Phát huy vai trò của Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư cộng đồng

N hững năm qua, MTTQ các cấp trong tỉnh đã phát huy vai trò của Ban Thanh tra nhân dân (TTND), Ban Giám sát đầu tư cộng đồng (GSĐTCĐ) nhằm phát huy dân chủ, động viên nhân dân thực hiện quyền giám sát đối với việc chấp hành, thực hiện chủ trương, chính sách của các cơ quan, tổ chức, đơn vị, địa phương, góp phần giữ vững ổn định ngay từ cơ sở, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân.

Với sự giám sát chặt chẽ của Ban TTND, Ban GSĐTCĐ, các công trình kết cấu hạ tầng thôn, xóm của xã Nghĩa Thái (Nghĩa Hưng) ngày càng hoàn thiện, đồng bộ theo tiêu chí NTM.

Xã Nghĩa Thái (Nghĩa Hưng) là một trong 10 xã, thị trấn được huyện chọn thí điểm xây dựng nông thôn mới (NTM) nâng cao giai đoạn 2016-2020. Bằng các nguồn vốn đầu tư hỗ trợ của Nhà nước, huy động ủng hộ từ con em quê hương làm ăn xa và tự nguyện đóng góp của nhân dân, xã đã tập trung đầu tư cải tạo, nâng cấp và xây dựng các công trình kết cấu hệ thống phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Xã đã tổ chức cho cán bộ, công chức xã, cán bộ thôn, xóm đi tham quan, học tập các mô hình xây dựng NTM tiêu biểu trong và ngoài tỉnh nhằm nâng cao kiến thức, kỹ năng quản lý, tổ chức thực hiện và giám sát cộng đồng. Ban TTND, Ban GSĐTCĐ xã đã phát huy nhiệm vụ, quyền hạn của mình tham gia giám sát các công trình phúc lợi, làm đường giao thông nông thôn, đường nội đồng, kiên cố hóa kênh mương, vệ sinh môi trường… Thông qua việc giám sát, các công trình có nguồn đóng góp của nhân dân sau thời gian thi công, đưa vào sử dụng đều bảo đảm chất lượng, được người dân tin tưởng. Tại xã Hải Phúc (Hải Hậu), hoạt động của Ban TTND, Ban GSĐTCĐ, phát huy được vai trò, nhiệm vụ trong thực hiện công tác giám sát và chủ động tuyên truyền, vân động nhân dân cùng tham gia giám sát. Trong giai đoạn 2016-2020, xã đã ban hành nhiều cơ chế phù hợp nhằm khuyến khích các xóm xây dựng NTM như: hỗ trợ 30% kinh phí vật liệu cứng cho các xóm làm đường giao thông nội đồng; hỗ trợ 20 triệu đồng cho các xóm đạt NTM kiểu mẫu năm 2019; 15 triệu đồng cho các xóm đạt NTM kiểu mẫu năm 2020; 10 triệu đồng cho các xóm đạt NTM kiểu mẫu năm 2021… Bên cạnh đó, xã huy động tổng hợp các nguồn lực hỗ trợ xây dựng NTM, nhất là nguồn lực xã hội hóa và ủng hộ của con em địa phương xa quê. Trong đó, từ năm 2016-2019, riêng nguồn kinh phí huy động từ cộng đồng dân cư gần 6 tỷ đồng. Ban TTND, Ban GSĐTCĐ xã luôn giám sát chặt chẽ, đảm bảo minh bạch, công khai, dân chủ; không để phát sinh khiếu kiện trong việc quản lý, sử dụng các nguồn lực hỗ trợ xây dựng NTM. Đến nay, các công trình kết cấu hạ tầng của xã đều được đầu tư, nâng cấp đồng bộ theo tiêu chí NTM. Cả 3 trường học đều đạt chuẩn quốc gia và đạt chuẩn “xanh - sạch - đẹp - an toàn”. Xã có hội trường đa năng trên 250 chỗ ngồi; 15/15 xóm có nhà văn hóa và khu thể thao. Nhân dân còn đóng góp xây dựng mới 256 cột đèn chiếu sáng riêng biệt tại các khu dân cư.

Toàn tỉnh hiện có 226 Ban TTND với 2.257 thành viên, 218 Ban GSĐTCĐ với 1.911 thành viên. Những năm qua, MTTQ các cấp đã phối hợp với các tổ chức thành viên, các ngành liên quan hướng dẫn duy trì, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của các Ban TTND, Ban GSĐTCĐ; thực hiện hàng nghìn cuộc giám sát. Nội dung giám sát tập trung vào những vấn đề liên quan trực tiếp đến đời sống của người dân, được dư luận xã hội quan tâm như: Việc sử dụng đất đai tại xã, phường, thị trấn; thực hiện quy chế dân chủ cơ sở; bình chọn các đối tượng nghèo đề nghị hỗ trợ xây dựng nhà Đại đoàn kết; theo dõi việc giải quyết đơn thư khiếu nại, tố cáo của công dân; thi công các công trình xây dựng NTM; thực hiện công tác bồi thường giải phóng mặt bằng; chi trả chế độ chính sách của Nhà nước đối với các đối tượng chính sách; thu chi, quyết toán ngân sách, quản lý các khoản đóng góp của nhân dân… Đặc biệt, trong quá trình hoạt động, một số Ban TTND đảm nhiệm vai trò của Ban GSĐTCĐ hoặc có những địa phương, thành viên tham gia đảm nhiệm vai trò ở cả 2 ban đã tích cực, chủ động thực hiện chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn được giao, đem lại hiệu quả thiết thực trong việc phòng chống tham nhũng, lãng phí và thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của từng địa phương. Để phát huy vai trò của Ban TTND, Ban GSĐTCĐ, hàng năm, MTTQ các cấp trong tỉnh đều kiện toàn, hướng dẫn hoạt động và tổ chức tập huấn nghiệp vụ cho các thành viên. Để đảm bảo kinh phí cho Ban TTND, Ban GSĐTCĐ hoạt động, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ tỉnh đã đề nghị Sở Tài chính tham mưu cho UBND tỉnh trình HĐND tỉnh ban hành Nghị quyết quy định mức kinh phí hỗ trợ hoạt động của Ban TTND trên địa bàn.

Hoạt động của Ban TTND, Ban GSĐTCĐ đã góp phần thực hiện hiệu quả quy chế dân chủ ở cơ sở; phát huy vai trò làm chủ của người dân; giải quyết kịp thời những mâu thuẫn, tranh chấp phát sinh trong nội bộ; củng cố tình làng nghĩa xóm, xây dựng tinh thần đoàn kết, góp phần, giữ vững an ninh, trật tự tại các địa phương./.

Bài và ảnh: Lam Hồng