Công tác phổ biến, giáo dục pháp luật góp phần nâng cao ý thức, giảm thiểu vi phạm pháp luật

Năm 2019, tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 32-CT/TW của Ban Bí thư Trung ương Đảng (khóa IX) về "Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của cán bộ, nhân dân"; dưới sự chỉ đạo của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL) được các cấp ủy Đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể trong tỉnh thực hiện có trọng tâm, trọng điểm; nội dung, hình thức PBGDPL được đổi mới đa dạng, có hiệu quả, góp phần hình thành nếp sống, làm việc theo Hiến pháp và pháp luật; nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của người dân. Từ đó, các hành vi vi phạm pháp luật giảm, góp phần giữ vững an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội, phục vụ nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội của địa phương.

Ngay từ đầu năm, Hội đồng phối hợp PBGDPL tỉnh đã tham mưu cho UBND tỉnh ban hành quyết định kiện toàn, bổ sung thành viên Hội đồng; kiện toàn, bổ sung báo cáo viên pháp luật, đáp ứng yêu cầu của công tác PBGDPL trong thời kỳ mới. UBND tỉnh ban hành 17 văn bản hướng dẫn, chỉ đạo công tác PBGDPL. Sở Tư pháp - Cơ quan thường trực của Hội đồng đã ban hành hơn 60 văn bản hướng dẫn, đôn đốc các huyện, thành phố thực hiện nhiệm vụ PBGDPL, hòa giải ở cơ sở, xây dựng xã, phường thị trấn đạt chuẩn tiếp cận pháp luật gắn với Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới. Đến nay, các huyện, thành phố có 229 báo cáo viên, 868 tuyên truyền viên pháp luật. Trong năm, Hội đồng phối hợp PBGDPL tỉnh đã làm tốt công tác tập huấn kỹ năng, nghiệp vụ PBGDPL cho các báo cáo viên, cán bộ phụ trách công tác pháp chế của sở, ngành; trang bị 1.900 đầu sách pháp luật cho 95 báo cáo viên. Tổ chức 19 hội nghị tập huấn cho 2.160 tuyên truyền viên, hòa giải viên cơ sở.

Các báo cáo viên, tuyên truyền viên bám sát nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương tập trung tuyên truyền, phổ biến, quán triệt nội dung Hiến pháp năm 2013, các luật, pháp lệnh, chỉ thị, nghị quyết, quyết định của Tỉnh ủy, HĐND và UBND tỉnh ban hành trong năm 2018, năm 2019; các công ước, điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên có liên quan trực tiếp đến người dân, doanh nghiệp với nhiều hình thức phong phú như: phổ biến pháp luật trực tiếp qua hội nghị chuyên đề, hội nghị lồng ghép, tọa đàm, đối thoại, cuộc thi tìm hiểu pháp luật; phổ biến pháp luật trên hệ thống phương tiện thông tin đại chúng; cấp phát tài liệu tuyên truyền...

Năm 2019 cuộc thi viết "Tìm hiểu Luật An ninh mạng" đã thu hút 37 sở, ban, ngành, đoàn thể và 8/8 huyện, thành phố tham gia với 149.875 bài dự thi. Kết thúc Cuộc thi đã trao 68 giải tập thể và 178 giải cá nhân. Thông qua cuộc thi góp phần nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật của cán bộ, công chức, đảng viên và nhân dân trong việc sử dụng không gian mạng. Cuộc thi trực tuyến "Pháp luật học đường" được thực hiện tốt, kết thúc vòng loại Cuộc thi, đã có hơn 13.000 lượt thí sinh dự thi… Việc tuyên truyền pháp luật còn được tăng cường qua các trang thông tin điện tử, trang mạng xã hội Zalo, Facebook…

Công tác tuyên truyền, PBGDPL được thực hiện dưới nhiều hình thức sáng tạo, hiệu quả, phù hợp với nhiệm vụ chính trị của địa phương và các lĩnh vực quản lý chuyên ngành của cơ quan, đơn vị. Tuyên truyền và trợ giúp pháp lý lưu động miễn phí đến tận thôn, xóm, tổ dân phố; đưa pháp luật về vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc, miền núi, ven biển. Công tác PBGDPL thông qua hòa giải ở cơ sở phát huy hiệu quả. Toàn tỉnh hiện có 1.688 tổ hòa giải với 10.506 hòa giải viên. Trong năm 2019, các tổ hòa giải ở cơ sở đã tiếp nhận 623 vụ việc hòa giải, hòa giải thành 504 vụ (đạt 81%). Thông qua hoạt động hòa giải ở cơ sở đã giải quyết kịp thời các mâu thuẫn, tranh chấp nhỏ phát sinh trong cộng đồng dân cư, góp phần vào việc giữ gìn khối đại đoàn kết toàn dân, duy trì và phát huy những tình cảm, truyền thống, đạo lý tốt đẹp trong mỗi gia đình và cộng đồng; góp phần tích cực vào việc ngăn chặn và phòng ngừa các hành vi vi phạm pháp luật.

Công tác tuyên truyền thông qua khai thác tủ sách pháp luật được tăng cường. Đến nay, toàn tỉnh có 855 tủ sách pháp luật, ngăn sách pháp luật tại các xã, phường, thị trấn, nhà văn hóa thôn, xóm, tổ dân phố và các cơ quan, đơn vị, với 95.013 đầu sách pháp luật. Công tác giáo dục pháp luật trong các nhà trường được quan tâm thực hiện có hiệu quả. Các hình thức PBGDPL như tuyên truyền qua panô, áp phích; qua sinh hoạt các lễ hội văn hóa, sinh hoạt cộng đồng... đã phát huy tác dụng trong việc PBGDPL đến đông đảo nhân dân.

Ngày Pháp luật Việt Nam được triển khai thực hiện bằng nhiều hình thức thiết thực, phù hợp với điều kiện thực tiễn và nhiệm vụ chính trị, chuyên môn của từng cơ quan, đơn vị, địa phương. Do làm tốt công tác tuyên truyền, PBGDPL, nhận thức của các cấp ủy Đảng, chính quyền về vai trò, tầm quan trọng của công tác PBGDPL đã được nâng lên. Các ngành, địa phương xác định rõ hơn công tác PBGDPL là một bộ phận quan trọng của công tác giáo dục chính trị, tư tưởng.

Có thể nói, công tác PBGDPL được thực hiện đa dạng, phong phú, với quan điểm hướng về cơ sở, tác động tích cực đến nhận thức của cán bộ, nhân dân, góp phần hạn chế vi phạm pháp luật về TTATGT, về ma túy, môi trường..., giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội ở địa phương. Qua công tác PBGDPL đã nâng cao năng lực, trách nhiệm thực hiện và thi hành pháp luật của các ngành, các cấp; nhận thức, ý thức tuân thủ, chấp hành pháp luật của cán bộ, công chức, viên chức và nhân dân được nâng lên, giúp người dân tự bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của mình khi tham gia các quan hệ pháp luật, từ đó hạn chế vi phạm pháp luật, góp phần giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn tỉnh.

Trần Mạnh Dũng