Các điểm nhấn về tài chính trong năm APEC 2017

Các đại biểu tham dự Hội nghị Bộ trưởng Tài chính APEC 2017.

Ưu tiên tài chính cho cơ sở hạ tầng

Theo đó, tài chính cho cơ sở hạ tầng nhằm tăng cường sự tham gia của khu vực tư nhân vào các dự án đầu tư cơ sở hạ tầng, nhất là hình thức hợp tác công - tư (PPP). Ðây là chủ đề được đặc biệt quan tâm trong hợp tác APEC, không chỉ đối với các nền kinh tế đang phát triển và mới nổi với nhu cầu rất cao về phát triển cơ sở hạ tầng, mà cả với những nền kinh tế lớn như Mỹ, Nhật Bản, Ô-xtrây-li-a và các tổ chức tài chính quốc tế như Ngân hàng Thế giới (WB), Ngân hàng phát triển châu Á (ADB).

Cuối năm 2013, Hội nghị Bộ trưởng Tài chính APEC lần thứ 21 đã thông qua Kế hoạch APEC về phát triển và đầu tư cơ sở hạ tầng (MYPIDI), với trọng tâm tăng cường năng lực cho các cơ quan quản lý trong xây dựng các dự án khả thi về mặt tài chính và phù hợp với điều kiện của khu vực tư nhân. Ðể triển khai thực hiện kế hoạch nhiều năm này, In-đô-nê-xi-a phối hợp Ô-xtrây-li-a đề xuất sáng kiến về việc xây dựng các trung tâm PPP tại các nền kinh tế trong khu vực. Các năm tiếp theo, Trung Quốc, Phi-li-pin, Pê-ru liên tục đề cập chủ đề phát triển cơ sở hạ tầng; trong đó, Phi-li-pin đưa thành một trong bốn trụ cột của kế hoạch hành động Xê-bu, tập trung vào các mục tiêu thu hút nguồn vốn đầu tư của khu vực tư nhân thông qua các dự án PPP; huy động nguồn tài trợ dài hạn dành cho cơ sở hạ tầng, nâng cao nhận thức về tầm quan trọng…

Chống xói mòn cơ sở tính thuế

Xói mòn cơ sở thuế và chuyển dịch lợi nhuận (BEPS) được định nghĩa là một trong các hành vi trốn thuế của người nộp thuế. Theo đó, có nhiều doanh nghiệp đã lợi dụng khoảng trống và những hạn chế trong chính sách thuế tại những nơi doanh nghiệp tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh để chuyển lợi nhuận sang những nước/vùng lãnh thổ có mức thuế suất thấp hơn hoặc bằng không. Các kế hoạch này ngày càng phổ biến và được thiết lập thông qua hành vi chuyển giá, thương mại điện tử, vốn mỏng, hiệp định tránh đánh thuế hai lần, cơ sở thường trú hay "thiên đường thuế".

Tại Hội nghị cấp cao ở Thổ Nhĩ Kỳ (tháng 11-2015), các nhà lãnh đạo G20 thông qua 15 hành động cụ thể nhằm hạn chế tình trạng lách thuế/trốn thuế BEPS. Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã thiết lập một diễn đàn hợp tác chung do các nước thành viên và không phải là thành viên của OECD và G20 cùng thực hiện triển khai Ðề án BEPS. BEPS đặc biệt thiết thực với các nền kinh tế đang phát triển, giúp bảo vệ nguồn thu và duy trì, mở rộng cơ sở tính thuế. Với nỗ lực và tận dụng cơ chế hỗ trợ triển khai trong APEC, tại phiên họp lần 3 của Diễn đàn hợp tác thực hiện BEPS diễn ra tại Hà Lan tháng 6-2017, Việt Nam chính thức công bố tham gia diễn đàn này và trở thành thành viên thứ 100 của diễn đàn.

Thực hiện bảo hiểm rủi ro thiên tai

Một trong những chủ đề trọng tâm của Hội nghị Bộ trưởng Tài chính APEC (FMM) năm 2017 là định hướng hợp tác xây dựng cơ chế đổi mới về tài chính và bảo hiểm rủi ro thiên tai (gồm cả bảo hiểm vi mô). Các công cụ DRFI tiềm năng bao gồm nguồn dự phòng ngân sách hằng năm, bảo hiểm, tái phân bổ ngân sách và vay nợ hỗ trợ khẩn cấp sau thiên tai. Sáng kiến hỗ trợ phát triển thị trường bảo hiểm rủi ro thiên tai thông qua hỗ trợ phát triển cơ sở hạ tầng, giám sát thị trường bảo hiểm (xây dựng cơ sở dữ liệu chuẩn hóa về đơn bảo hiểm và tổn thất phát sinh). Sáng kiến DRFI cũng hỗ trợ xây dựng giải pháp tài chính và bảo hiểm rủi ro thiên tai ở cấp độ địa phương (đánh giá rủi ro tài khóa địa phương, xây dựng khuôn khổ tài chính rủi ro thiên tai...). Ðiều này đáp ứng đòi hỏi từ thực tiễn khu vực châu Á - Thái Bình Dương là một trong những khu vực chịu nhiều tác động của thiên tai, trong đó một số nền kinh tế thường xuyên phải gánh chịu hậu quả từ động đất, bão lốc, ngập lụt, gây thiệt hại lớn về tài sản quốc gia.

Tăng cường tiếp cận và sử dụng dịch vụ tài chính

Cuối cùng, một trong các chủ đề ưu tiên của FMM lần này là tăng cường mức độ tiếp cận và sử dụng các dịch vụ tài chính cho các cá nhân và doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME). Tại Hội nghị cấp cao G20 năm 2009, các nhà lãnh đạo G20 đã đưa ra tuyên bố đầu tiên về tài chính phổ cập, bao trùm và cam kết nâng cao tăng cường dịch vụ tài chính cho người nghèo. ASEAN coi tài chính toàn diện là một trong ba trụ cột của tầm nhìn ASEAN năm 2025 về hội nhập tài chính và đã thành lập nhóm công tác về tài chính bao trùm để thúc đẩy lĩnh vực này trong khu vực.

Kể từ năm 2010, khi được chính thức đưa vào là một trong những trụ cột trong hợp tác tài chính APEC, vấn đề tài chính phổ cập ngày càng được nhiều nước chủ nhà APEC quan tâm. Tại FMM năm 2017, các vấn đề nêu trên đã nhận được sự thống nhất cao của 21 nước thành viên APEC để trình lên Hội nghị cấp cao APEC 2017 tới đây.

Theo nhandan.com.vn