Vốn tín dụng chính sách “trụ cột” giảm nghèo bền vững

Xuyên suốt hành trình giảm nghèo tại Nam Định thời gian qua cho thấy nguồn vốn tín dụng chính sách của Chính phủ thông qua Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) tỉnh đã đi vào cuộc sống, trở thành công cụ hữu hiệu, góp phần phát triển kinh tế - xã hội, thực hiện thành công các chương trình mục tiêu quốc gia, an sinh xã hội trên địa bàn tỉnh.

Chỉ thị số 40-CT/TW và Kết luận số 06-KL/TW của Ban Bí thư Trung ương Đảng về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với tín dụng CSXH đã tạo nên tác động mạnh mẽ, tích cực đối với hoạt động tín dụng chính sách trên địa bàn tỉnh. Nguồn vốn tín dụng chính sách cho vay trên địa bàn không ngừng tăng trưởng đáp ứng tốt hơn nhu cầu vay của người nghèo và các đối tượng chính sách khác. Các địa phương đã huy động được sức mạnh tổng hợp của toàn xã hội, chính quyền các cấp, nhất là sức mạnh của các đoàn thể chính trị - xã hội cùng tham gia thực hiện chương trình giảm nghèo, chăm lo cuộc sống cho người nghèo và các đối tượng chính sách, hướng dẫn và tạo điều kiện cho họ từng bước chuyển biến nhận thức, tập trung phát triển kinh tế để vươn lên thoát nghèo bền vững.

Hoạt động của NHCSXH tỉnh Nam Định đã góp phần tích cực trong công cuộc giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới trên địa bàn tỉnh. Tỷ lệ hộ nghèo theo chuẩn đa chiều của toàn tỉnh đến hết năm 2024 là 1,09%. Đến hết tháng 3/2025, tổng nguồn vốn cho vay của NHCSXH tỉnh đạt 5.018,2 tỷ đồng, tăng 1.796,5 tỷ đồng so với năm 2020, tỷ lệ tăng trưởng đạt 55,8% (bình quân 9,3%/năm). Trong đó, nguồn vốn Trung ương tăng 1.591,6 tỷ đồng; nguồn vốn ngân sách địa phương bổ sung chuyển sang tăng 204,9 tỷ đồng. 3 tháng đầu năm 2025, ngân sách tỉnh chuyển sang uỷ thác qua NHCSXH là 100 tỷ đồng; ngân sách các huyện, thành phố là 7,7 tỷ đồng; lãi nhập nguồn là 0,3 tỷ đồng đạt 108% kế hoạch giao. Dư nợ cho vay đến hết tháng 3/2025 đạt 4.964,5 tỷ đồng, so với đầu nhiệm kỳ tăng 1.751 tỷ đồng, tỷ lệ tăng trưởng 54,5% (bình quân tăng trưởng 9,2%/năm). Chất lượng tín dụng luôn được kiểm soát chặt chẽ, an toàn; tỷ lệ nợ quá hạn chỉ chiếm 0,118% tổng dư nợ.

Trong quý I/2025, NHCSXH tỉnh đã giải ngân cho 8.058 lượt khách hàng (trong đó có 170 học sinh, sinh viên được giải ngân kỳ học tiếp theo), với số tiền 536,9 tỷ đồng, bằng 138,4% so với cùng kỳ năm trước. Dư nợ đến 31/3/2025 đạt: 4.964,5 tỷ đồng, so với đầu năm tăng 144,6 tỷ đồng, đạt 98,9% kế hoạch tăng trưởng, với 98.942 khách hàng còn dư nợ. Các đơn vị đều có dư nợ tăng trưởng so với năm trước, một số phòng giao dịch có mức tăng trưởng cao như: Nghĩa Hưng tăng 22 tỷ đồng, Hải Hậu và Giao Thuỷ đều tăng 20,2 tỷ đồng. Từ nguồn vốn tín dụng CSXH đã hỗ trợ vốn đầu tư cho sản xuất kinh doanh, tạo việc làm, phục vụ đời sống sinh hoạt cho 43 hộ nghèo, 342 hộ cận nghèo, 688 hộ mới thoát nghèo và 6.985 đối tượng chính sách khác góp phần giúp 127 hộ thoát nghèo, 431 hộ thoát cận nghèo; tạo việc làm cho 1.684 lao động; 2 người chấp hành xong án phạt tù được vay vốn hòa nhập cộng đồng; 176 học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn được vay vốn để chi phí học tập; xây dựng 10.224 công trình nước sạch, vệ sinh ở nông thôn; 11 căn nhà ở cho người có thu nhập thấp đóng góp tích cực vào việc giải quyết vấn đề an sinh xã hội. Toàn tỉnh hiện có 72 xã không có nợ quá hạn (chiếm 41,1% tổng số xã), đánh giá chất lượng hoạt động tín dụng của các xã có 172 xã xếp loại tốt, 3 xã xếp loại khá, không có xã xếp loại trung bình, yếu. Hiện có 2.661 tổ tiết kiệm và vay vốn (TK và VV), trong đó có 2.544 tổ xếp loại tốt (95,6%); 67 tổ xếp loại khá (2,52%); 49 tổ xếp loại trung bình (1,84%); 1 tổ xếp loại yếu, tỷ lệ 0,04%. 2.450/2.661 tổ TK và VV không có nợ quá hạn, chiếm 92,1% tổng số tổ TK và VV trên địa bàn. Hoạt động giao dịch tại 173 điểm giao dịch xã tiếp tục được duy trì ổn định, chất lượng, hiệu quả và được theo dõi, giám sát từ xa qua hệ thống Camera IP đảm bảo phòng ngừa các rủi ro. Qua đó, giúp người nghèo và các đối tượng chính sách khác tiếp cận nguồn tín dụng ưu đãi của Chính phủ một cách thuận lợi, tiết giảm chi phí với phương châm “Phục vụ tại nhà, thu nợ, giải ngân tại xã”, thực hiện tốt quy chế dân chủ, công khai và tăng cường sự giám sát của chính quyền địa phương, các tổ chức chính trị xã hội trong việc thực thi tín dụng CSXH.

Bên cạnh thực hiện nhiệm vụ chính trị được giao, giai đoạn 2020-2025, NHCSXH tỉnh cũng đã tích cực tham gia đóng góp, ủng hộ các hoạt động từ thiện xã hội do hội sở chính phát động và trên địa bàn tỉnh với tổng số tiền hơn 3,4 tỷ đồng. Hàng năm, cán bộ, nhân viên đã đóng góp ngày lương cho các chương trình từ thiện xã hội ủng hộ Quỹ tình nghĩa và tặng quà cho các gia đình nghèo có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn nhân dịp đón Tết cổ truyền dân tộc. Tham gia ủng hộ nuôi 2 trẻ em mồ côi do ảnh hưởng bởi đại dịch COVID-19 đến năm 18 tuổi theo chương trình “Nối vòng tay thương” và chương trình “Mẹ đỡ đầu”; ủng hộ 11 “lá chưa lành” thuộc chương trình “Cặp lá yêu thương”; ủng hộ các chương trình an sinh xã hội được phát động trên địa bàn tỉnh, các Quỹ Vì người nghèo, Quỹ cứu trợ nhân đạo số tiền 282,7 triệu đồng. Phối hợp với Ủy ban MTTQ tỉnh Nam Định xây dựng 30 căn nhà Đại đoàn kết cho hộ nghèo, hộ cận nghèo trên địa bàn tỉnh trị giá 1,5 tỷ đồng.  

Giai đoạn 2025-2030, NHCSXH tỉnh tiếp tục tập trung bám sát các nhiệm vụ, giải pháp tại Chỉ thị số 39-CT/TW của Ban Bí thư Trung ương Đảng và các văn bản liên quan của Thủ tướng Chính phủ; Chỉ thị số 25-CT/TU, Thông báo Kết luận số 1236-KL/TU của Ban TVTU và Chiến lược phát triển NHCSXH đến năm 2030... Tăng cường phối hợp với các sở, ngành, đơn vị liên quan tham mưu cho cấp ủy, chính quyền địa phương chỉ đạo hoạt động tín dụng chính sách trên địa bàn, bổ sung nguồn vốn ngân sách địa phương để tăng cường nguồn lực thực hiện tốt tín dụng chính sách góp phần thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia, mục tiêu tăng trưởng kinh tế đi đôi với tiến bộ và công bằng xã hội, đảm bảo an sinh xã hội trên địa bàn. Tập trung triển khai thực hiện kế hoạch tăng trưởng tín dụng năm 2025; tích cực huy động các nguồn vốn, tiền gửi của tổ chức, cá nhân để bổ sung nguồn lực cho vay các chương trình tín dụng chính sách. Phối hợp với chính quyền địa phương, hội, đoàn thể nhận uỷ thác tiếp tục thực hiện đồng bộ các giải pháp nâng cao chất lượng tín dụng từ chất lượng cho vay, chất lượng hoạt động của tổ TK và VV, hoạt động giao dịch xã. Thường xuyên củng cố, kiện toàn các tổ TK và VV có số thành viên, dư nợ thấp, phấn đấu đạt dư nợ/tổ bằng bình quân chung toàn quốc nhằm nâng cao năng lực hoạt động cho mạng lưới tổ TK và VV. Tăng cường công tác truyền thông về tín dụng chính sách, trong đó tập trung tuyên truyền về nội dung Chỉ thị số 39-CT/TW của Ban Bí thư Trung ương Đảng; các chính sách tín dụng ưu đãi của tỉnh theo Nghị quyết số 142/2024/NQ-HĐND của HĐND tỉnh và Quyết định 732/QĐ-UBND của UBND tỉnh. Phát huy vai trò của mỗi cán bộ, người lao động NHCSXH là một tuyên truyền viên tích cực, lan toả đến Ban đại diện Hội đồng quản trị các cấp, cán bộ các tổ chức chính trị - xã hội nhận uỷ thác, tổ trưởng tổ TK và VV cùng trở thành những tuyên truyền viên, từ đó góp phần nâng cao nhận thức của cấp uỷ, chính quyền địa phương và người dân về vị trí, vai trò của tín dụng chính sách trong việc thực hiện các chương trình, đề án phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Bài và ảnh: Đức Toàn