Báo chí đa phương tiện: Thách thức của những người làm Báo Ninh Bình

Trong kỷ nguyên số, thuật ngữ đa phương tiện, đa nền tảng được báo chí tận dụng tối đa để đưa thông tin đến bạn đọc một cách nhanh nhất, đa dạng nhất và hiệu quả nhất. Nhiều tờ báo lớn đã thực hiện chiến lược đa nền tảng, đa phương tiện như một xu hướng tất yếu từ nhiều năm trước. Không đứng ngoài sự thay đổi của báo chí hiện đại, Báo Ninh Bình đã nhanh chóng thích ứng với báo chí đa phương tiện. 

Những vấn đề tưởng chừng khô khan như xây dựng Đảng, xây dựng Nông thôn mới, những thông tin về chính sách của Đảng, Nhà nước được truyền tải đến nhân dân không chỉ thông qua những việc làm, con người cụ thể mà còn được sử dụng phương thức truyền tải đa phương tiện, đa nền tảng thông qua hình thức mỗi bài báo đều bố trí nhiều ảnh, video, biểu đồ..., giúp độc giả dễ tiếp cận hơn. Báo Ninh Bình còn lập fanpage trên Facebook, Youtube, Zalo... để thu hút các đối tượng độc giả. 

Trong 3 năm trở lại đây, câu chuyện về báo chí đa phương tiện, đa nền tảng là "điệp khúc" thường xuyên được Ban Biên tập đưa ra để thảo luận trong các cuộc họp chuyên đề, giao ban chuyên môn. Tư tưởng đó đã "ngấm" đến từng phóng viên, biên tập viên và chúng tôi bắt đầu các cuộc "tầm sư học đạo" qua những người bạn và tự học qua các báo lớn... Điều này đã thực sự tạo nên bước đột phá mạnh mẽ từ tư duy đến cách làm của đội ngũ cán bộ, phóng viên vốn đã quá quen với báo in truyền thống. Hướng đi là thế, nhưng bắt tay vào thực hiện người làm báo Đảng địa phương như Báo Ninh Bình đã gặp vô vàn khó khăn. 

Nhà báo Nguyễn Lựu chia sẻ: Khó khăn lớn nhất khi thực hiện các tác phẩm báo chí đa phương tiện là chúng tôi không được đào tạo bài bản về báo điện tử. Người làm chuyên về thiết kế các loại hình đa phương tiện như E-Magazine, Longform... không có. Tất cả ê kíp làm việc phải tự mày mò từ con số không. Đơn cử như tác phẩm đầu tay của tôi là "Giữ nét xưa trong hiện đại". Để làm được tác phẩm E-Magazine này, chúng tôi phải đọc rất nhiều tác phẩm trên các báo lớn, sau đó hình dung ra các bước làm từ kịch bản, ảnh, video, thiết kế đồ họa..., trong đó video và thiết kế là 2 nội dung chiếm nhiều thời gian, công sức nhất. Tác phẩm được hoàn thành trong thời gian 10 ngày với ê kíp 5 người, một "kỷ lục" mà chúng tôi chưa từng trải qua và cũng từ tác phẩm này, chúng tôi đã hình dung ra tổng thể một tác phẩm báo chí đa phương tiện. Tiếp sau đó, nhiều tác phẩm báo chí được Báo Ninh Bình xuất bản dưới các hình thức báo chí hiện đại đã mang lại cách tiếp cận thông tin mới mẻ cho công chúng. 

Đánh giá về tính hiệu quả tuyên truyền của các tác phẩm báo chí đa phương tiện trên Báo Ninh Bình, ông Hoàng Bình Minh, Phó Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Ninh Bình cho biết: Những năm gần đây, Báo Ninh Bình đã thay đổi rất nhiều cả về nội dung phản ánh và hình thức trình bày. Đặc biệt, các tác phẩm tuyên truyền về du lịch đã làm phong phú thêm cách thức quảng bá du lịch. Chúng tôi coi Báo Ninh Bình là một trong những kênh thông tin chính thống, tin cậy, hiệu quả góp phần quảng bá hình ảnh du lịch Ninh Bình. 

Chính vì vậy, trên các mạng xã hội như: Facebook, Youtube, Zalo của Hiệp hội Du lịch Ninh Bình cập nhật tất cả các thông tin về du lịch do Báo Ninh Bình xuất bản. Khó khăn thứ hai và cũng là thách thức lớn nhất của những người làm Báo Ninh Bình khi thực hiện các tác phẩm đa phương tiện đó là thiếu thiết bị. Mặc dù đã được đầu tư thiết bị để làm báo điện tử, nhưng với xu hướng số hóa phát triển nhanh chóng, các thiết bị được mua sắm nhiều năm qua trở nên lạc hậu và không đáp ứng được đầy đủ yêu cầu của báo chí hiện đại. 

Kỷ niệm đáng nhớ nhất của chúng tôi là lần đầu làm chương trình trải nghiệm thực tế "Trải nghiệm làm tranh lá bồ đề với Á hậu Hải Yến". Sau khi tất cả nội dung kịch bản, nhân vật trải nghiệm, sản phẩm trải nghiệm, đạo cụ... được chuẩn bị chu đáo, đầy đủ nhờ huy động tất cả các mối quan hệ cá nhân sẵn sàng cho ngày mai đi quay thì phóng viên quay phim thông báo thiết bị quay phim không đạt yêu cầu, mic cài không có, cả nhóm chạy đôn chạy đáo đến 23 giờ mới liên hệ được một người bạn làm dịch vụ truyền thông cho thuê camera, mic..., còn phóng viên quay phim của báo phải sử dụng máy ảnh cá nhân để quay cùng. 

Tác phẩm ra mắt công chúng có thể chưa thực sự hài lòng, nhưng với chúng tôi là sự nỗ lực rất lớn bằng 200% khả năng của mình để vượt qua những khó khăn, thách thức. Bởi chúng tôi luôn mong muốn truyền tải những thông tin hữu ích nhất, những chủ trương, chính sách mới nhất đến với công chúng một cách hiệu quả nhất. 

Còn rất nhiều khó khăn mà chúng tôi, những người làm báo Đảng địa phương nói chung và Báo Ninh Bình nói riêng khi thực hiện các tác phẩm báo chí đa phương tiện, đa nền tảng phải đối mặt như khả năng tiếp cận khoa học, công nghệ thông tin, cuộc chạy đua với mạng xã hội... 

Để khắc phục điểm này, trong những năm qua, Ban Biên tập đã tổ chức nhiều lớp bồi dưỡng nghiệp vụ... dần dần chúng tôi đã "giải mã" được các khái niệm xa lạ như E-Magazine, Mega Story, Longform, Podcast… Đồng thời, thông qua các lớp tập huấn kiểu "cầm tay chỉ việc" phóng viên, biên tập viên Báo Ninh Bình đã được trang bị thêm kỹ năng dựng phim, làm đồ họa, nghiên cứu cách thức phát triển mạng xã hội Facebook, Youtube… nhằm đáp ứng yêu cầu về xây dựng sản phẩm báo chí đa phương tiện, đa nền tảng. Khó khăn gian nan là thế nhưng với sự nỗ lực của tập thể Báo Ninh Bình, chúng tôi đã gặt hái được những "trái ngọt đầu mùa". 

Báo Ninh Bình đã lọt vào top 25 báo Đảng địa phương có lượng truy cập cao nhất toàn quốc. Đặc biệt trong tháng 5 vừa qua, tỉnh Ninh Bình tổ chức sự kiện "Tuần Du lịch Ninh Bình năm 2023". Báo Ninh Bình đã tuyên truyền sự kiện dưới nhiều hình thức như tác phẩm E-Magazine, video, phóng sự ảnh và lần đầu tiên chúng tôi thực trailer, đoạn phim giới thiệu về sự kiện đã thu hút hàng chục nghìn lượt theo dõi của độc giả. Sự kiện này cũng đã đưa Báo Ninh Bình lọt vào top 19 báo Đảng địa phương có lượng truy cập cao nhất toàn quốc. 

Trong xu thế báo chí hiện đại ngày nay, để phát huy sức mạnh của các loại hình báo chí đa phương tiện, đa nền tảng rất cần có sự đầu tư thỏa đáng cho "nguyên liệu đầu vào" như trang thiết bị, con người, công nghệ... Đặc biệt, cần chú trọng bổ sung nguồn nhân lực chất lượng có trình độ về công nghệ thông tin, được đào tạo cơ bản về kỹ thuật đồ họa, công nghệ thông tin... Đồng thời, phóng viên, biên tập viên, kỹ thuật viên cần được thường xuyên học tập, trau dồi kiến thức mới, nâng cao, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, thay đổi tư duy, coi đây là xu hướng tất yếu mà mỗi cá nhân phải có trách nhiệm đóng góp cùng nhau xây dựng thương hiệu Báo Ninh Bình trong dòng chảy của báo chí hiện đại.

Nguyễn Thơm