Phổ cập kỹ năng an toàn dưới nước, tạo “lá chắn” phòng, chống đuối nước cho trẻ em

Đuối nước nhiều năm qua vẫn là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong do tai nạn thương tích ở trẻ em. Đặc biệt vào mùa hè, khi trẻ có nhiều thời gian vui chơi, tắm sông, ao, hồ trong khi kỹ năng bơi lội và xử lý tình huống còn hạn chế, nguy cơ xảy ra tai nạn luôn thường trực. Nhận diện rõ thực trạng đó, tỉnh Ninh Bình đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ nhằm tăng cường công tác bảo vệ trẻ em. Thực hiện Công điện số 40/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ và Công văn của Bộ Y tế về tăng cường phòng, chống tai nạn thương tích, phòng chống đuối nước cho trẻ em, ngày 20/5/2026, UBND tỉnh đã ban hành Văn bản số 3294/VB-UB yêu cầu các sở, ngành, địa phương triển khai quyết liệt các biện pháp bảo đảm an toàn cho trẻ em, nhất là trong mùa hè và mùa mưa bão.

Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh, các địa phương trong tỉnh đã chủ động rà soát những khu vực có nguy cơ cao xảy ra tai nạn đuối nước; tăng cường tuyên truyền, phổ biến kiến thức phòng tránh tai nạn thương tích; đồng thời, phát huy vai trò của gia đình trong việc quản lý, giám sát trẻ trong thời gian nghỉ hè. Cùng với việc tuyên truyền, việc tổ chức các lớp dạy bơi miễn phí được các địa phương đặc biệt quan tâm; coi đó là một trong những giải pháp hiệu quả nhất trong công tác phòng, chống đuối nước ở trẻ.

Là địa phương đầu tiên của tỉnh Ninh Bình triển khai chương trình phổ cập bơi theo chỉ đạo của Trung ương và của tỉnh, xã Gia Trấn đã tổ chức khai giảng khóa học bơi kết hợp phổ biến kỹ năng phòng, chống đuối nước cho gần 300 học sinh trên địa bàn. Ngay từ những buổi học đầu tiên, dưới sự hướng dẫn của huấn luyện viên, các em được làm quen với nước, học cách thả lỏng cơ thể, tập nổi, luyện các động tác bơi cơ bản trước khi bước vào những bài học nâng cao.

Điều đặc biệt là bên cạnh việc học bơi, học sinh còn được hướng dẫn nhận biết những nguy cơ tiềm ẩn tại ao, hồ, sông, suối; cách xử lý khi bị chuột rút, kỹ năng tự cứu, tìm kiếm sự trợ giúp và ứng phó khi gặp sự cố dưới nước. Theo đồng chí Phạm Thị Hằng Nga, Phó Chủ tịch UBND xã Gia Trấn, công tác phòng, chống đuối nước sẽ khó đạt hiệu quả nếu chỉ dừng lại ở việc tuyên truyền. Điều quan trọng hơn là phải giúp trẻ được trực tiếp học bơi, thực hành các kỹ năng an toàn dưới nước để có thể tự bảo vệ mình trước những nguy cơ luôn hiện hữu trong cuộc sống.

Không khí sôi nổi cũng diễn ra tại Trường Tiểu học Đồng Phong, nơi UBND xã Nho Quan tổ chức lễ phát động Tháng hoạt động hè và khai giảng lớp dạy bơi miễn phí dành cho học sinh tiểu học trên địa bàn. Ngay trong lễ phát động, Ban Chỉ đạo hoạt động hè xã đã trao tặng các áo phao cứu sinh cho các em học sinh đại diện tham gia khóa học. Theo đồng chí Lê Trần Hương, Phó Chủ tịch UBND xã, Trưởng Ban Chỉ đạo hè xã Nho Quan nhấn mạnh, trẻ em là thế hệ tương lai của quê hương, đất nước; vì vậy, công tác bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em luôn được cấp ủy, chính quyền địa phương xác định là nhiệm vụ quan trọng. Việc tổ chức các lớp dạy bơi miễn phí không chỉ góp phần trang bị kỹ năng phòng, chống đuối nước mà còn tạo môi trường sinh hoạt hè an toàn, bổ ích để các em phát triển toàn diện.

Sau phần khai mạc, những buổi học đầu tiên nhanh chóng được triển khai dưới sự hướng dẫn trực tiếp của các huấn luyện viên. Từ chỗ còn e dè khi bước xuống nước, nhiều em đã dần mạnh dạn hơn sau từng bài tập, từng nhịp quạt tay, đạp chân. Không chỉ đơn thuần học bơi, các em còn được phổ biến kiến thức phòng tránh đuối nước, cách nhận diện khu vực nước sâu nguy hiểm, kỹ năng giữ bình tĩnh khi gặp sự cố cũng như cách gọi người lớn hỗ trợ đúng cách. Việc mở các lớp học bơi miễn phí không chỉ giúp trẻ em được rèn luyện thể chất mà còn góp phần xây dựng môi trường sinh hoạt hè an toàn, bổ ích, hạn chế tình trạng trẻ tự ý xuống tắm tại ao hồ hoặc dành quá nhiều thời gian cho các thiết bị điện tử. Thông qua các buổi học, nhiều em trở nên tự tin hơn, biết tuân thủ kỷ luật, phối hợp với bạn bè trong quá trình luyện tập và hình thành kỹ năng xử lý tình huống khi gặp nguy hiểm dưới nước.

Bên cạnh các lớp học bơi, nhiều hoạt động hỗ trợ phòng chống đuối nước cũng được triển khai đồng bộ tại cơ sở. Chi đoàn Công an xã Yên Mô phối hợp với Trường Đại học Điều dưỡng Nam Định tổ chức các buổi tuyên truyền về phòng, chống đuối nước, đồng thời trực tiếp dạy bơi miễn phí cho các trẻ em có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn. Các em không chỉ được học kỹ thuật bơi mà còn được hướng dẫn những kỹ năng sơ cứu ban đầu đối với người bị đuối nước, kỹ năng ứng cứu an toàn và nguyên tắc không tự ý xuống cứu người khi chưa có đủ điều kiện. Những hoạt động tưởng như nhỏ ấy lại góp phần hình thành "mạng lưới an toàn" từ cơ sở, giúp trẻ em và người dân nâng cao nhận thức, chủ động phòng tránh các nguy cơ đuối nước ngay trong chính môi trường sinh sống của mình.

Những ngày hè, tại bể bơi Vân Khánh (xã Thanh Lâm), Đoàn Thanh niên xã Thanh Lâm đã phối hợp tổ chức khai giảng lớp dạy bơi miễn phí dành cho trẻ em có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn.

Theo dõi con trong buổi học đầu tiên, chị Nguyễn Thị Lan (xã Thanh Lâm) không giấu được niềm vui khi thấy con mạnh dạn xuống nước."Gia đình tôi làm nông, điều kiện còn nhiều khó khăn nên chưa từng nghĩ sẽ cho cháu đi học bơi. Tôi rất vui khi địa phương có những lớp dạy bơi miễn phí. Là cha mẹ, ai cũng mong con biết bơi để tự bảo vệ mình. Được các thầy hướng dẫn bài bản như thế này, chúng tôi rất yên tâm", chị Lan chia sẻ.

Không chỉ các cấp chính quyền và tổ chức đoàn thể, nhiều doanh nghiệp cũng tích cực tham gia các hoạt động vì cộng đồng, chung tay bảo vệ trẻ em trước hiểm họa đuối nước. Tiếp nối thành công của hai khóa học trước, Khu du lịch Tam Chúc (phường Tam Chúc) tiếp tục khai giảng khóa học bơi miễn phí thứ ba dành cho trẻ em từ 10 đến 15 tuổi trên địa bàn. Ngay từ sáng sớm, bể bơi Tuệ Tĩnh trong khuôn viên khu du lịch đã trở nên nhộn nhịp. Dưới sự hướng dẫn của đội ngũ huấn luyện viên chuyên nghiệp, các em nhỏ lần lượt làm quen với nước, luyện tập các kỹ thuật bơi cơ bản và thực hành những kỹ năng an toàn trong môi trường nước. Không khí hào hứng hiện rõ trên gương mặt của nhiều em nhỏ. Em Trần Minh Quân (12 tuổi), lần đầu tham gia khóa học, phấn khởi chia sẻ: “Trước đây cháu rất sợ nước vì chưa biết bơi. Sau vài buổi học, cháu đã biết nổi và tập được những động tác đầu tiên. Các thầy còn dạy cách cứu người an toàn và phải làm gì nếu gặp bạn bị đuối nước. Cháu thấy rất vui và muốn học thật tốt để sau này có thể tự bảo vệ mình.”

Không chỉ hướng tới việc phổ cập kỹ năng bơi lội, chương trình còn mong muốn tạo nên một không gian kết nối cộng đồng, lan tỏa tinh thần sẻ chia và trách nhiệm xã hội, góp phần xây dựng môi trường sống an toàn, nhân văn và phát triển bền vững. Việc duy trì các lớp học miễn phí qua nhiều năm liên tiếp không chỉ thể hiện trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp mà còn góp phần mở rộng cơ hội tiếp cận kỹ năng sống cho trẻ em, nhất là trong bối cảnh tai nạn đuối nước vẫn là nỗi lo thường trực mỗi dịp hè.

Những lớp học bơi miễn phí được tổ chức tuy khác nhau về cách thức triển khai nhưng đều có chung một mục đích là giúp trẻ em được trang bị kỹ năng sinh tồn trước môi trường nước. Mỗi lớp học được mở sẽ góp phần giảm đi những nỗi lo của phụ huynh trong những tháng hè; hình thành ý thức chủ động phòng tránh tai nạn thương tích đối với trẻ em, xây dựng văn hóa an toàn trong cộng đồng.