Khuyến khích nông dân sản xuất, tiêu thụ nông sản an toàn

Cùng với các cấp, các ngành, thời gian qua các cấp Hội Nông dân (HND) trong tỉnh đã đẩy mạnh hoạt động tuyên truyền nâng cao nhận thức cho cán bộ, hội viên nông dân về sản xuất nông sản an toàn, liên kết theo chuỗi giá trị. Qua đó đã xuất hiện nhiều mô hình tổ, nhóm sản xuất, kinh doanh nông sản thực phẩm an toàn; hình thành các chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm, áp dụng quy trình quản lý chất lượng tiên tiến và truy xuất nguồn gốc, từng bước giúp người tiêu dùng nhận biết, lựa chọn thực phẩm an toàn.

Các cấp Hội đã đẩy mạnh tuyên truyền, góp phần nâng cao kiến thức sản xuất, tiêu thụ nông sản an toàn cho hội viên nông dân thông qua hoạt động phát hành tờ rơi, pa nô, áp phích giới thiệu về các sản phẩm nông, lâm, thủy sản an toàn theo chuỗi liên kết đến hội viên; phối hợp với ngành y tế, nông nghiệp và các ban, ngành liên quan tổ chức các hoạt động hưởng ứng “Tháng hành động vì an toàn thực phẩm”. Năm 2022, HND các cấp phối hợp với các ngành tuyên truyền, vận động trên 270 nghìn hộ hội viên sản xuất, kinh doanh nông sản, thực phẩm đăng ký, cam kết đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm. Bên cạnh đó, các cấp Hội tích cực, chủ động hướng dẫn nông dân ứng dụng công nghệ thông tin vào sản xuất để nâng cao chất lượng nông sản; nhân rộng các mô hình hộ, nhóm, tổ hợp tác, HTX liên kết với doanh nghiệp sản xuất nông sản theo chuỗi; vận động nông dân tập trung, tích tụ ruộng đất để liên kết với doanh nghiệp sản xuất hàng hóa tập trung. 

Bên cạnh đó, HND các cấp đã phát huy vai trò là trung tâm kết nối giữa nông dân với doanh nghiệp liên kết hợp tác sản xuất theo chuỗi và bảo đảm hài hòa lợi ích giữa hai bên... Đến nay, trong sản xuất, kinh doanh, dịch vụ, hầu hết các HTX trong tỉnh quan tâm sản xuất sản phẩm hàng hóa, đẩy mạnh liên doanh liên kết sản xuất gắn với chuỗi giá trị. Hết năm 2022, có 78 HTX thực hiện liên kết với các đối tác trong sản xuất gắn với tiêu thụ sản phẩm với 126 chuỗi cho các hộ thành viên; 1.136 tác nhân tham gia liên kết thực hiện chuỗi sản xuất - chế biến - tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp, trong đó gồm 997 hộ nông dân, 78 HTX và 33 doanh nghiệp. Toàn tỉnh xây dựng được trên 30 chuỗi liên kết sản xuất nông sản hàng hóa; trong đó có 10 mô hình điểm liên kết chuỗi giá trị được xác nhận sản phẩm chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn. Điển hình là mô hình liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ lúa gạo chất lượng cao gắn với xây dựng thương hiệu gạo Nam Định giữa Công ty TNHH Toản Xuân, Công ty TNHH Cường Tân với các hộ nông dân; chuỗi liên kết sản xuất, tiêu thụ cây dược liệu giữa Công ty cổ phần Nam Dược, Công ty Dược Nam Hà với tổ hợp tác trồng và chế biến dược liệu tại các xã Hải Lộc, Hải An (Hải Hậu); chuỗi liên kết sản xuất chế biến nông sản sấy của Công ty Minh Dương; chuỗi liên kết chế biến hải sản sau thu hoạch của Công ty Hùng Vương; mô hình tổ hợp tác liên kết sản xuất - tiêu thụ sản phẩm cá bống bớp nuôi trên diện tích 200ha ở huyện Nghĩa Hưng; mô hình liên kết chăn nuôi tiêu thụ thịt lợn sạch Minh Long; chuỗi liên kết chăn nuôi - chế biến - tiêu thụ sản phẩm thịt lợn sạch giữa Công ty cổ phần Thương mại và Đầu tư Biển Đông với các trang trại, các hộ chăn nuôi có quy mô lớn...

Cùng với những kết quả đạt được, hiện nay, hội viên nông dân vẫn quen với phương thức sản xuất truyền thống, ít có thói quen sản xuất theo chuỗi, việc liên kết giữa người sản xuất với doanh nghiệp thiếu tính bền vững, nhiều hợp đồng bị phá vỡ nên chưa tạo được niềm tin giữa doanh nghiệp với nông dân. Trong khi đó, trong lĩnh vực nông nghiệp, nhu cầu sử dụng các sản phẩm an toàn, chất lượng theo các tiêu chuẩn đã được công bố như VietGAP, Global GAP, Asean GAP, tiêu chuẩn Organic... ngày càng gia tăng đòi hỏi các hộ nông dân cần thiết phải hợp tác, liên kết để thành lập nên các tổ chức hợp tác giúp tăng khả năng đầu tư phục vụ sản xuất đáp ứng nhu cầu thị trường. Nhằm góp phần nâng cao nhận thức cho cán bộ, hội viên nông dân về sản xuất nông sản an toàn và liên kết theo chuỗi giá trị, Ban chấp hành HND tỉnh đã ban hành Nghị quyết 01-NQ/HNDT, ngày 6-8-2019, về “Vận động nông dân sản xuất nông sản an toàn và liên kết theo chuỗi giá trị, giai đoạn 2019-2023 và những năm tiếp theo”. Phấn đấu 100% cán bộ, 90% hội viên nông dân được tuyên truyền về sản xuất nông sản an toàn và liên kết theo chuỗi giá trị; 100% hộ nông dân sản xuất nông sản ký cam kết đảm bảo sản xuất nông sản an toàn; 100% cơ sở Hội xây dựng được ít nhất 1 mô hình sản xuất nông sản an toàn; 100% các huyện, thành Hội phối hợp xây dựng ít nhất 1 mô hình liên kết sản xuất theo chuỗi cho sản phẩm có thế mạnh của địa phương; đồng thời liên kết tổ chức các điểm bán hàng tiêu thụ nông sản cho nông dân. Qua gần 4 năm thực hiện nghị quyết, HND các cấp trong tỉnh đã xây dựng được nhiều mô hình tiêu biểu về sản xuất, kinh doanh nông sản an toàn. Tiêu biểu như các mô hình “Chi hội nông dân nghề nghiệp chăn nuôi vịt thương phẩm, hỗ trợ và củng cố HTX” tại xã Hải Thanh (Hải Hậu); mô hình chăn nuôi lợn sinh học tại xã Trực Thắng (Trực Ninh); mô hình nuôi lợn sạch bằng thảo dược của gia đình ông Nguyễn Văn Thục, xã Trực Thái (Trực Ninh)…

Các cấp Hội đẩy mạnh xây dựng, nhân rộng mô hình các điểm bán hàng tiêu thụ nông sản an toàn cho nông dân, gắn kết các mô hình sản xuất với người tiêu dùng để quảng bá, hỗ trợ tiêu thu nông sản. HND tỉnh đã chọn HND huyện Hải Hậu làm điểm thành lập cửa hàng nông sản an toàn Thanh Hoa tại xã Hải Thanh nhằm tuyên truyền, quảng bá, giới thiệu, kết nối tiêu thụ các sản phẩm nông nghiệp có uy tín; cung cấp cho người tiêu dùng trong và ngoài tỉnh các sản phẩm đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm, có thương hiệu, nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, các sản phẩm OCOP của tỉnh. Phối hợp với Sở NN và PTNT thành lập cửa hàng nông sản an toàn Thành Nam Food tại thành phố Nam Định. Các cấp Hội cũng đã phối hợp thành lập các cửa hàng nông sản an toàn như HND huyện Giao Thủy phối hợp với Trung tâm dịch vụ nông nghiệp huyện khai trương ra mắt cửa hàng giới thiệu sản phẩm nông sản sạch trưng bày, bán trên 70 sản phẩm có chứng nhận OCOP, các sản phẩm đặc trưng của địa phương. HND huyện Trực Ninh phối hợp với cơ sở Hiền Thục khai trương cửa hàng nông sản an toàn tại xã Trực Thái. HND huyện Xuân Trường khai trương cửa hàng nông sản an toàn tại xã Xuân Thượng. Trong năm 2022, HND tỉnh đã ký kết với Bưu điện tỉnh hỗ trợ hội viên nông dân đưa nông sản, hàng hóa lên sàn giao dịch điện tử Post.mart, ưu tiên cho các sản phẩm OCOP, sản phẩm chủ lực của các địa phương. Ngoài ra, thông qua việc phối hợp với Hội LHPN tỉnh, Liên minh HTX tỉnh duy trì tổ chức “Ngày phụ nữ khởi nghiệp” hàng năm, HND tỉnh còn góp phần trưng bày, giới thiệu, quảng bá rộng rãi những sản phẩm an toàn, chất lượng của hội viên nông dân, phụ nữ, thành viên HTX, qua đó động viên, khuyến khích, tôn vinh những ý tưởng, sản phẩm tiêu biểu sản xuất theo hướng hữu cơ, đảm bảo an toàn thực phẩm, thân thiện với môi trường.

Thời gian tới, các cấp HND trong tỉnh tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 01-NQ/HNDT về “Vận động nông dân sản xuất an toàn và liên kết theo chuỗi giá trị, giai đoạn 2019-2023 và những năm tiếp theo”, góp phần nâng cao ý thức, trách nhiệm tuân thủ pháp luật của các tổ chức, cá nhân tham gia sản xuất nông sản thực phẩm; chuyển dần từ phương thức sản xuất độc lập của người nông dân sang phương thức hợp tác liên kết sản xuất theo chuỗi. Nâng cao hiệu quả kinh tế, giá trị gia tăng cho các sản phẩm nông nghiệp; tạo sự liên kết chặt chẽ giữa người sản xuất và doanh nghiệp để sản xuất hàng hóa gắn với thị trường, góp phần thực hiện Đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp của tỉnh theo hướng nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững./.

Bài và ảnh: Lam Hồng