Đổi mới, nâng cao hiệu quả của kinh tế tập thể

N gày 7-12, Liên minh Hợp tác xã Việt Nam tổ chức hội nghị trực tuyến toàn quốc tổng kết 20 năm thực hiện Nghị quyết số 13-NQ/TW ngày 18-3-2002 của BCH Trung ương Đảng về tiếp tục đổi mới, phát triển và nâng cao hiệu quả kinh tế tập thể (KTTT) và 10 năm thi hành Luật Hợp tác xã (HTX) năm 2012 trong lĩnh vực phi nông nghiệp. Đồng chí Đỗ Văn Chiến, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam chủ trì hội nghị. Cùng dự có đại diện các bộ, ngành liên quan và 63 điểm cầu các tỉnh, thành phố. Dự hội nghị tại điểm cầu tỉnh ta có các đồng chí: Phạm Gia Túc, Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy; Lê Quốc Chỉnh, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh, Trưởng đoàn Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh; đại diện lãnh đạo UBND tỉnh; lãnh đạo các Ban Đảng của tỉnh, Văn phòng Tỉnh ủy, Văn phòng UBND tỉnh, các sở, ngành của tỉnh.

Các đồng chí: Phạm Gia Túc, Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy; Lê Quốc Chỉnh, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh, Trưởng đoàn Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh dự hội nghị tại điểm cầu tỉnh ta.

Trong 20 năm qua, KTTT, HTX lĩnh vực phi nông nghiệp phát triển cả về số lượng, chất lượng, quy mô và hiệu quả hoạt động. Các loại hình HTX lĩnh vực phi nông nghiệp phát triển, trong đó lĩnh vực vận tải và thương mại, dịch vụ tăng mạnh; tổ chức sản xuất, kinh doanh chủ yếu tập trung, đa dạng ngành nghề, quản trị linh hoạt và từng bước hiện đại; số lượng HTX, Liên hiệp HTX quy mô vừa và lớn, tham gia xuất khẩu hàng hóa, ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất, kinh doanh gắn với chuỗi giá trị, sản phẩm OCOP ngày càng tăng, thích ứng an toàn, linh hoạt với điều kiện dịch COVID-19; mang lại hiệu quả thiết thực cho thành viên, đóng góp vào tăng trưởng kinh tế, xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững. Đến cuối năm 2021, cả nước có 9.316 HTX, 16 Liên hiệp HTX, 44.226 tổ hợp tác, thu hút gần 3 triệu thành viên; vốn điều lệ, giá trị tổng tài sản, doanh thu, tiền lãi đều tăng từ 5,9-15 lần so với năm 2002. Tỷ lệ HTX hoạt động có hiệu quả đạt 55%-80%. Về tính đa dạng, cơ chế hoạt động các HTX phi nông nghiệp có khác biệt với HTX nông nghiệp. Số lượng thành viên và lao động của HTX phi nông nghiệp thấp hơn (chiếm 30%), nhưng đạt tỷ lệ cao hơn trong vốn (58,5%), tài sản (91,2%), doanh thu (67,1%), lợi nhuận (51,3%), thu nhập bình quân gấp 1,9 lần so với HTX nông nghiệp. Sau 10 năm thực hiện, Luật HTX có những tác động đến phát triển KTTT, HTX như thành lập, đăng ký HTX, phát triển thành viên và tổ chức cung ứng dịch vụ cho thành viên; năng lực tổ chức quản lý, điều hành; tài sản, tài chính và hiệu quả hoạt động. Có khoảng 55-80% số HTX phi nông nghiệp hoạt động hiệu quả, doanh thu của các HTX ước đạt 74.669 tỷ đồng (tăng 16.173 tỷ đồng so với năm 2013), bình quân doanh thu đạt 8 tỷ đồng/HTX. Tuy nhiên, sau 10 năm thực hiện, Luật HTX đã phát sinh bất cập, hạn chế. Một số quy định của Luật HTX còn chồng chéo với quy định khác, làm cản trở sự phát triển của HTX, nhất là quy định về tư cách pháp lý để tiếp cận các nguồn vốn tín dụng; các chính sách chủ yếu hỗ trợ, ưu đãi đối với HTX phi nông nghiệp rất ít; hệ thống liên minh HTX còn thiếu nguồn lực; bộ máy quản lý Nhà nước về KTTT, HTX phi nông nghiệp còn phân tán, chưa tập trung; quy mô HTX phi nông nghiệp còn nhỏ và số thành viên có xu hướng giảm dần.

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, đồng chí Đỗ Văn Chiến, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đánh giá cao kết quả đạt được, sự phát triển, đóng góp của KTTT, HTX trong nền kinh tế thị trường; đồng tình và ghi nhận các ý kiến phát biểu tham luận của các bộ, ngành, địa phương về đổi mới KTTT và HTX. Trong thời gian tới, để tiếp tục triển khai có hiệu quả các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước về đổi mới, phát triển KTTT, HTX ở nước ta, sẽ tập trung sửa đổi, bổ sung Luật HTX năm 2012, coi đây là giải pháp mang tính đột phá để khắc phục các hạn chế, nâng cao hiệu quả thi hành Luật HTX./.

Tin, ảnh: Lam Hồng