Phát huy vai trò chủ thể của nông dântrong xây dựng nông thôn mới

Phát huy vai trò chủ thể của nông dân trong thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới (NTM), đô thị văn minh và bảo vệ môi trường, 5 năm qua, Hội Nông dân (HND) tỉnh đã chỉ đạo các cấp Hội tiếp tục tham gia, đảm nhận nhiều phần việc cụ thể trong xây dựng NTM nâng cao, kiểu mẫu.

Theo đó, các cấp Hội đẩy mạnh tuyên truyền, vận động nông dân ủng hộ kinh phí, ngày công để xây dựng kết cấu hạ tầng; tham gia xây dựng các thiết chế văn hóa; bảo vệ môi trường nông thôn; tích cực chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, tạo vùng sản xuất chuyên canh, tập trung, cánh đồng liên kết theo chuỗi giá trị, từng bước phát triển các mô hình kinh tế tập thể. Trong 5 năm qua, hội viên nông dân đã hiến 74.338m2 đất; góp 10.629 ngày công, đóng góp trên 12 tỷ đồng để xây dựng kết cấu hạ tầng nông thôn. Hội đã hướng dẫn, trực tiếp thành lập mới 13 hợp tác xã, 170 tổ hợp tác, nâng tổng số mô hình kinh tế tập thể toàn tỉnh lên 183 mô hình với trên 2.500 thành viên tham gia. Tất cả 209 cơ sở Hội, 2.018 chi hội có mô hình, việc làm cụ thể tham gia xây dựng NTM như các mô hình “Vườn kiểu mẫu”, “Thu gom bao bì thuốc bảo vệ thực vật ngoài cánh đồng”, trồng và chăm sóc hàng cây nông dân. Mô hình “Thu gom, phân loại và xử lý rác thải hữu cơ thành phân bón tại hộ gia đình” được nhân rộng; đến nay đã có 9 huyện triển khai xây dựng mô hình ở 153/201 cơ sở và 1.455 chi Hội. 100% cơ sở Hội có mô hình về bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu. Hưởng ứng chương trình “Trồng 1 tỷ cây xanh - vì một Việt Nam xanh” do Thủ tướng Chính phủ phát động, toàn tỉnh trồng mới được 204 hàng cây nông dân, tổng chiều dài 95,86km; nhận chăm sóc 209 hàng cây với tổng chiều dài 163,4km.

Tại nhiều địa phương trong tỉnh, HND các xã, thị trấn đã có nhiều cách làm hay, sáng tạo tham gia xây dựng NTM nâng cao, kiểu mẫu. Điển hình như tại xã Giao Phong (Giao Thủy), HND xã đã vận động cán bộ, hội viên, nhân dân chủ động chỉnh trang khuôn viên nhà cửa, góp kinh phí, ngày công xây dựng các công trình phúc lợi, làm đường giao thông trong xóm, hiến trên 2.500m² đất để mở rộng đường, làm thủy lợi nội đồng, sửa chữa nhà văn hóa xóm; tham gia thực hiện tốt tiêu chí về phát triển kinh tế, thu nhập. HND xã thường xuyên tuyên truyền, vận động cán bộ, hội viên, người dân tích cực tham gia giữ gìn và bảo vệ môi trường, phân loại rác thải triệt để tại nguồn, thu gom rác thải đưa ra vị trí quy định và xử lý ở các khu dân cư, không để ô nhiễm môi trường trên địa bàn. Cán bộ, hội viên nông dân đã thu gom trên 2 tấn vỏ bao bì thuốc bảo vệ thực vật, đặt 81 bể chứa tại các cánh đồng; trồng trên 10km tuyến đường cây và hoa, nhận trồng và chăm sóc 2 hàng cây nông dân. HND xã đã chỉ đạo các chi hội lắp đặt được tổng số 1.919 thùng và hố có nắp đậy xử lý rác hữu cơ bằng men vi sinh tận dụng làm phân bón cho cây trồng. HND xã còn tập trung tuyên truyền, vận động cán bộ, hội viên nông dân tham gia bảo hiểm y tế tự nguyện đạt trên 98,7%; sử dụng hệ thống cung cấp nước sạch tập trung để bảo vệ sức khỏe, phòng chống bệnh tật cho bản thân và gia đình; tích cực tham gia bảo đảm quốc phòng, an ninh, giáo dục con em trong gia đình, không phạm tội, không mắc các tai, tệ nạn xã hội; tham gia xây dựng mô hình phong trào “Tự quản, tự phòng, tự bảo vệ” ở mỗi gia đình và khu dân cư. Nhờ đó, năm 2022, Giao Phong là xã đầu tiên của tỉnh được công nhận xã đạt chuẩn NTM kiểu mẫu. Tại xã Xuân Thượng (Xuân Trường), HND xã đã vận động cán bộ, hội viên nông dân tích cực tham gia xây dựng NTM nâng cao, kiểu mẫu bằng các việc làm cụ thể như: tự nguyện hiến đất, tự giác tháo dỡ các công trình xây dựng để mở rộng đường làng ngõ xóm, tích cực đóng góp ngày công lao động, ủng hộ kinh phí để làm các công trình phúc lợi góp phần hoàn thiện các tiêu chí xây dựng khu dân cư NTM kiểu mẫu, xã NTM nâng cao, kiểu mẫu, làm cho diện mạo quê hương ngày càng khởi sắc. Tiêu biểu như dong ngõ khu dân cư chi hội 7 chỉ có 35 khẩu đã tự nguyện đóng góp trên 350 triệu đồng để xây bờ kè đường, hệ thống thoát nước, lắp hệ thống chiếu sáng, làm cổng chào... Trong 5 năm qua, cán bộ, hội viên nông dân trong xã cũng đã ủng hộ trên 2.000 ngày công, trên 3,5 tỷ đồng vào Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM. HND xã còn đảm nhận tuyến đường hoa dài 250m và nhận chăm sóc hàng cây với chiều dài gần 900m; phối hợp các đoàn thể ra mắt mô hình “Chi hội sống xanh”, tuyên truyền hướng dẫn cán bộ, hội viên và nhân dân phân loại và xử lý rác thải hữu cơ thành phân bón. Đến nay, có trên 98% số hộ gia đình ở 9/9 chi hội thực hiện tốt mô hình phân loại rác và trên 1.200 hộ có vườn thực hiện xử lý rác bằng thùng ủ, hố ủ, góp phần tạo cảnh quan môi trường xanh - sạch - đẹp. Còn tại xã Hải An (Hải Hậu), hội viên nông dân tại 10 chi hội đã tích cực phát huy tinh thần đoàn kết, năng động, sáng tạo, chung tay góp sức tham gia xây dựng NTM kiểu mẫu “sáng - xanh - sạch - đẹp” để phát triển bền vững tại địa phương. HND xã đã vận động cán bộ, hội viên đóng góp đầu tư xây dựng mới 1.701 cột đèn chiếu sáng riêng biệt, trong đó có 1.582 cột đúc kim loại, đèn led, dây điện ngầm, đóng góp và kè kiên cố 37,9km kênh mương với tổng số tiền 8 tỷ 217 triệu đồng. Toàn xã có 2.308/2.885 hộ nông dân thực hiện mô hình vườn, ao kiểu mẫu; 2.650 hộ (chiếm tỷ lệ 93% số hộ có mặt thường xuyên tại xóm) thực hiện mô hình “Thu gom, phân loại và xử lý rác thải hữu cơ tại nguồn”… HND xã vận động cán bộ, hội viên, nông dân cũng như con em quê hương đang làm ăn xa đóng góp xây dựng công trình tuyến đường bích họa dài 1km thuộc Khu di tích lịch sử quốc gia Đền Trần An Trạch và tranh bích họa trong khuôn viên nhà văn hóa các xóm. Tháng 5-2023, xã Hải An đã được UBND tỉnh công nhận là xã đạt chuẩn NTM kiểu mẫu về lĩnh vực văn hóa.

Các hoạt động thiết thực của cán bộ, hội viên nông dân đã góp phần xây dựng nông thôn Nam Định ngày càng “sáng - xanh - sạch - đẹp”. Việc thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM đạt nhiều kết quả tích cực. Đến nay, toàn tỉnh có 189/204 xã, thị trấn đạt chuẩn NTM nâng cao; 19 xã được công nhận đạt chuẩn NTM kiểu mẫu. Đời sống vật chất, tinh thần của nông dân ngày càng được nâng cao./.

Bài và ảnh:Lam Hồng