Xác định việc bố trí TĐC phải đi trước một bước, bảo đảm khi có quyết định thu hồi đất phải tiến hành giao đất TĐC kịp thời cho đúng đối tượng theo quy định, tỉnh yêu cầu các cơ quan, đơn vị liên quan thường xuyên rà soát để tham mưu cấp có thẩm quyền điều chỉnh, bổ sung hoàn thiện cơ chế, chính sách về bồi thường, hỗ trợ và TĐC khi Nhà nước thu hồi đất theo hướng sát với thực tế, góp phần tháo gỡ "nút thắt" trong công tác GPMB, thúc đẩy triển khai các dự án theo đúng cam kết.
Tại phường Tây Hoa Lư, mặc dù Dự án xây dựng tuyến đường du lịch kết hợp phát triển đô thị từ thị trấn Thiên Tôn đến Cố đô Hoa Lư có tới 2 lần điều chỉnh mở rộng nhưng đến nay phường đã hoàn tất điều tra, khảo sát và phân loại đất, tài sản của các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân bị ảnh hưởng. Dự án dự kiến có 540 hộ gia đình cùng một số công trình công cộng bị ảnh hưởng phải tháo dỡ, di dời tài sản trên đất; trong đó số hộ phải tháo dỡ, phá dỡ, di dời tài sản trên đất là 528 hộ, số hộ di dời và TĐC là 11 hộ và 1 hộ sống chung đủ điều kiện để tách thành hộ riêng. Diện tích đất dự kiến thu hồi 6.787,5m2. Nhằm đẩy nhanh tiến độ GPMB, phường đã huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, nhất là phát huy vai trò của MTTQ và các đoàn thể chính trị, xã hội trong công tác tuyên truyền, vận động nhân dân ngay từ khi bắt đầu triển khai dự án; đồng thời bảo đảm công khai, minh bạch các văn bản, quy định để nhân dân tiếp cận đầy đủ thông tin, từ đó thực hiện tốt các quy định về công tác GPMB. Đặc biệt quá trình thực hiện, địa phương quan tâm nắm bắt tâm tư, nguyện vọng và đảm bảo đầy đủ quyền và lợi ích chính đáng, hợp pháp của người dân có đất thu hồi theo quy định của pháp luật. Đối với quỹ đất TĐC, phường tham mưu với tỉnh bố trí tại khu đấu giá trước đây. Dự kiến giao đất TĐC cho các hộ thu hồi hết đất ở và hộ sống chung đủ điều kiện để tách thành hộ riêng là 1.220m2. Diện tích TĐC tối thiểu là 80m2 và tối đa bằng hạn mức giao đất là 120m2, tạo điều kiện sớm ổn định cuộc sống cho những người dân phải di chuyển chỗ ở đến khu TĐC.
Ông Nguyễn Quốc Hưng, Chủ tịch UBND phường Tây Hoa Lư cho biết: Phường đang chỉ đạo cơ quan chuyên môn rà soát, đề xuất UBND tỉnh chấp thuận chủ trương bố trí TĐC tại khu TĐC Hồng Phong đối với các hộ gia đình bị thu hồi đất ở mà phần diện tích còn lại không đủ điều kiện ở theo Quyết định số 70/QĐ-UBND ngày 14/10/2024 và các hộ sống chung trên thửa đất bị thu hồi không có nơi ở nào khác. Những trường hợp mới phát sinh phải thu hồi đất khi mở rộng thêm ranh giới thực hiện dự án thì thực hiện TĐC tại dãy 2 tuyến ĐT.477 hiện đã làm xong đường vào thuận lợi.
Không chỉ tại phường Tây Hoa Lư, nhiều địa phương khác trong tỉnh cũng đang khẩn trương triển khai xây dựng các khu TĐC phục vụ những dự án lớn. Tại xã Bình Lục, khu TĐC phục vụ GPMB dự án đường song hành Vành đai 5 đang được đẩy nhanh tiến độ thi công. Xác định TĐC là khâu then chốt, địa phương đã chủ động lựa chọn, đề xuất và được phê duyệt dự án Đầu tư xây dựng Khu TĐC phục vụ GPMB tại xã Bình Nghĩa (cũ). Mục tiêu đầu tư dự án là hình thành một khu ở mới khang trang, có hệ thống hạ tầng kỹ thuật đồng bộ; tạo quỹ đất ở để giao đất TĐC; tạo không gian, cảnh quan kiến trúc khu dân cư mới, góp phần phát triển hạ tầng kỹ thuật, kết nối với các khu dân cư hiện hữu, bảo đảm thực hiện theo đúng quy định của Luật Đầu tư công, Luật Xây dựng và pháp luật liên quan. Ông Lã Xuân Hùng, Trưởng phòng Kinh tế xã Bình Lục cho biết: Khu TĐC có diện tích hơn 60.000m2 được xây dựng tại thôn 2 Cát Lại với hạ tầng kỹ thuật đồng bộ bảo đảm phục vụ thuận tiện đời sống của người dân khi đến nơi ở mới. Hiện, khu TĐC đang được Công ty TNHH Xây dựng Phúc Thành tập trung xây dựng, phấn đấu hoàn thành, bàn giao trước ngày 30/6/2026.
Ông Nguyễn Văn Thạnh, phụ trách kỹ thuật thi công dự án cho biết: Dự án khởi công xây dựng tháng 1/2026. Do yêu cầu cấp bách về nơi TĐC cho người dân bị ảnh hưởng bởi dự án Đầu tư xây dựng đường song hành Vành đai 5, mặc dù trong điều kiện giá nguyên vật liệu tăng cao và khan hiếm nhưng công ty phát huy nội lực, tập trung các điều kiện bảo đảm thi công dự án đúng tiến độ, chất lượng và hiệu quả.
Dưới sự lãnh đạo tập trung, thống nhất của các cấp ủy Đảng, chính quyền và sự đồng thuận của nhân dân, nhiều dự án đầu tư cơ sở hạ tầng, phát triển thương mại dịch vụ trên địa bàn tỉnh triển khai GPMB nhanh, gọn, triệt để; cơ chế, chính sách về bồi thường, hỗ trợ, TĐC được thực hiện nghiêm túc, đúng quy định của pháp luật. Đáng chú ý quá trình lựa chọn, xây dựng khu TĐC, chính quyền địa phương đặc biệt quan tâm nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, giải quyết kịp thời các kiến nghị của người dân, tạo sự đồng thuận cao, giúp công tác GPMB diễn ra thuận lợi. Khi xây dựng khu TĐC, các địa phương đều ưu tiên lựa chọn vị trí thuận lợi kết hợp với xây dựng hạ tầng đồng bộ. Các khu TĐC được xây dựng có hệ thống đường giao thông nội bộ kết nối thuận tiện với khu vực xung quanh; hệ thống thoát nước mưa, nước thải, cấp nước, chiếu sáng, thông tin liên lạc, phòng cháy, chữa cháy… bảo đảm tiêu chuẩn, nơi ở mới bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ nhằm xây dựng khu dân cư không chỉ là nơi ở mới mà còn là không gian sống hiện đại, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt, đời sống ngày càng cao của người dân ở các địa phương. Quá trình thực hiện đã có nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt trong chỉ đạo và tổ chức thực hiện GPMB tạo được hiệu quả cao, góp phần đảm bảo tiến độ chung của dự án. Ông Nguyễn Quang Thắng, Phó Chủ tịch UBND xã Bình Lục cho biết: Khi bố trí đất TĐC, địa phương ưu tiên vị trí đẹp, thuận lợi cho người dân, đặc biệt là các đối tượng chính sách, người có công với cách mạng. Đây không chỉ là trách nhiệm mà còn thể hiện tính nhân văn khi thực hiện chính sách phát triển của địa phương.
Việc chủ động chuẩn bị quỹ đất và xây dựng khu TĐC không chỉ giúp giải quyết nhu cầu chỗ ở cho người dân mà còn tạo điều kiện thuận lợi để các địa phương đẩy nhanh công tác GPMB phục vụ triển khai các dự án xây dựng kết cấu hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội đồng bộ, hiện đại, góp phần quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.