Đồng bộ giải pháp nâng cao chất lượng xét xử án hình sự

Để nâng cao chất lượng, hiệu quả các mặt công tác nói chung, công tác xét xử án hình sự nói riêng, TAND tỉnh đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức quán triệt đến các đơn vị, thẩm phán, hội thẩm nhân dân thực hiện nghiêm các văn bản, chỉ thị, nghị quyết của Trung ương, của ngành, tỉnh về việc triển khai, tổ chức thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm công tác năm của ngành Tòa án.

Chủ động xây dựng kế hoạch, giao nhiệm vụ cụ thể cho từng đơn vị trong giải quyết án hình sự. Duy trì chế độ giao ban nghiệp vụ để nắm tình hình, tiến độ giải quyết, xét xử, đồng thời cho ý kiến chỉ đạo giải quyết đối với những vụ án khó, phức tạp. Trong quá trình giải quyết, xét xử án hình sự, TAND tỉnh yêu cầu lãnh đạo các đơn vị chỉ đạo các thẩm phán nghiên cứu, nắm chắc hồ sơ vụ án, chuẩn bị đề cương điều hành phiên tòa, lập kế hoạch xét hỏi phù hợp.

Cùng với đó, trước khi đưa các vụ án ra xét xử, thẩm phán được phân công nhiệm vụ phải báo cáo lãnh đạo đơn vị về tình hình, nội dung, hướng giải quyết vụ án. Do đó, các phiên tòa hình sự đều được tiến hành theo hướng đổi mới thủ tục xét hỏi và mở rộng tranh tụng tại phiên tòa theo yêu cầu cải cách tư pháp.

Trong đó có sự phân định rõ 3 chức năng trong tố tụng, gồm: Xét xử, buộc tội và bào chữa dựa trên cơ sở các quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Tại các phiên tòa hình sự, chủ tọa phiên tòa luôn tạo điều kiện để người bào chữa, người bảo vệ quyền lợi của đương sự và những người tham gia tố tụng khác có quyền tranh luận dân chủ, bình đẳng với kiểm sát viên.

Vì vậy, chất lượng xét xử các vụ án hình sự không ngừng được nâng lên. Điểm nhấn trong công tác giải quyết, xét xử các vụ án hình sự thời gian qua đó là TAND tỉnh đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo Tòa hình sự và TAND các khu vực tăng cường đổi mới tổ chức phiên tòa theo tinh thần cải cách tư pháp, nâng cao chất lượng thẩm phán, đổi mới thủ tục hành chính tư pháp tại tòa án, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động tư pháp, tổ chức các phiên tòa rút kinh nghiệm và phối hợp chặt chẽ với các cơ quan tiến hành tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án.

Trong đó, yêu cầu các thẩm phán, thư ký tòa hình sự trong quá trình thực thi nhiệm vụ phải luôn tìm tòi, học hỏi và áp dụng các sáng kiến kinh nghiệm, giải pháp để hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao. Các bản án hình sự có hiệu lực pháp luật đã được các thẩm phán đăng công khai trên cổng thông tin điện tử của TAND tỉnh.

Điểm nổi bật là việc xét hỏi và tranh tụng tại phiên tòa hình sự ngày càng dân chủ, bảo đảm quyền và lợi ích của các đương sự. Các bị cáo, luật sư và những người tham gia tố tụng được trình bày quan điểm, ý kiến của mình trên tinh thần bình đẳng, dân chủ.

Mặt khác, trong hoạt động xét xử, TAND hai cấp trong tỉnh luôn bám sát phương châm xét xử đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, không xử oan sai người vô tội, hạn chế đến mức thấp nhất tình trạng xử sai do lỗi chủ quan của thẩm phán.

Với những giải pháp đồng bộ, hiệu quả, 6 tháng đầu năm 2026 (từ 1/10/2025 đến 31/3/2026), TAND hai cấp trong tỉnh đã thụ lý giải quyết, xét xử 1.159/1.414 vụ án hình sự, với 2.121/2.760 bị cáo (đạt tỷ lệ 82%).

Bên cạnh đó, TAND hai cấp trong tỉnh chủ động phối hợp với các cơ quan làm án xây dựng và đưa ra xét xử 102 vụ án điểm với 206 bị cáo; tổ chức 137 phiên tòa rút kinh nghiệm; 14 phiên tòa trực tuyến theo yêu cầu cải cách tư pháp; thực hiện công khai 2.745/2.745 bản án, quyết định trên cổng thông tin điện tử Tòa án.

Ngoài ra, công tác cải cách thủ tục hành chính tư pháp, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số được đẩy mạnh. TAND hai cấp đã triển khai, tổ chức xét xử được một số phiên tòa trực tuyến theo Nghị quyết 33/2021/QH15 của Quốc hội, ứng dụng phần mềm trợ lý ảo, phần mềm quản lý án để thúc đẩy chuyển đổi số và xây dựng tòa án điện tử.

Đến nay, có 100% thẩm phán sử dụng phần mềm trợ lý ảo phục vụ công tác nghiên cứu hồ sơ vụ án, giúp đưa ra quyết định nhanh chóng, đúng quy định của pháp luật.

Đồng chí Nguyễn Thanh Hải, Phó Chánh án TAND tỉnh cho biết: Để nâng cao chất lượng giải quyết, xét xử án hình sự, thời gian tới, TAND tỉnh tiếp tục lãnh đạo, chỉ đạo Tòa hình sự và TAND các khu vực chủ động thực hiện nghiêm túc, có hiệu quả nhiệm vụ trọng tâm công tác năm 2026. Trong đó, tập trung đẩy nhanh tiến độ và nâng cao chất lượng giải quyết, xét xử các vụ án hình sự được phân công, bảo đảm hoàn thành và vượt các chỉ tiêu của Quốc hội và TAND Tối cao đề ra.

Tiếp tục nâng cao chất lượng tổ chức các phiên tòa, bảo đảm xét xử nghiêm minh, khách quan, công bằng, đúng pháp luật, không để oan sai, bỏ lọt tội phạm, góp phần tích cực trong công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm, giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn.