Cuộc thi Sáng tạo Robot Việt Nam 2023 -sân chơi khoa học, trí tuệ

Những ngày cuối tháng 5, thành phố Nam Định trở nên sôi động với sự xuất hiện của 32 đội tuyển tham dự Vòng chung kết Cuộc thi Sáng tạo Robot Việt Nam (Robocon Việt Nam) năm 2023. Robocon Việt Nam là cuộc thi thường niên do Đài Truyền hình Việt Nam tổ chức, hướng tới đối tượng là sinh viên ngành kỹ thuật của các trường đại học, cao đẳng và trung học chuyên nghiệp trên toàn quốc; thành phần của Cuộc thi Sáng tạo Robot châu Á - Thái Bình Dương (ABU Robocon). Qua gần 20 năm tổ chức, cuộc thi đã trở thành sân chơi khoa học, trí tuệ quen thuộc của biết bao thế hệ sinh viên đam mê công nghệ; khuyến khích, phát huy khả năng sáng tạo khoa học kỹ thuật, góp phần thúc đẩy sự phát triển của nền công nghiệp tự động hóa Việt Nam.

Sau 3 năm gián đoạn bởi dịch COVID-19, Robocon đã trở lại; năm nay, Campuchia trở thành quốc gia đăng cai tổ chức Cuộc thi ABU Robocon 2023. Là một trong những nền văn minh lâu đời nằm ở trung tâm của Đông Nam Á, Campuchia có bề dày lịch sử và là nơi có di sản văn hóa nổi tiếng - đền Angkor. Dựa trên cảm hứng kiến trúc các đền tháp Angkor, điệu múa dân gian và trò chơi truyền thống của nước chủ nhà, Campuchia chọn chủ đề Cuộc thi năm nay là “Khám phá ngôi đền cổ”: yêu cầu các đội tham gia thi đấu trong thời gian 3 phút/trận điều khiển 2 robot Thỏ (RR) và Voi (ER) kết hợp với nhau thực hiện nhiệm vụ ném 40 vòng đỏ và xanh vào 3 cột ở khu vực thi đấu của đội cùng 5 cột ở khu vực chung mang tên Angkor Wat. Tại thời điểm đội nào đưa thành công tất cả vòng cùng màu sắc của mình vào vị trí trên cùng của 8 cột, đội đó được công nhận giành chiến thắng. Nhằm chọn ra đại diện Việt Nam tham dự ABU Robocon 2023 tại Campuchia vào tháng 8 tới đây, cuộc thi trong nước Robocon Việt Nam 2023 quy tụ những đội tuyển xuất sắc nhất đến từ các trường đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp trên toàn quốc. Trải qua 2 vòng loại khu vực ở phía Bắc và phía Nam, Robocon Việt Nam 2023 đã chọn ra 32 đội tuyển tài năng trong tổng số 67 đội tham gia để thi đấu Vòng chung kết toàn quốc tổ chức tại Nam Định từ ngày 23 đến 28-5; trong đó, tỉnh Nam Định có 5 đại diện của Trường Đại học Kinh tế - Kỹ thuật Công nghiệp tham gia.

Tại Vòng chung kết Robocon Việt Nam 2023, 32 đội tuyển được chia thành 8 bảng, mỗi bảng gồm 4 đội; lần lượt qua các vòng đấu bảng, vòng đấu loại trực tiếp 1/8; vòng tứ kết, bán kết và chung kết nhằm tìm ra nhà vô địch. Theo đánh giá của giới chuyên môn, với sự chuẩn bị kỹ lưỡng của các đội tuyển cho Vòng chung kết, các robot đã được cải tiến, điều chỉnh phù hợp với chiến thuật. Mỗi sinh viên cũng trưởng thành sau từng trận đấu, tự tin hơn sau mỗi lần ra sân. Một điều được ghi nhận tại Vòng chung kết Robocon Việt Nam 2023 là robot vận hành linh hoạt, độ chính xác cao hơn khi các đội có những nâng cấp về công nghệ như sử dụng Laser để đo khoảng cách hay cảm biến Gyro con quay hồi chuyển. Đây là các công nghệ nhằm tăng tính chính xác cho sự di chuyển và các hoạt động của robot trên sân, cũng là những công nghệ quen thuộc đang được ứng dụng nhiều trong các nhà máy, dây chuyền sản xuất tự động hóa của các doanh nghiệp hiện nay. Từ đó mang đến nhiều hơn các chiến thắng tuyệt đối Chey-Yo, khoảng thời gian hoàn thành chiến thắng tuyệt đối ngày càng được rút ngắn. Trong 6 ngày tranh tài với 63 trận đấu giữa 32 đội tuyển xuất sắc trên toàn quốc, liên tiếp những bất ngờ xảy ra với những kết quả không thể đoán trước tại Vòng chung kết Robocon Việt Nam 2023. Chủ đề Cuộc thi năm nay được đánh giá là rất hấp dẫn, có chuyên môn, tính đối kháng cao, đặt nặng đến tính chiến thuật, cản phá đối thủ, cơ cấu ghi điểm tối đa... Không như dự đoán của khán giả và người hâm mộ trước đó, nhiều đội tuyển mạnh đã phải dừng bước ngay ở vòng bảng, trong đó bao gồm cả các đại diện đến từ những trường có phong trào Robocon mạnh trong nhiều năm qua như: Đại học Lạc Hồng, Đại học Sư phạm Kỹ thuật Hưng Yên, Đại học Sao Đỏ... Với 7 trận toàn thắng ở Vòng chung kết, trong đó có 5 chiến thắng tuyệt đối Chey-Yo, đặc biệt là Chey-Yo ở giây thứ 42 trong trận chung kết trước đối thủ “ngang sức, ngang tài” LH-J4F (Đại học Lạc Hồng), đội tuyển DCN-ĐT 02 (Đại học Công nghiệp Hà Nội) xứng đáng giành chức vô địch Robocon Việt Nam 2023 và đại diện cho Việt Nam tham dự ABU Robocon 2023. 

Phấn khởi với chức vô địch sau 15 năm chờ đợi, em Đào Văn Hiếu, đội trưởng đội tuyển DCN-ĐT 02 cho biết: “Xác định các đội tuyển tham dự ABU Robocon 2023 sẽ mạnh hơn nữa nên hiện chúng em đang nghiên cứu các giải pháp cải thiện robot về cơ cấu bắn điểm tối đa; phương án, tốc độ di chuyển cũng như thay đổi chiến thuật thi đấu nhằm hướng tới mục tiêu lên ngôi cao nhất tại giải đấu này”. Mặc dù gặp nhiều đội mạnh đến từ các trường: Đại học Công nghiệp Hà Nội, Đại học Lạc Hồng, Đại học Bách khoa - Đại học Đà Nẵng… nhưng 2 đội chủ nhà UNETI-TNT và UNETI-102 (Trường Đại học Kinh tế - Kỹ thuật Công nghiệp) đã bình tĩnh, tự tin và áp dụng chiến thuật thi đấu hợp lý, thi đấu xuất sắc và giành 2 giải Ba cuộc thi Robocon Việt Nam 2023. Trong đó có những trận thắng ấn tượng như chiến thắng áp đảo 160-90 của UNETI-TNT trước DCN-DREAM (Đại học Công nghiệp Hà Nội) tại trận tứ kết 1 hay cú ghi điểm quyết định ở những giây cuối cùng giúp UNETI-102 lội ngược dòng ngoạn mục trước DCN-UBKM (Đại học Công nghiệp Hà Nội) trong trận thi đấu cuối cùng vòng 1/8… Ngoài ra, Ban Tổ chức Robocon Việt Nam 2023 đã trao các giải phụ cho các đội gồm: Giải Công nghệ cho đội SKH-PHOENIX (Đại học Sư phạm Kỹ thuật Hưng Yên); Giải Ý tưởng thuộc về đội H2-AEC (Đại học Xây dựng Hà Nội); Giải Robot triển vọng thuộc về đội BKD PHOENIX (Đại học Bách khoa - Đại học Đà Nẵng); Giải Robot điều khiển bằng tay xuất sắc thuộc về đội DCN-DREAM (Đại học Công nghiệp Hà Nội); Giải Fairplay thuộc về đội LH-J4F (Đại học Lạc Hồng). Hành trình những ngày khổ luyện “ăn, ngủ… cùng robot” của các đội tuyển tại Cuộc thi Robocon Việt Nam 2023 tạm khép lại. Thành công không hoàn toàn ở đích đến mà còn được ghi nhận bởi quá trình khổ luyện, tìm tòi và chinh phục thử thách; đặc biệt là những bài học mà các bạn trẻ có được trong hành trình, đó là “thắng không kiêu, bại không nản” để trang bị cho mình kiến thức, kỹ năng, thay đổi tư duy theo hướng tiếp cận mới trên con đường hoà chung vào cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0.

Để Vòng chung kết Robocon Việt Nam 2023 diễn ra thành công, đối với tỉnh Nam Định - đơn vị đăng cai, UBND tỉnh đã ban hành kế hoạch phối hợp tổ chức, chỉ đạo các sở, ngành, đơn vị liên quan như: Sở Khoa học và Công nghệ (KH và CN); Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Sở Giáo dục và Đào tạo; Công an tỉnh; Điện lực Nam Định… theo chức năng nhiệm vụ chuẩn bị các điều kiện đáp ứng yêu cầu cuộc thi. Các công tác tổ chức, hậu cần, an ninh, y tế khu vực thi đấu, khu vực lưu trú của các đoàn được quan tâm chuẩn bị chu đáo… đã góp phần quan trọng cho một mùa Robocon ấn tượng. Sau sự kiện Techfest vùng đồng bằng sông Hồng 2023, tỉnh Nam Định tiếp tục tổ chức thành công một sự kiện lớn về KH và CN, cho thấy quyết tâm của Nam Định sẵn sàng vươn lên trở thành trung tâm KH và CN của vùng Nam đồng bằng sông Hồng. Các sự kiện được tổ chức thành công không những thúc đẩy KHCN, đổi mới sáng tạo của tỉnh nói riêng, cả nước nói chung mà còn là dịp để Nam Định giới thiệu, quảng bá về vùng đất, con người, các khu, điểm du lịch, tiềm năng thế mạnh về phát triển kinh tế - xã hội, du lịch của tỉnh tới bạn bè trong nước.

Cuộc thi Robocon Việt Nam 2023 đã thành công tốt đẹp, đánh dấu mốc 19 năm của sân chơi sáng tạo, hấp dẫn dành cho sinh viên đam mê khoa học kỹ thuật với nỗ lực của đơn vị tổ chức Đài Truyền hình Việt Nam, đơn vị đăng cai tổ chức là tỉnh Nam Định, Ban Giám khảo cùng các đội thi xuất sắc trên toàn quốc. Cuộc thi tiếp tục khơi gợi niềm đam mê chinh phục đỉnh cao cho các bạn trẻ yêu thích KHCN, đồng thời là dịp giao lưu, học tập nâng cao kiến thức và kỹ năng nghề nghiệp cũng như phát huy tính sáng tạo của các khán giả yêu khoa học trên địa bàn tỉnh và trong cả nước./.

Bài và ảnh: Ngọc Ánh