|
| Thăm một mô hình khoai tây sạch bệnh. Ảnh: Đức Lam. |
Khoai tây là một trong số các loại cây trồng chính được đưa vào sản xuất ở vụ đông trên đồng ruộng Ninh Bình. Đây là loại cây trồng cho giá trị sản phẩm và hiệu quả kinh tế cao.
Tuy nhiên, đây là loại cây ưa lạnh, trồng chủ yếu ở vụ đông và dễ bị tổn thương bởi thời tiết, khí hậu, hay bị nhiễm bệnh sương mai, héo rũ, héo xanh. Trồng khoai tây đòi hỏi phải tuân thủ nghiêm ngặt quy trình kỹ thuật: Từ chọn vùng đất, làm đất, lên luống đến chọn giống, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh… Do vậy, đầu tư cho trồng khoai tây thường ở mức cao so với trồng các loại cây khác.
Hơn nữa, giống khoai tây lại khó để giống; giá giống đắt, chất lượng giống không đảm bảo… Đó chính là những yếu tố làm cho diện tích cây khoai tây trên đồng ruộng tỉnh ta còn ở mức khiêm tốn. Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp & PTNT, mặc dù cây khoai tây là một trong số các cây trồng ở vụ đông được tỉnh quan tâm hỗ trợ đầu tư phát triển, nhưng diện tích hàng năm cũng chỉ đạt khoảng 1.000 ha, chủ yếu tập trung ở các huyện: Yên Khánh, Yên Mô, Nho Quan, Gia Viễn.
Mặt khác giống khoai tây được nông dân lựa chọn trồng có nhiều loại, song chủ yếu vẫn là giống được nhập khẩu từ Trung Quốc, chất lượng không tốt, năng suất thấp, lại bị động về thời vụ và số lượng giống. Mục tiêu của tỉnh là đến vụ đông năm 2010 đưa diện tích cây khoai tây tăng gấp 1,5-2 lần so với diện tích hiện có (1.500-2.000 ha) và phải cần khoảng 1.000 tấn giống. Xuất phát từ tình hình trên, UBND tỉnh và Sở Khoa học - Công nghệ đã giao cho Trung tâm ứng dụng khoa học - công nghệ và đo lường thử nghiệm xây dựng mô hình sản xuất và bảo quản giống khoai tây sạch bệnh.
Mô hình sản xuất giống được thực hiện trên diện tích 10 ha, tại HTX Đông Mai (Khánh Hải - Yên Khánh) với giống Sinnora của Hà Lan. Trung tâm đã bố trí cho cán bộ quản lý HTX, hộ gia đình tham gia mô hình đi tham quan, học tập và trao đổi kinh nghiệm trồng khoai tây sạch bệnh ở một số tỉnh phía Bắc. Tổ chức hội nghị tập huấn kỹ thuật, hội nghị đầu bờ cho các hộ gia đình tham gia mô hình. Quá trình triển khai, thực hiện mô hình, Trung tâm đã bố trí cán bộ kỹ thuật theo dõi sát và có đối chứng trên cơ sở các chỉ tiêu: mầm củ, tăng trưởng chiều cao cây, tốc độ ra lá trên thân chính, số cây/khóm, sâu bệnh chính trên cây, năng suất và hiệu quả. Kết quả cho thấy, có 7 loại sâu bệnh xuất hiện gây hại: sâu xám, bọ trĩ, rệp sáp, bệnh héo xanh, bệnh lở cổ rễ, bệnh mốc xương. Từ chỗ nắm được quy luật hoạt động của các loại sâu bệnh, Trung tâm đã có các biện pháp phòng, trừ, đảm bảo quá trình sinh trưởng, phát triển của cây.
Đồng chí Hoàng Trọng Lễ, quyền Giám đốc Trung tâm cho biết: Tính toán sơ bộ cho thấy, năng suất khoai tây trong mô hình ước đạt 18 tấn/ha, tương đương với khoảng 650 kg/sào, với 10 ha thì sản lượng khoai tây trong mô hình đạt khoảng 180 tấn. Về hiệu quả kinh tế của mô hình (tính chung cho 1 ha), phần chi phí (gồm: giống, phân bón, thuốc BVTV, công lao động, dịch vụ nước…) hết khoảng 30.870.000 đồng; phân thu (gồm lượng khoai để giống tính giá 3.500 đồng/ha, khoai thịt giá 2.800 đồng/kg) đạt 57.600.000 đồng và lãi đạt 26.730.000 đồng/ha.
Tương tự như vậy, đối với 1 ha trồng khoai đối chứng giá giống rẻ hơn, nhưng chỉ cho lãi 14.780.000 đồng. Vậy, cũng 1 ha đất thì trồng giống khoai tây sạch bệnh cho lãi cao hơn 11.950.000 đồng. Điều quan trọng hơn là có thể chủ động được nguồn giống cho việc trồng cây khoai tây ở vụ đông tới đây và những năm tiếp theo trên địa bàn tỉnh nhà.
Đinh Chúc