Trước hết, có thể coi đây là những trang báo cáo cụ thể nhất quá trình lao động, tìm tòi sáng tạo đầy trách nhiệm và nhiệt huyết của anh chị em trong hai lĩnh vực nhiếp ảnh và mỹ thuật Ninh Bình suốt hơn một năm qua. Đồng thời, đã phản ánh sinh động tiềm năng, nghị lực và thao thức khôn nguôi của đất và người Ninh Bình trong thời kỳ đổi mới.

Người xem triển lãm dễ dàng nhận được từ nơi đây: Một Ninh Bình văn hiến, một Ninh Bình đẹp và thơ, một Ninh Bình với không ít cơ hội thăng hoa. Đất và người Ninh Bình đang kỳ xuân sắc, trỗi dậy những nội lực ẩn tàng quý hiếm, đã từng ngày, từng ngày giàu hơn, mạnh hơn trong đội hình cả nước.

Tham dự triển lãm có 67 bức ảnh - chủ yếu là ảnh màu; khổ trung bình từ 30 cm x 50 cm và 46 tranh - nhiều hơn cả là sơn dầu rồi bột màu, sơn mài -khắc, khắc gỗ, thủy mặc.

Có thể thấy rằng, đội ngũ nhiếp ảnh chưa bao giờ hùng hậu đến thế, kể từ khi tái lập tỉnh đến nay. Lần này, người nặng lòng với ánh sáng đẹp thấp thỏm tìm tác phẩm đẫm tình người, nghĩa đất của nhà nhiếp ảnh lão thành Phạm Hy Lượng. Do vì đã hơn năm nay sức khỏe của cụ không còn được như những năm trước... Tuy nhiên, dường như cụ vẫn hiện diện trong mỗi bức ảnh của” “đệ tử ruột” Lệ Thanh và “tế tử” Bùi Duy Tư.

Bên những tay máy thân thuộc trên các đề tài: Du lịch, công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn, chuyển đổi cơ cấu kinh tế, phát triển y tế, văn hóa, giáo dục, an ninh-quốc phòng của nghệ sĩ Tuấn Hải, Vũ Đức Phương, Ngọc Khánh, Thanh Bình, Vũ Thế Minh, Xuân Hỷ, Lê Công, Ninh Đức Hậu, Ninh Mạnh Thắng, Minh Chiến, Đồng Tiệp Khắc, Vũ Thành, Nắng Thu, người xem còn ngỡ ngàng trước những góc chụp tươi mới của Xuân Lâm ở “Bình minh Tam Cốc”; Nguyễn Quang Thường nơi “Rộn rã công trường”, “Làng quê thanh bình”; Cao Việt Hoài với “Hàng xuất khẩu”, “Chiều sân gôn”, “Tiếng gọi thiên nhiên”; Dương Duy Khang trong “Miệt mài” và “Khôi phục sự cố điện”.

Những danh xưng mới kể trên dường như đã ý thức được phải tránh đi sự mòn cũ của góc nhìn cũng như về một số đề tài vốn là thế mạnh của các “sư huynh”. Mừng thay, Bình Nguyên đã từng gặt hái thành công trên chiếu thơ, gần đây vươn sang tranh tài với các nhiếp ảnh gia quê nhà. Bằng 5 bức ảnh phóng lớn 50 cm x 70 cm, có lợi thế phương tiện và cách cảm mới trên những thành công của những người đi trước, đã cùng Thanh Hải, Nguyễn Thành Vinh như một cách tự bạch rằng: Họ đã ghi danh trong đội ngũ những nhiếp ảnh gia của Hội Nghệ sĩ nhiếp ảnh Việt Nam cuối năm vừa qua!

Về Mỹ thuật, họa sỹ Phúc Khôi vẫn thuận tay và bám sát nhiệm vụ chính trị của tỉnh trong mảng mỹ thuật ứng dụng, tranh cổ động về “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”; họa sĩ Đinh Đức Hưng, Đinh Đức Minh chưa thôi nguôi ngoai trầm ấm, suy tư trong đề tài ngàn năm Hoa Lư với những vui buồn cảm khái; Đào Công Huân tự tin hơn với “Tre Việt Nam”; Phan Nguyễn, Kù Kao Khải đang sung sức tìm tòi cho ra mình ở đường nét và hòa sắc trong không gian thế giới phẳng.

Những người yêu hồn quê, nét bản và luôn mang hình bóng Bác trong tâm tưởng sẽ khó quên Nguyễn Ngọc Kẩn trong “Múa Xá thượng”; Mai Minh May khi gặp “Bác Hồ tát nước với nông dân”, “Chuẩn bị hàng xuống chợ”; hay “Vào chợ” của nữ nhà giáo, họa sĩ Phan Vi Diễn. Người ngưỡng mộ nét cọ và phổ màu cũng được thêm một lần gặp gỡ, lắng đợi những Phú Văn, Kim Đức Thạo, Phan Dư, Phạm Ngọc Hoan, Anh Đức, Bùi Thanh Liêm, Hoàng Văn Chính, Nguyễn Đình Đàm, Quyết Thắng...

So với lực lượng nhiếp ảnh, bộ môn mỹ thuật đang phải tự vấn rất nhiều để có sự bứt phá làm nên những bút pháp độc đáo trên sân chơi đòi hỏi nhiều cả về phương tiện và trí tuệ. Những tác phẩm hiện diện tại đây thật đáng trân trọng bởi đó là những chắt chiu tài lực, tìm tòi, là niềm ân nghĩa của mỗi tác giả với đất và người Ninh Bình.