, đặc biệt là ở biên giới, hải đảo.

Ghi nhận những công lao to lớn và thành tích vẻ vang, lực lượng DQTV đã được Đảng, Nhà nước tặng thưởng Huân chương Sao vàng (năm 2015); có 370 tập thể và 284 cán bộ, chiến sĩ DQTV qua các thời kỳ được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lương vũ trang nhân dân.

Trong tình hình mới, lực lượng DQTV tiếp tục phát huy truyền thống 90 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành; đồng hành cùng toàn Đảng, toàn dân, toàn quân trong nhiệm vụ bảo vệ độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc. Đồng thời, cần phối hợp chặt chẽ với các lực lượng khác để giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, tạo môi trường thuận lợi cho sự phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương. Lực lượng DQTV tập trung nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền, vận động nhân dân thực hiện tốt đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; nêu cao ý thức cảnh giác cách mạng, chủ động đấu tranh, làm thất bại âm mưu và thủ đoạn “diễn biến hòa bình”, bạo loạn lật đổ, thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” của các thế lực thù địch ngay từ cơ sở. Qua đó, góp phần bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong mọi tình huống.

Thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chủ tịch nước Lương Cường đã trao tặng lực lượng DQTV Huân chương Hồ Chí Minh, phần thưởng cao quý của Đảng, Nhà nước; đồng thời chúc mừng những thành tích xuất sắc và truyền thống vẻ vang của lực lượng DQTV Việt Nam trong 90 năm qua. Chủ tịch nước đề nghị các cấp, các ngành, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng và lực lượng DQTV tiếp tục quán triệt, thực hiện hiệu quả các chỉ thị, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, đặc biệt về quân sự, quốc phòng. Cần tăng cường quản lý Nhà nước đối với DQTV, bảo đảm số lượng phù hợp, cơ cấu hợp lý, nâng cao chất lượng tổng hợp, nhất là chất lượng chính trị. Thực hiện tốt phương châm “vững mạnh và rộng khắp”, nâng cao khả năng sẵn sàng chiến đấu của lực lượng dân quân thường trực, cơ động, tại chỗ ở các địa bàn chiến lược. Đồng thời, xây dựng hải đội dân quân và chốt chiến đấu dân quân biên giới đất liền, gắn với khu dân cư liền kề để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới. DQTV cần tích cực đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái của thế lực thù địch, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Tăng cường bồi dưỡng, tập huấn nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ làm công tác quốc phòng, địa phương. Huấn luyện DQTV sát với yêu cầu nhiệm vụ, phù hợp với thực tế địa phương. Phối hợp chặt chẽ với các lực lượng bảo vệ biên giới, biển, đảo, giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội; tham gia phát triển kinh tế - xã hội, phòng chống thiên tai, cứu hộ, cứu nạn. Đồng thời, tiếp tục tham mưu, đề xuất chính sách, bảo đảm chế độ đãi ngộ, đầu tư kinh phí để DQTV hoạt động hiệu quả hơn, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ được giao.

Tin, ảnh: Hoàng Tuấn