Tình Việt - Lào anh em, mãi mãi không bao giờ phai

PHƯƠNG MAI

Xin được lấy lời kết trong bài hát "Tình Việt - Lào anh em" của nhạc sĩ Hồ Hữu Thới làm tựa đề cho bài viết này để minh chứng phần nào cho mối quan hệ hữu nghị trường tồn giữa hai dân tộc hơn 60 năm qua.

Việt Nam và Lào là hai nước láng giềng gần gũi, núi sông liền một dải, cùng chung dòng nước Mekong, có mối quan hệ truyền thống và gắn bó lâu đời. Người dân hai nước coi nhau như anh em ruột thịt, thường xuyên chia sẻ, hỗ trợ, giúp đỡ nhau trong mọi hoàn cảnh. Mối quan hệ đặc biệt ấy đã được hình thành qua hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước, được các lãnh tụ vĩ đại của hai dân tộc đặt nền móng, vun đắp.

Từ sự gắn kết do điều kiện tự nhiên cũng như lịch sử của hai dân tộc có cùng ước vọng giành độc lập, tự do, với ý chí cách mạng quật cường, Nhân dân Việt Nam và Lào đã đứng lên đấu tranh giành được chính quyền vào năm 1945, lập nên Nhà nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa vào ngày 2-9-1945 và Nhà nước Lào Issara vào ngày 12-10-1945. Những thắng lợi vẻ vang của cách mạng Lào nói riêng và liên minh chiến đấu Việt - Lào nói chung trong những năm tiếp theo dẫn đến việc ký kết Hiệp định Giơ-ne-vơ về Lào ngày 23-7-1962 công nhận độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Lào. Chỉ hai tháng sau đó, ngày 5-9-1962, Việt Nam và Lào chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao. Đây là mốc son đánh dấu giai đoạn phát triển mới của quan hệ hai nước trong thời kỳ hiện đại.

Trong 60 năm qua, mặc dù tình hình thế giới và khu vực có nhiều biến động, thuận lợi và thách thức đan xen, song có thể khẳng định quan hệ hữu nghị vĩ đại, đoàn kết đặc biệt và hợp tác toàn diện Việt - Lào đã không ngừng phát triển vững chắc, ngày càng sâu rộng, thực chất và hiệu quả. Quan hệ chính trị - đối ngoại ngày càng gắn bó, tin cậy với các hoạt động trao đổi đoàn, tiếp xúc cấp cao, thường xuyên trên tất cả các kênh. Hai bên nỗ lực duy trì, phát huy hiệu quả các cơ chế hợp tác song phương các cấp, ngành, địa phương, phối hợp triển khai tốt các thỏa thuận cấp cao và các cấp. Hợp tác quốc phòng - an ninh không ngừng được đẩy mạnh, tiếp tục là một trong những trụ cột quan trọng trong mối quan hệ đặc biệt Việt Nam - Lào, góp phần bảo đảm vững chắc độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của mỗi nước. Hợp tác kinh tế, trao đổi thương mại hai chiều giữa hai nước liên tục tăng trưởng hàng năm ở mức hai con số; kim ngạch hai chiều 8 tháng đầu năm 2022 đã đạt trên 1 tỉ USD, tăng hơn 20% so với cùng kỳ năm trước. Việt Nam luôn là nước đầu tư lớn vào Lào với hơn 200 dự án FDI đang hoạt động và tổng vốn hơn 5 tỉ USD. Hợp tác về giáo dục đào tạo là hợp tác chiến lược theo hướng chú trọng chất lượng cao. Hợp tác các lĩnh vực khác, như năng lượng, giao thông vận tải, văn hóa, y tế... không ngừng được củng cố đi vào chiều sâu. Các công trình, dự án hợp tác mang dấu ấn của tình hữu nghị Việt - Lào đã và đang xuất hiện ngày càng nhiều trên đất nước hoa Chăm-pa tươi đẹp... Công trình Nhà Quốc hội mới của Lào, quà tặng của Đảng, Nhà nước và n hân dân Việt Nam dành cho Đảng, Nhà nước và n hân dân Lào được bàn giao và khánh thành năm 2021 đã trở thành một trong những biểu tượng của quan hệ đặc biệt Việt - Lào trong giai đoạn mới.

Đặc biệt mối quan hệ hợp tác giữa các địa phương, nhất là giữa các tỉnh giáp biên ngày càng gắn bó khăng khít. Đến nay đã có hàng nghìn dự án hỗ trợ phát triển ODA, các dự án, chương trình hợp tác, các khoản viện trợ của các bộ, cơ quan, địa phương Việt Nam được xây dựng, triển khai và phát huy hiệu quả giúp các bạn Lào. Tiêu biểu trong đó là mối quan hệ kết nghĩa bền chặt trên 40 năm giữa tỉnh U Đôm Xay của Lào và tỉnh Hà Nam Ninh trước đây cũng như tỉnh Nam Định hiện nay. Trải qua thời gian, mối quan hệ đó ngày càng bền chặt. Đơn cử như các hoạt động ngoại giao luân phiên, từ năm 2010 đến nay, Nam Định đã được đón 3 Đoàn đại biểu cấp cao tỉnh U Đôm Xay do các đồng chí Bí thư Tỉnh ủy, Tỉnh trưởng sang thăm, làm việc với tỉnh Nam Định. Năm 2017, Đoàn đại biểu cấp cao của Nam Định do đồng chí Phạm Đình Nghị, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh làm trưởng đoàn sang thăm, làm việc tại tỉnh U Đôm Xay. 2 tỉnh đã ký biên bản ghi nhớ về hợp tác giữa hai tỉnh giai đoạn 2017-2021. Thực hiện các văn bản đã ký kết, từ năm 2018 đến năm 2021, tỉnh Nam Định đã tiếp nhận và đào tạo 13 học sinh, sinh viên của tỉnh U Đôm Xay học tập tại các trường đại học trên địa bàn tỉnh, với tổng kinh phí đào tạo gần 4 tỷ đồng. Tỉnh cũng tích cực hỗ trợ tỉnh U Đôm Xay trong công tác phòng, chống dịch COVID-19. Trước đó từ năm 2010, tỉnh ta đã tiếp nhận nhiều lưu học sinh của tỉnh U Đôm Xay sang học tại các cơ sở đào tạo đại học của tỉnh, như Trường Đại học Lương Thế Vinh, Trường Đại học Điều dưỡng Nam Định. Mới đây Đoàn đại biểu tỉnh Nam Định do đồng chí Phạm Gia Túc, Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy dẫn đầu đã sang thăm và làm việc tại tỉnh U Đôm Xay và Thủ đô Viêng Chăn nhân dịp kỷ niệm 60 năm Ngày thiết lập quan hệ ngoại giao nước CHXHCN Việt Nam - nước CHDCND Lào.

Những ngày cùng Đoàn công tác trên đất nước Chăm Pa, dù thời gian ngắn ngủi nhưng cũng đủ để chúng tôi cảm nhận rõ hơn tình cảm của các bạn Lào dành cho Việt Nam. Những nắm tay siết chặt, những cái ôm nồng ấm, những ánh mắt tươi vui như đón người thân lâu ngày chưa gặp khiến chúng tôi như cảm thấy được trở về chính ngôi nhà của mình. Ngay từ khi đặt chân xuống sân bay cho đến những ngày trên đất bạn, điều làm chúng tôi hết sức ngạc nhiên và xúc động là rất nhiều, nếu như không muốn nói là hầu hết cán bộ của bạn đều hiểu và nói được tiếng Việt khiến chúng tôi không hề gặp khó khăn khi giao tiếp. Bởi lẽ trong số đó có nhiều anh chị đã từng sang học tập tại Việt Nam, có người chưa từng sang Việt Nam lại có vợ, chồng, con cái học tại Việt Nam hoặc lại tự học tiếng Việt bởi tình thương mến thương với ngôn ngữ và dải đất hình chữ S. Thật ấm lòng khi trên đất nước bạn xa xôi lại được nghe những giai điệu quen thuộc: Em ơi Hà Nội phố, Mùa Xuân trên Thành phố Hồ Chí Minh, Như có Bác Hồ trong ngày vui đại thắng… do chính những người bạn Lào thể hiện. Những điệu múa Lăm Vông trên nền nhạc Trịnh Công Sơn, Văn Cao… càng tạo nên không khí hết sức gần gũi, thân tình, ấm áp.

Tiếp nối mối quan hệ hữu nghị truyền thống đó, thời gian tới, hai tỉnh cam kết sẽ thường xuyên trao đổi đoàn giữa các cơ quan Đảng, chính quyền, đoàn thể nhằm tăng cường tình hữu nghị, đoàn kết, hiểu biết lẫn nhau; trao đổi kinh nghiệm trong công tác xây dựng Đảng, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ; tích cực trao đổi thông tin về môi trường đầu tư, tiềm năng, thế mạnh, tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà đầu tư của mỗi bên được tiếp cận thông tin cũng như hỗ trợ nhà đầu tư, doanh nghiệp hai tỉnh trong quá trình liên kết, hợp tác, cùng phát triển.

Những chuyến thăm, trao đổi Đoàn sẽ tiếp tục nối dài, vun đắp mối quan hệ đoàn kết, gắn bó giữa hai dân tộc. Một “mối tình” hiếm có giữa thế giới đầy bất ổn hiện nay.

“Em ở bên Tây.
                      Anh ở bên Đông
Hai nước nghe chung tiếng gà gáy sáng
Đất nước Chăm Pa.
                        Đất nước Tiên Rồng
Chung bước đi lệ xây đắp mối tình
Tình Việt - Lào anh em”…*

-------------------------

* Lời bài hát Tình Việt - Lào anh em.